XABRES DA TEIXEIRA

A LENDA DE SAN ANDRES DE TEIXIDO

2012-02-08T10:08:00.000-08:00

Hai en Galicia un pequeno santuário, que é menos coñecido que a grande catedral adicada ó apostolo Sant Iago. Hai maliciosos que dín que neste último non está soterrado o apostolo de Xesús, senón o primeiro mártir galego decapitado polo poder terrenal acusado pola envexa de uns cregos que xa daquela empezaban a ter privilixeios terrenais: Prisciliano. Esto é outra históri.
O santuário de San Andrés de Teixido, que é ó que nos queremos referir, está no concello de Cedeira na parroquia de Régua. Está a aldea deitada na pendente menos agreste da serra da Capelada.
Nesta serra están os cantís mais altos da peninsula, e seguramente os terceiros mais altos do mundo.
A peregrinación a San Andrés parece que se iniciou na idade do ferro. Mais tarde o apostolo Andrés, de Xesus de Nazaret, veu á fin do mundo a cristianizar a comarca, mais o marketing de Santiago, debía ser mais efectivo que o del, e por cada peregrino que chegaba a súa capela en Teixido, chegaban mais de cen a Compostela.
Andaba, entonces o pobre Andrés un pouco amuado, vagando pola serra e os seus carreiros, con algúns ciumes do seu colega de Compostela por mor da pouca asistencia que tiñan os seus dominios.
Estando nesas, atopouno a Noso Señor, que viñera a dar unha volta polo finisterre a ver que tal andaban as captacións de feligreses, e que se acerquera a darle ánimos. O velo tan apenado preguntoule que le pasaba, o que o apostolo respondeo:
“Divino Mestre: ando cabizbaixo e triste porque, vexo que de todo o mundo veñen xentes a visitar o teu discipulo Santiago, que está en boa terra e ten bos camiños para que xente chegue anda él; sofren e padecen nas longas viaxes hasta Compostela, e con todo a humildade Señor chegan. En troques ninguén vén a pé de min.Sempre estou soliño ou case, coma se eu nor fose tamén un voso apostolo.”
O Noso Señor, mirándoo con agarimo díxolle:
Está ben, Andrés, ti non serás menos que Xacobe. De hoxe en diante prométote que ninguén entrará no ceo sen ter visitado o teu santuário, polo menos unha vez na vida; e aquel que non o faga en vivo terá que facelo despois de morto.
Desde aquela quedou o dito de que A San Andrés de Teixido, irá de morto quen non foi de vivo.
Cando os romeiros van a San Andrés, non poden pisar ningún becho que se les cruce, nin matar ningún. Tanto voador como reptil, pous as almiñas dos mortos que non foron de vivos metense en corpos de animais pequenos para cumplir co mandato Divino. Xa sabedes que os camiños do Señor son infindos, e axuda a todos os fieis a ir a San Andrés de Teixido do mellor xeito posible.
Nunha ocasión ian a San Andrés de Teixido uns mozos de Lalín. No camiño, no penúltimo milladoiro, antes de chegar a aldea atopáronse cunha calivera. Un deles atízoule unha patada hacia adiante e a calivera rodou polo camiño. Animados os outros fan o mesmo e acercanha un treito. Entón un dos mozos dile os demais que é mellor deixala, mais outro contesta: “ E mellor levála hasta a aldea, pois xa queda pouco. Podemola invitar a comer con nos o chegar”.
Chegan a San Andrés; Alí a caliveira múdase na cabeza dun cristián que les dí ós mozos “Moitas gracias, amigos, pois coa vosa axuda puiden chegar ata o Santuarío pra poder facer a romaxe que non fixen en vida”.
( Información sacada de relatos de L. Carré Alvarellos, dunha lenda publicada na revista Nos e das Lendas Galegas de tradición oral recopiladas por González Reoredo adaptada por G. Fernánde Alvarez).

IN MEMORIAM.

2012-02-06T06:44:00.000-08:00

Nacera nunha familia de agricultores de subsistencia. Nacera na mesma terra de direxentes políticos coñecidos. Era intelixente, traballadora e moi fermosa, moi fermosa.
Casou noviña. Casou cun veciño despous dun noviazgo desde case nenos.
Había que gañarse a vida. Unha vida nova.Seguian aquel dito antergo que dice : o casado casa quere.
Na terra que mais políticos ten dado, non habia choio. O choio estaba en terras onde escaseaban os politicos. O mellor é por eso que nesa terra non hai choio. Os políticos debense a aqueles que le pagan por defender as suas ideas, mellor pagar que baixarse a traballar. Podense romper a unllas. Esas unllas que solo estan sucias cando hai que metelas na “fariña”.
Bilbao foi a sua segunda terra, traballeron a reo para sacar a sua vida adiante, e mais tarde os fillos, que xa son mais vascos que galegos.
Hoxe, despous de oitenta e catro anos de vida e sesenta vivindo no Pais Vasco, deixounos. Decidiu que era hora de descansar, e marchou nesa viaxe que algú día todos emprenderemos.
Deixa dous fillos, e catro netos. O marido xa se adiantou na viaxe en uns vinte anos, Os Altos Hornos, era o que tiñan, a mania de acortarle a vida a aqueles que facian posible a súa existencia.
Vai moi pouco tamén morreo un politico da mesma terra. Tanto os estamentos civís como a igrexa co seu mandamais a cabeza, que tamén é da mesma terra, fixeronle os honores. Houbo panexíricos de todas as cores, algúns facian a un porse roxo de vergoña allea. Os medios de comunicación, a pesar dos estacazo que este politico les atizou, tamén inclineron a cerviz. ¡Que pena!
A miña amiga, non saiu nos medios, nin sairá. Salvo a familia nadie se acordará dela. Seguramente a ela importarale un carallo. Importábanle moito a súa familia, os amigos e a boa xente, o demais dábale igual, tirando a nada.
Hoxe quero deixar constancia aiquí de que Puri Lage Grandio, era unha muller amante da familia, e amiga das suas amizades, e transixente en casi todas as debilidades humanas.
Puri: Non te preocupes por non ter sitio nos medios de comunicación. Que sepas que por aiqui seguirásete a querer e mentres a memória esté activa estarás nela, igual que todos aqueles que te precederon, os que tamén queremos.

CARTA OS ADMIRADORES.

2012-02-04T09:24:00.000-08:00

Querido mundo mundial:
                                          Xa vai uns poucos días que non poño signos, eses signos que chamamos letras, uns detrás dos outros os cuais según o antiguo Catón daban lugar as sílabas e estas unidas as verbas.
                                          Pous ben, non é por perguiza, nin por non ter ganas solo é porque últimamente estou algo atarefado.
                                           Vereis, desde fai un tempo iniciei unha actividade nova, que en principio absorbeme tempo e as veces capacidade mental. Empecei a estudiar algo que a medida que vou coñecendo mellor mais me absorbe. Estou estudiando música.
                                           Solfeo e instrumento. Eso é a miña iniciación no mundo músical.
                                           Teño a sorte de ter dous profesores moi avezados nese mundo músical ainda que son bastante novos. Levan mais de quince anos estudiando música, interpretando música, dirixindo orquestas e ensinando, e inda siguen nelo. Quero decir con esto que eu terei a sorte de estudiar, e cando morra inda non saberei casi nada. E bonito pensar neso, é casi como a propia vida, cuando a acabas seguro que inda non a coñeces demasiado ben.
                                           Non quero descubrir que tipo de instrumento estou estudiando, ainda que polo que me dicen nas aulas, parece que escollín un dos mais difíciles. Eu pensaba que non. Ignorante que é un.
                                           Bueno o caso é ese. Xa empezo a ter ofertas de vários directores mundiais para que les dé color os seu concertos, claro que agora estou liado cunha familia de negras, blancas, redondas, corcheas e demais damas deste mundo. Tíñais que velas, cada unha coa súa forma, os seus falares e demais. Todas tentan que eu me enguedelle, e a bofé que as veces o consiguen.
                                           Na próxima vez que fale desto, xa vos direi onde podedes conseguir mercar as marabillas misacais dun Xabres da Teixeira e Sancibrao, namentras recibide todos unha forte aperta deste avo “Cebolleta” que seguirá dando a tabarra coas súas histórias.
                                          Hoxe entereime do pasamento do amigo Angel do ti Fidel, como non quero facerme o falador ou escribidor de decesos na nosa terra, solo decir que era un home o que eu tiña moito cariño, e constame que él a min. Non sei se Deus me fará moito caso, mais o meu Pai Noso non faltará. A miña devoción o mellor sí. Espero que o Gran Facedor non teña en conta esto último, e o axude no pasamento.
                                          Sen mais por hoxe, recibide todos unha aperta como xa dixen, e a ver se dentro de pouco nos vemos pola terriña.
                                          Abrazos.

                       Firmado: Xanbrés da Teixeira.

AS AGUIAS ORFAS

2012-01-25T10:22:00.000-08:00

Teño vários amigos pola banda de Fornelos de Montes, de cando en vez véxome con algún deles e cóntanme cusas de cando vivian na aldea e da súa mocidade.
Nun día destes pasados, atopeime con Xan. Estivémos de léria un pouco en nun intre da conversa, falóume de Chisco e das cousas que facía. Chamóume a atención aquilo e mais cando me dixo que Chisco era un paxaro.
Entonces pedinle que me contara a história de Chisco.
Daquela Xan inda estaba solteiro, tiña vintedous anos, acababa de volver da “mili”, e vivia cos seus pais. Facía os traballos normais que daquela tiña unha familia dedicada a gandeiría e algo de agricultura de subsistencia, como en case todo o noroeste. A história tanto poderia ser en Fornelos de Montes como en San Ciprián. A maneira de vida non se diferenciaba prácticamente en nada, solo na maior cercanía do Atlantico.
Na casa tiñan vacas, algunha perica, como por aiquí chaman as ovellas, can e pitas.
Na parte alta do termo da aldea, tiñan uns prados nos que adoitaba Xan levar as vacas a pacer Nun dos prados tíñan unha touza de carballos centenários. Algúns moi grandes. No medio do medio da touza habia un carballo altísimo e gordo como un castiñeiro daqueles gordos das Touzas ou do Carballal da nosa terra.
No alto do devantito carballo tiña o niño unha águia real. Xan tiñao localizado desde que a femia estaba chocando, pois cando ia coas vacas para a zona a ágia pasábase todo o tempo dentro do niu, e o macho daba voltas de vez a cuando por enriba e achegábale comida e ós poucos substituia-a.
Pasado un tempo naceron dous aguiluchos, que como todos estes paxaros, nacen totalmente indefensos Xan tiña-os mais ou menos controlados. Gustábale vixialos e ver como medraban.
Un día, cuando subia con as vacas para a zona, atopou primeiro unha águia morta. Era a femia, e cando chegou os prados tamén encontrou o macho morto xunto a unha raposa e varios corvos.
Chegou a conclusión de que alguén envenenera carne, e aquel veneno acabou faceno unha desfeita.
Acordouse das crias e decidiu subir o carballo. Era moi alto e levoule tempo e traballo chegar onde estaba o niño ou niu. Alí estaban os dous aguiluchos, que o velo acercarse enfurruñéronse bastante. Inda non tíñan pluma, solo un plumón bastante tupido. Tivo que volver a casa a buscar un saco para metelos, e baixalos. Pola noite levounos para casa, quedouse él con un e o outro encargouse súa hirmá e o marido del.
Empezou a darle carne crúa cunhas pinzas. Non foi difícil pous o pobre becho debia ter bastante fame e non púxo demasiados reparos. O parecer o outro aguilucho tamén fixo o mesmo; empezou a comer tamén.
Comeron e creceron hasta facerse grandes. Non os tiñan engaiolados, tíñan-os soltos no curral. Aprenderan a convivir coas pitas, cos gatos e con as pombas que tamén tiñan. Un can que tamén andaba pola casa tamén aprendeu a respetálo. Acercouse demasiado o aguilucho, este fungoule, mais o can non fixo caso, entonces o paxaro apoiando a cauda no chan e coas poutas por diante, mandoule un recado ós beizos que le tarderon un par de semanas en curar.
Aprendeu a voar de maneira empírica. Proba e error. Voando e estampandose as veces contra o chan outras contra os valados e algunha vez contra a figueira.
O fin conseguiu voar como é debdo, e escomenzou a remontar o voo, agrandando cada vez mais a zona de exploración xunto coa súa hirmá. Eran un macho e unha fémia.
Volvian sempre a comer e durmir á casa, eso sí cada un á súa. O parecer Xan tiña unha moto, e as veces o aguilucho, cando él saia na moto, seguia-o voando alto, cuando paraba a moto o páxaro baixaba e pousaba nela, como se a estivera a guardar.
Un día viñeron a casa os do Icona, decindole que sabian que tiña unha águia, e que aquelo estaba prohibido, querian que chamera o paxaro e denuncialo, El díxole que podian mirar donde qixeran, que non habia ningún páxaro engaiolado. Que si algunha vez viña por alí algún paxaro dábale de comer igual que as pombas e os cans. Naquela casa non se le negaba un bocadillo a ninguén. Eles mesmos podian comer algún se querian.
Co paso do tempo a parella de águias cada vez tardaban mais en volver a casa, hasta que un día deixeron de acercarse.
Solo algunha vez, indo coa moto, viu unha enriba del seguindo-o, e piando como se le dixera adeus.

O MELLOR ENTRENADOR DE ARTES MARCIALES

2012-01-21T13:00:00.000-08:00

- Papá, teis que enseñarme a mallar nos mais vellos.
-    Ia logo, ¿Qué pasou?.
-    Estábamos xogando o Parado io collido, e os mais vellos rompian a “cadeneta” e despous mallaban en nos. ¡Claro, son mais grandes e poden mais, teis que enseñarme a darles leña!
-    Mira, cuando sea así, tu ameazaos decíndole que se seguen así, que le vais a encher os dedos de cara!, xa verás como collen medo e te deixan tranquilo.
Esta conversa tiña-a eu con meu pai no banco de carpinteiro. El estaba facendo unhas portas para algunha casa de algún veciño.
En principio eu quedei conforme coa “receita” que me dera. De sócate deime conta da parvada que me acababa de decir o pai, e medio cabreado dixenle, que non me engañera, que aquelo era unha parvada e non ia axudarme a defenderme.
-    Papá, teis que axudarme de verdai a que poida mallar neles, senón vain facelo eles en min.
Fitou para min, e metendo a mau debaixo da pucha que levaba na cabeza, empezou a rascarse, como se de repente tivera a sarna. Pensou un pouco, e cunha mirada que non me pareceu demasiado seria díxome:
-    Mira, voute ensinar a mallar neles. Mais eso debe ser un segredo entre ti e mais eu. Non pode averiguar naide como se fai porque senón despous faranho todos.: “ Cuando sea a ocasión, tu o que tés que facer é cegalos, para mallar neles. Primeiro dasle un puñetazo no ollo esquerdo, e mentras él se rasca nese ollo, vais e dasle no outro. Entonces mentras escofa os dous ollos, xa le podes dar as que queiras no lombo.
-    Sí, sí. Mais ¿se non se deixan dar no ollo esquerdo primeiro?-dixenle eu-
-    Entonces dasle primeiro no dreito-respostou.
-    Xa, pero como son maiores o mellor non se deixan.
-    Bueno – dixo él- entonces solo te queda unha solución.
-    ¿Cuál é, papá ¿
-    Nese caso debes ser precavido. Teis que levar un saco.
-    ¿Un saco, para quei?
-    Para meter dentro os paus que te den.É bon ter onde meter as que le den a un.
Con aquelas recetas, quitéronseme as ganas de mallar, nos mais grandes.
Sempre pensei que a xente vella era sabia.

VIAJE (Inicio)

2012-01-17T09:20:00.000-08:00

Acabo de bajar la pendiente que conduce al valle. Pienso que cruzar esta corriente agua puede ser peligroso. La fuerza del agua puede arrastrarme a mi y al vehiculo. Quien me lo prestó dijo que era seguro en cualquier situación . Detuve la marcha al lado derecho del camino, quiero ver las posibilidades que tengo para cruzar. Aparece de súbito un vehiculo grande, con la apariencia de un camión de gran tonelaje. No para y veo que pasa con facilidad, el nivel de agua es uniforme, yo también puedo pasar. Arranco de nuevo y me pongo a la estela de aquel monstruo Me pongo detrás a una distancia prudente y lo voy siguiendo. Cruzamos el valle e iniciamos la subida que parece totalmente simétrica a la que dejé atrás.
Comenzamos a subir, no pierdo de vista al “camión”. Llegamos a un punto donde vuelve a haber agua. Esta vez baja por el camino que transitamos. Bastante mas arriba del lugar en el que estamos, se ve una caída fuerte de agua sobre el camino. El camión circula por la parte derecha del camino, yo le sigo a unos cincuenta metros. A medida que subimos la corriente se torna mas fuerte, aunque por la ruta que seguimos, parece que no nos dificulta mucho la subida.
Aparece detrás de nosotros un vehiculo mediano. Por la forma de subir parece que lleva prisa. Me adelanta por el medio del camino. Veo que al agua casi le cubre las ruedas, aunque éstas son grandes, tan grandes como las de un tractor. Al iniciar el adelanto del vehiculo grande que me precede le avisa con unos fuertes bocinazos. No hace caso, y de repente, lo vemos arrastrado por la corriente. Dando tumbos, desaparece en al fondo del valle. Cae en mal sitio y desaparece debajo de las aguas.
Cuando llegamos a una especie de venta, ya es tarde. El “camión” sigue su marcha. Yo encuentro a la persona que me había prestado el vehiculo que me señala el lugar donde puedo descansar. Por la mañana me llamarán y me proporcionaran otro vehiculo para continuar.
Me dirijo al edificio que me señalaron. Es un caserón grande, con una muralla de grandes dimensiones formada con enormes rocas alineadas, que solo dejan una pequeña entrada, a un patio donde hay varios edificios más, que no son visibles desde la parte exterior de la muralla.
Dentro de la muralla hay una grande animación de gente moviéndose en todos los sentidos.A la derecha hay lo que parece una capilla grande. De frente unos barracones donde entra y sale en un movimiento constante gente variopinta. No me entretengo mucho, tengo prisa por acomodarme y descansar, hasta que me avisen.
Detrás do los barracones descubro un edificio, que coincide con el que me indicaron. Traspaso un grande portón y me encuentro en un grande salón, con un mostrador al fondo donde está una mujer de edad indefinida, de muy buen ver y vestida con suma elegancia. Parece que me conoce, me sonríe y señalándome una puerta lateral, me da una llave con un llavero que lleva un número, el tres. Es la habitación que tengo asignada. Paso al comedor donde un gentío grande sentado en mesas habla muy alto, discuten, ríen y algunos se pelean. Se acerca a mi un joven con apariencia de camarero, y me lleva a una mesa donde está dispuesto un cubierto para una sola persona, me indica que me siente, y a continuación aparecen dos jóvenes más que me dejan comida en la mesa.
Mientras como algo, me fijo en las personas de mi alrededor. Van vestidos de forma extraña. Llevan unos ropajes extraños. Son brillantes y parecen totalmente nuevos, pero al fijarme mas, veo que a medida que pasan los minutos, los trajes se ajan y se van cayendo a jirones. Cuando sus dueños se dan cuenta, salen por una abertura sin puerta y a los pocos segundos regresan con otra ropa igual que la que tenían, pero totalmente nueva.
Hay gente de todas las categorías sociales, se dan a conocer por la forma de sus ropas. Uniformes, para militares, sacerdotes, jueces, banqueros, empresarios y demás. A todos les sucede lo mismo, las ropas no le duran más de media hora. Uno de sus mayores trabajos es ir y venir al guardarropía.
Estoy terminando de comer y me doy cuenta de que en el comedor de al lado, donde hay muy poca gente.Parecian gente de cuidar la tierra, y los ganados. Iban vestidos con unas túnicas de lino, y en algunos casos de lana. Éstos no tenían que cambiar de ropa. La que llevaban no se deterioraba.
Me fui a la cama, donde me esperaba una mujer, vestida con túnica de lino y lana, me dijo que no me preocupara que cuando llegase la hora me llamaría, y que si necesitaba algo, pronto me lo proporcionaría.
Antes de quedarme dormido, me doy cuenta de que hablo con todo el mundo sin pronunciar ni una sola palabra. Solamente con pensar algo con relación a cualquiera de los que allí estaban, recibo su respuesta automática. La comunicación es mental, no hace falta hablar.
También me doy cuenta que esta comunicación es solo con los que van vestidos con lana o lino. A los de los trajes que se deterioran, solo les escucho el ruido que emiten como si fuesen palabras, pero ni yo les entiendo ni ellos a mi. No tengo ganas de hablar. Me acuesto y me duermo.
Continuará…..

A AVARICIA ROMPE O SACO.

2012-01-16T12:32:00.000-08:00

Queridos amigos e amigas: Días atrás escribin por aiquí unha carallada de cando era pequeno. Cando a burra, nas Breas, me mandou o medio da torgueira e me fixo tres buracos, un no frontal, outro nun parietal e o terceiro no ocipital. Por se alguén se sente Santo Tomas, cando queira e me vexa, e eu esté pola laboura, que me pregunte e ó mellor inda le ensino as pegadas do estacazo.
Alí falaba da memória e dos caprichos da mesma, sobre todo da miña. Teño o que se chama unha memória fotográfica, e que relaciona cousas archivadas nela. Moitas veces cunha certa orden e outras, cousa que no entendo, relaciona cousas que non teñen relación lóxica ningunha, polo menos eso me parece.
Veredes o que me acaeceu un día en Barcelona, alá a finais dos sesenta do século pasado. (carallo, xa vou camiño do século, polo menos a metade vai liquidada).
Daquela, o diñeiro, por moito que agora digan, era tan escaso coma hoxe. Os que o tiñan seguen a telo e os curritos, igual hoxe ca onte, case a dúas velas.
Eu necesitaba mercar unha camisa, daquelas que se chamaban dos domingos ou de festa. Nun comercio da Travera das Corts, guipera unha da marca Dalí, feita en Redondela por un zamorano chamado Regojo, e que estaban todolos días anunciadas na TVE.
Estaba no escaparate, a camisa, e tiña o precio posto: 250 pts.(Menos de 2 € de agora. A camisa era chula, e o precio para unha camisa de festa non estaba mal.
Un sábado pola tarde (polas mañás traballábase), acerqueime por alí con meus hirmaus. Ia comprar a camisa. Entrei no comercio, atendeume unha guapa dependienta, mediume o pescozo, determinou a talla, e confirmandome que valía 250 pts. enbolicouma, deume unha bolsa onde metela, e fun a caixa a pagar.
Na caixa estaba o dono do comercio, tipo sério e mal encarado donde os houbera. Marcou na máquina rexistradora o precio, deille as únicas 500 pts que tiña, nun billete da devandita cantidade.
Deume a volta, e como case sempre fago (mal feito), collín o cambio e tal como mo deu metin-no no bolso do pantalón, e sain do comercio.
O estar na rua, veume a cabeza que tal ve me deran o cambio mal. Saquei os cuartos do bolso e, efectivamente, tiña 750 pts. O malencarado regalábame a camisa e cincocentas pesetas.
Comenteino cos meus hirmans, e entrei de novo no comercio, co ánimo de desfacer o entorto, cual Quixote moderno.
O entrar, saiu a dependienta a atenderme, seguramente pensando que quería mercar algo mais, pero o decirle que me parecía que me deran mal o cambio, o seu xefe, ese tiparraco mal encarado, berrou desde o seu curruncho que as reclamacións tiñan que ser no acto, non despous de sair ó camiño e voltar.
Eu, como comprenderedes, aceptei a reprimenda, e dando as gracias saí do establecimento.
Cuando estaba xa camiñando hacía o Camp Nou, veu correndo detrás de nos o mal encarado. Mirera na caixa e descubrira a desfeita.
- Oiga- dixo- le he dado mal la vuelta, venga de nuevo a la tienda.
- Las reclamaciones en el acto y dentro de la tienda- respondín eu.
Coido que nunca, tanto ós meus hirmans como a min, nunca saboreéramos tanto en tan ben, o pan amb tumaca que nos metimos entre peito e espalda a conta do xudeu aquel.

AS CASTAÑAS CON SANGUE ENTRAN MELLOR

2012-01-10T06:19:00.000-08:00

As veces preguntome, sé eso de ter unha boa memória é bo. Resulta que na memória solo se acumulan cousas vividas, feitos xa coñecidos, estudios tamén obsoletos e demais lérias xa pasadas. Como todo o que hai na memória xa é cousa pasada, e moitas veces a experencia non sirve pra nada, pous nunca facemos caso de ela, é por eso polo que me pregunto, o que pregunto na primeira oración deste punto.

Por outra banda, ás veces penso que, gracias a memória, podemos recordar cousas que no seu día foron case unha tortura, ou sen case, e co paso do tempo, que o relativiza todo podemos atoparle unha certa gracia. Claro que para que esto suceda, ó mellor hai que sobrevivir a algunhas das cousas que foron archivadas no disco duro.

Será a releche, cuando os que estudian o cerebro human, podan artellar un disco externo, como o que agora teñen os ordenadores. Daquela podemos meter, a gusto de cada cual, unhas experencias nun ou outro lugar, e botar mau delas cando nos pete, incluso mandar aquelas menos agradables o disco externo, e co tempo a papeleira.

Todo esto é porque, estes días de reis, desplacémonos a Val dos Marcos para facilitarle a laboura ós reis de oriente, mais, ¡que si queres arroz Catalina!. Xa nin os reis magos fan caso. A miña señora parella e mais eu cheguemos a conclusión de que non existen, e que como le fagamos caso as ondas herzianas imos perdidos e de cú.

Ben, estando un díapola mañá, pola tarde non se pode ir, na Porteliña, por unha asociación de ideas desas raras que eu adoito ter, veume o maxín algo que naquel momento case fai de min un delincuente con cinco anos.

Vereis: Era tempo de apañar as castañas. Os meus proxénitores decidiron ir a coller as dos catañeiros das Breas. Eran, inda son, uns castañeiros grandes, que por unha daquelas cousas incocebibles ahora, están nun prado dun veciño. E decir, os castañeiros son nosos, mais, por decilo de algún xeito, o soporte non.

Daquela eu tiña un solo hirmáu, o César, que a sazón tiña un ano. O meu cometido, mentras o Pepe e aDolores apañaban castañas era vixialo. Estaba nunha manta, embrullado nos farrapos nos que se embrullan os cativiños. Xa digo, aquel era o meu cometido, pero.., O lado habia unha burra que seria a encargada de transportar os sacos de castañas para casa.

Cuando meus pais se descudaban, eu estaba a beira da burra, facéndole trasnadas, tirando da corda, dandole castañas, non deixala comer etc., cousas que a pobre burra aguantaba con estoicidade.

Había reprimenda por parte dos Jefes, e volta a beira do cativo durante dous minutos, hasta que sen saber como, volvía a estar a carón da burra. Debe ser por afinidade, pous sempre tiven un certo cariño por estes animais.

Estando nesas, e o borde de un paredón que separaba o prado do camiño e dun barranco, a señora burra espantouse, tensou a corda, e xa vai o guardián do César, polo aire hasta espetar a cabeza na torgueira dunha urz, medio queimada. Resultado, samgue por todolos lados, perda do pouco coñecemento que había, susto prós proxénitores, e carreira desde as Breas a Casa.

Laveron os furados, tres, da caluga, e como puideron corteron a hemorraxia, chameron a Don Santiago, que creo que era un experto en partos, mais non moito e cousas traumáticas. Tampouco tiña moitos medios- Estamos a falar dos anos cuarenta e algo, do século pasado.(como mola esto de falar do século pasado), non debo botarle a culpa

Na cabeza tiña tres furacos, mais media dúcia de arrebuñois e esnagatadelas. Como as vendas non se suxetaban ben, decidiron, contra a miña vontade, porme un pano, como os que levaban as mulleres. Déronle xeito de tal forma que quedaba rematado cunha lazada no cachazo.

O día seguinte, xa saí a xogar co resto do personal, as airas das Pirlas. Sentíase o balbordo desde casa, a ver quén ero o guapo que se abstiña da sair.

Cheguei as airas, e alí mesmo xa se armou a de Deus é Cristo. O mais teimudo de todos era a meu amigo Pepín. O verme co pano na caluga non paraba de chamarme, “menina”, cousa que me encabritaba a límites altísimos. Díxenle que non o fixera, que senón le zoupaba. Non fixo caso. Zoupeille hasta cansarme, e ver que tiña sangue por todolos lados, veu o hirmau a separarnos e tamén levou as súas. Tivo que vir meu pai e levarme en “volandas”.

Tiveron que cambiarme todo o aparello da cabeza, sangraba coma un porco. Tamén me levei outro disgusto; a sangue do Pepín non era del, a do Santiago tampocuco..

CARALLADAS DE XENTE NOVA (E NON TANTO)

2012-01-09T10:50:00.000-08:00

Nunha das aldeas do axuntamento de Brumoso, aldea que como decía don Miguel, “de cuyo nombre no quiero acordarme”, acaeceu unha vez esta história, que non foi conto falso nin rumor sen fundamento.

Polos anos cincuenta do século pasado, a inxesta de carne que non fora de porco apenas a gorentaban as tragadeiras dos nosos antepasados, e de porco tampouco habia tanta como pra non botala de menos, sobretodo a finais do ano antes das matanzas. Nos dias sinalados e nas festas patronais, sempre habia un cacho de rixelo. Un bon cocido sen codo de xamón, boas chourizas e carne fresca de borrego, non é un bon cocido nin farrapos de gaita.

Era por eso que normalmente lambreábase por un cacho de carne que non fora de “roncatudo”. Nas casas onde habia algún cazador, cando a sorte era propicia comíase algunha perdiz con moito arroz, algún coello con patatas, e as veces lebre guisada.Outra cousa era cando os cazadores tíñan a sorte de agarrar un corzo. Daquela habia festa rachada.

Daquela as corzas solo estaban no mais lonxe das serras, e non en todolos lugares. Habias na Gamoneda e sobre todo nas Baliñas. Cazala era unha aventura, pous aparte de mallar o corpo coa andaina, se caia algunha, había que sortear a vixianza dos carabineros, e as veces esconderse de algún veciño, pous a xenreira era ma consellera, e podian irle co conto o comandante do posto. Para xeral conocimento; había un posto de carabineros en todolos pueblos da comarca, agás Castrelos.

Na despedida anual da caza, adoitábase ir a buscar algún cérvido, entre todolos cazadores. As veces repartianse uns para un lado e outros para outro, co fin de ter mais posibilidades.

Habia envexas entre os que comian a caza e os non cazadores, que moitas veces non eran invitados a pitanza.

Naquel ano fixéranse dúas cuadrillas con rumbos distintos. Era un venres, e a idea era facer a comilona o domingo (diomingo nalgunha xerga). Houbo sorte, e os que foron pra serra arrastreron un corzo. A outra cuadrilla tamén agarrou algo: un porco teixo.

Como naquela época non habia nin neveiras nin frigorífícos, e se os habia, pola nosa terra eran totalmente inútiles, pous non funcionaban con pilas. Coido que a “luz”, no apareceu pola comarca da Alta Xeabra hasta mediados dos sesenta, mais ou menos.Ter, daquela, un frigorífico era como agora ter os dous ollos de cristal e ir o cine, mais o revés. Entonces, antes de cociñar aqueles grandes bechos, adoitaban adobalos e polos o sereo unha ou dúas noites, para que se le fora o arrecendo a monte, ou o bravío.

As comidas case sempre se facian na mesma casa.Había nela unha muller que sabía prepar ben a carne e logo facela de varios xeitos, que ante a escaseza proteica arrastrada, sabía a gloria verdadeira.

Preparouse ós dous animais, cadabres, e puxéronse o sereo un par de noites. No xaneiro as xeadas eran de sona, e as nevadas tamén. Neste caso coicidia unha nevada de mais de unha semana, xa dura polas xeada que tiña enriba. E aquelas dúas noites xeou a reo.

Tres paisanos, decidiron na última noite, afanar a comida do alto do louxado en proveito própio. O patrón da casa onde se iban cociñar, maliciouse, e a media tarde, sacou a corza do alto e deixouna na andega.

Os ratas, leveron a cabo a faena, e argalleron de que le cociñasen a quela carne que xa estaba adobada, penseron en invitar a algún do outro bando e facerle pagar o viño, cousa que non deu resultado. Negouse.

Cada grupo cenou polo seu lado. Os da rapiña chufándose da sua fazaña, e os outros argallando unha vinganza.

Unha vez artellada a vinganza, decidiron deixalos acabar de cenar, e cuando xa tiñan noticias delo, deixeronle un recado no cimo da escaleira, e bateron na porta o mesmo tempo que liscaban.

Cuando sairon a ver que pasaba, atoperonse co recado ben postiño na escaleira. Ningún tivo tempo de baixar a escaleira. O primeiro que saiu, gulpiu ali mesmo, e os outros, cos restos soltados polo primeiro e o presente, casi botan os boches alí mesmo.

No cimo da escaleira estaba a cabeza do teixugo con pel e todo e cos dentes regañados a rir cara a eles.

O estómago, según as más linguas, tardou mais de unha semana en entonarsele de novo.

SEGUNDO DIA DAS FESTAS DE REIS

2012-01-04T12:13:00.000-08:00

Onte chegouse bastante tarde. Entre as cantigas, os contos e demais lérias, non dou tempo a descargar os carros.

Oxe houbo que preparar a leña pra que as cociñeiras, cando empecen, teñan de todo e aprestado, pro lume.

Todolos anos, contratábanse dúas cociñeiras experimentadas, pra que fixeran a comida que tiña que encher as andorgas do personal. Eran moi serias no seu traballo, e nunca deixaban que ninguén entrera na despensa. Tentaciós habia as veces pra entrar e comer as escondidas. Sempre as cousas que están algo prohibidas saben mellor.

A última hora, estivemos ensaiando o cante que mañá deitaremos en todalas escaleira, fiestras, e portas das casas dos veciños.

Houbo tamén unha nova leria do cura a través das vellas do rosário.Parece que vai en sério o de que quere prohibir o baile agarrado. Incluso os carabineros deron un pequeno toque nese sentido.

En previsión de que prohibiran o baile a forza, o mesmo día do arranque dos torgos, marchou a capital un home, aproveitando unha viaxe do Maragato, e trouxo unha autorización do Gobernador Civil, autorizando os mozos a facer baile.

Os casados, eran os que mais decian que había que estar prevenidos, por si acaso. O cura, decian, é bastante “cazurro”. Xa tíñamos o permiso. A mocedade conxurouse pra mantelo en segredo.

Sigue o temporal de neve, e polas noites xea.Xa vereis na noite de cantar os reis como a conxunción da aguardente e o carouxo faran das súas.

Houbo unha pequena carallada, despous de cenar. Estando en casa do Caxera, apareceu por alí un zampabolos dun pobo veciño.Pasouse coa bebida e non se le ocorreo mellor cousa que insultar a todo aquel que le facia caso, hasta que chegou un dos chamados mozos vellos. O que empinera o codo, o velo non o pensou, dedicouse a insultalo. O recien chegado, que polo que pareceu, non tivera unha boa tarde, tampouco o pensou; botoule unha mau a cuada e outra a coleira, e levando-o polo aire deitono no pozo que hai diante da casa do ti Constantino. Alí o deixou perneando, e voltou o café decindo que seguro que mollando os cataplines se le pasaba. Sereno iria mellor pra súa casa, e no teria perigo de caer o Tuela cando pasera por él.

Efectivamente, pasousele a cantusana casi no acto, e se non o levan a unha casa, morre alí mesmo atrido. Coa xeada que xa estaba a caer, os pantalós podian soliños facer un espantapáxaros. Estaban tesos con carouxo xa branco.

Veremos que tal cantamos mañá. Por certo hai noticias de que unha moza, da que non se pode dar o nome ten o mellor ramo. Lévan-no como un segredo de estado.

PRIMEIRO DIA DAS FESTAS DE REIS-

2012-01-03T07:26:00.000-08:00

Nestes días os mozos de Val dos Marcos andamos atarefados cos preparativos da festa do reinado.

Nos días pasados, estivemos arrancando torgos. Decidiuse arrancalos na Estante, na beira do camiño, pous así sería mais doado cargalos no carro.

Había neve e houbo que desenterralos duas veces, unha da neve e outra da terra.. Aparte dos mozos, tamén axudan os menos mozos. Incluso algún casado que parece quere entrar nas farras destes días.

Ben mirado, nestas datas apenas hai traballo que facer na aldea. Escaldeirar os prados, e facer leña agas de levar as vacas o monte igual que a “res”. Polo tanto está ben que se sume xente, así hai menos oposición nas casas, pous o haber polo menos un membro da familia metido en farra, seran mais expléndidos co aguinaldo.

Hoxe toca ir cun carro a buscar os torgos. Todolos traballos relacionados coa festa fanse sen concurso de vacas. Todo feito a mau.

Decidiuse levar dous carros, pous torgos saquéronse abondo e así en dous carros é mais doada a acarrexa.

Escolléronse dous carros dos mais novos da aldea. Adorneron-os as mozas, que tamén andan na tarea de facer os ramos. Entre elas levan o traballo en segredo, pous non queren que outras mozas sepan como a van facer o ramo.Hai muta competencia para ver quen fai o mellor ramo. Xa veremos o día de reis.

Hoxe, un grupo de mozos, foron a buscar uns pelexos de viño, e uns garrafón de aguardente. Decidiuse que foran a Moimenta, pous alí o viño era mais barato a aguardente tamén, e seguramente mellor que o traian os comerciantes de Brumoso, aparte de que que o vendedor fixo un bon precio. Dixo que era un bon viño de Vinhais e a aguardente parece que a trouxo da beira do Douro. Solo habia un problema; os carabineros. Xunto co cura, tiñan-nola xurada. O primeiro no quería que se fixera baile “agarrado” e os degundos acataron o que él decia. Coido que algún cacique da zona tamén tivo arte no asunto.

Fíxose de tal xeito, pois xa habia experencia dos mais vellos, que parecese que se ia a traer nun dos carros dos torgos.

En realidade o viño xa estaba na quinta do Bernardino de Barxelas, lugar onde o trouxeron de noite os portuguese dous días antes. Solo había que traelos nunha burra polo camiño do Barreiro, como sé se trouxera de Brumoso.

Os que ian polos torgos, acompñariaos o gaiteiro, Luis, e o Silverio co bombo, o Horácio acompañaría co tambor.

Pola noite deixouse todo na casa do reinado, sen cousa que mereza apena sinalar, salvo que o final do día o Silverio desacompasaba o tocar o bombo e quixose converter en cantante solista. Claro que algún mais xa inicou a andaina arredor dos pelexos de viño de Vinhais. A aguardente estaba na casa do ti Adolfo. A ver quen era o guapo de tentar gorentala.

Xa veremos a ver que pasa mañá.

O BASILIO, O GERÁSIMO E A SUA BURRA.

2011-12-30T13:25:00.000-08:00

Cuando eu era un chavalote, cuando na aldea inda había xente en casi todalas casas, había moi poucas opcións de diversión como as de agora. Facíase o que se podía cando de divertirse se trataba, con todo aquelo que se tiña a mau.

O mellor hai quen pense que daquela éramos algo brutiños nas nosa maneiras de divertimento. Creo que non. Como en todo, pódaque que podería haber alguén que se pasera un chisco, mais, coido que nunca había má fé nelo.

Un dos meus amigos, e mais ou menos do meu tempo, era o Gerásimo. Xa debe facer mais ou menos cincuenta anos que se foi para Bos Aires, alá pola Arxentina.

Cando estaba na aldea, na súa familia, aparte das vacas, tiñan unha burra. Era unha burra de unha boa talla. Estaba casi a altura de unha égua, mais que dunha burra.

Tiña-a ensinada a facer carreiras. Montado a pelo, facía que a burra correra a galope.

Él era un avezado xinete. Escanchábase no xumento, de calquera maneira, mirando para diante ou mirando hacia o rabo do animal, e facia que correra todo o que daba.

Nunha ocasión, estábamos uns cuantos, cerca do poulo do Mexacan, nesa hora en que as vacas volvian pra corte.

Chegou o amigo Gerásimo montado na sua burra e coma sempre facendoa correr e él fachendoso. Eu penso que á aquel animal xa le gustaba aquela troula.

Alguén le dixo, que nalgunha ocasión ia caer e esmendrellarse. El dixo que aquello era imposible. Él non caia da burra, nin espantándo-a.

Andaba por alí o Basilio, gran amigo de facerle bromas os rapaces. Dixo o Basilio que se él le espantaba a burra, seguro que caia.

Empezou un tira e afroxa, entre eles, que sí, que non, que non, que sí, hasta que se chegou a necesidade de facer unha desmostración empirica.

O Gerásimo empezaria a correr no rouso do camiño da Amiñeira, xunto os Mexacans. Cerca do caboco da Teturiña, detrás de unhas urces, esconderíase o Basilio, que tentaría espantala burra, para ver de tiralo.

Feitos os preparativos, e cadanseu no seu posto, empezou a carreira.

Ia o cabaleiro en burra a galope tendido, e pre mais inri, montado o revés. E decir escanchado mirando o rabo, e azuzando a xumenta para que correra mais e mais.

Chegan burra e xinete a altura das urces nas que estaba o Basilio, este salta o camiño de sopetón, tirale a chaqueta, que se enreda na cabeza da burra.

Como tiña que ser, burra e o amigo Gerásimo roderon polo chao. A burra tal como caeu, incorporouse o verse libre da chaqueta, mais o Gerásimo ficou alçi mesmo embazacado. Tardou catro ou cinco minutos en recuperar a fala. O principio todos empezemos a rir, hasta que vimos que o Basilio facía sinais para que nos acerquéramos. O Gerásimo non daba sinais de vida. Daquela caseque le da un infarto o Basilio, pous evidentemente a sua idea non era defuncionar a nnguén.

O Gerásimo recuperouse, e como se non pasera nada, volveu escancharse na burra, e saiu galopando cara o rouso do Camiño Novo.

EXPERENCIA. SO VIVINDO.(Reflexions)

2011-12-30T07:18:00.000-08:00

Eu non sei se o levar un feixe de anos ás costas, ter vivido desde que se araba con arado romano, hasta a época da informática e robótica, pode facer que os puntos de vista própios sexan obsoletos, e o que é peor, que un mesmo xa esté fora de “onda”.

Mirando hacia atrás, un recorda os tempos de xornaleiro. Traballábase cando alguén que tiña algo que facer e non o daba feito, tiña que recurrir a aqueles que non tiñamos nada que facer, e a cambio de unas moedas podiamos axudar.Él facia o seu choi e nos tíñamos pra tabaco.

Era a época na que se estaba a rachar cunha maneira de vida e escomenzaba outra, que agora tamén está dando os últimos estertores.

Se queredes foi a transicion da vida fundamentada do agro, e que cada quen vivia do que tiña, á primeira entrada na chamada era industrial. Na primeira e esaxerando un pouco, os bens de producion( terras), estaban en mans de uns poucos que conseguiran herdalas, ou xuntalas, non sempre con boas artes. Na segunda como todo o que se facia tiña maneira de venderse, cada vez facía falta mais mau de obra,pra poder fabricar o que se vendía e que de algún xeito era outra forma de escravitude. “Teño choio, págoche algo. Aabase o choio, póñote no camiño”.

Todo este tinglado foi pasando de país a país, esplotando sempre á xente que ian metendo na roda do consumo, hasta hoxe.

Naide quixo saber nada do “almacén” de materias primas que a Terra nos deixaba usar. Naide quixo saber nada de se habia dabondo ou non. Decia a miña avoa que, “onde se quita e non se pon, acábase o montón”. Eso é o que está apasar.

Marcheime polas gallas, e dexei de lado onde quería chegar. O asunto é que, tanto antes como agora, os medios de produción siguen en maus dos mesmos. Varieron as formas, as maneiras, mais, as persoas seguen a ser as mesmas, na maioria dos casos por herencia. Casi nunca por méritos própos.

Chegado a este punto, un preguntase a sí mesmo a maneira de contarle esto as novas xeracións que non coñeceron o anteriormente descrito de forma directa, senon por oidas.

Parece que a esperencia non serve pra nada. Claro que pra ter experencia hai que vivila, o non habela vivido, non a ai e polo tanto todo queda a interpretación do cacumen de cada quen.. O problema é que non vale usar a matemática ou a filosofia –matemática onde todo é branco ou negro, ou duas mais duas suman catro.

A experencia dice que entre o branco e o negro hai un feixe cromático, e as veces duas e duas non necesariamente son catro.

Nin a civilización Sumeria era tan anterga, nin os exiptos eran incultos, nin Napoleón era tan cabrón. E o que é peor, cando se descubriu América, os españois non eran os mais sabios nin listos que chegueron o outro lado do Atlantico.Os chinese xa tiñan calendário de mais de cinco mil anos.

A vida hoxe, é unha suma alxebraica de acaecidos,seguramente onde algunha que outra vez alguén sumou número heteroxeneos.

Amigos heche o que hai.

TRES DETENIDOS EN SANABRIA (EFET PRESS)

2011-12-28T02:27:00.000-08:00

DETENIDOS TRES ASESINOS.EN LA COMARCA SANABRESA (EFET PRESS)

Tres peligrosos asesinos han sido detenidos por las fuerza internacionales de la EUROGENFOR, durante esta madrugada.

Los asesinos confesos, fueron detenidos en la localidad de Parada, pueblo abandonado, en el término de Requejo, cerca de la Malhada Grande del pueblo de Tras os Montes de Montesinho.

Al ser detenidos no ofrecieron resistencia. Pensaron que iban a ser condecorados, según dijeron mas tarde.

Los tres, Audax, Ditalco y Minuro, llevaban escondidos en el viejo poblado desde los días de su fechoría, acaecida en el principio de la dominación del imperio en la parte sur de la península.

Al ser detenidos solo pedían ver a Servilio Cepio, diciendo que les debía una cantidad de dinero importante. Él era el responsable de todo, según decían.

Cuando le preguntaron por el cadáver del viejo caudillo, solo dijeron que estaba en Cuenca, en la ciudad encantada.

Un ciudadano portugués, de Bragança los identificó como los asesinos del guerrero Viriato.

Esperemos que sean juzgados y condenados, por lo menos a galeras.

¡BON NADAL E BOAS FESTAS!

2011-12-22T11:11:00.000-08:00

Falaban os vellos dunha guerra do mundo. Decian que xa estaba acabando. Naide entendía aquelo. Uns decian que era para que os comunistas non viñeran. Otros como o mestre , decían que era porque os que mandaban non querian liberdade.Creo que se refería a nosa guerra.Eramos ricos, tíñamos unha guerra própia.

No razoamento daqueles sete rapaces, non cabian aquelas cousas. Na simplicidade do seu razoamento solo entendian que se uns homes loitaban contra outros, era porque seguramente uns eran bos e outros maus. Non entendian outra cousa pola cual a xente debía matarse. Inda por eso de bos e maus, tampouco o tiñan claro. De cando en vez, na aldea os veciños decian: fulano é bon, ou mengano é mau. Se o mau era amigo, non se entendia que dixeran o contrário e o reves.

Aquel día pola noite era festa. Decían que nacera, facía moitos anos, en Belen un pobo de Palestina, o fillo de Deus. Era fillo dunha muller virxen, unha pomba e un carpinteiro.

Daquela os rapaces, que baixaban polo Camiño Novo abaixo, estaban mais preocupados polo que le traerían as súas mais da Moimenta, aldea portuguesa, a que ian comprar cousas que na propia non había, tales como café, azucar e xabrón. Prometeran traer algo para que na cena comeran como podían comer na casa do cura ou así.

Tardaban muto en volver. Marcheran pola mañá e xa casi escurecera e non chegaban.

Seguro que as colleran os guardiñas portugueses e as leveran a cadea. Adeus cea, adeus mais. Cuando estaban falando desto viron que as suas mais aparecian polo rouso do Camiño novo. Correron hasta elas. Un dos rapaces quedou chorando nunha rodeira do camiño. Enchérasele un pé de picos, coas xeadas, os ourizos tiñan os picos mui duros, e no pé tiña un feixe deles cravados.

Chegueron as mais, axuderon ó ferido. Non era extrano que os picos os feriran. Era inverno, habia neves, xeadas. Polas mañás tanto nas arbores como nos louxados, penduraban aqueles cachos de carouxo, que moitas veces chuchaban como se de caramelos se tratase.

A hora de cear había, efectivamente, festa. Unhas patatas fritidas con graxa de touciño, unha chouriza inda fresca tamén fritida, e o mais importante as terroxas. Cachos de pan rebozados en ovo fritidos, e despois cheos de azucar polas dúas bandas. Era o azucar o ingrediente que as mais foran a buscar a Moimenta.

O cura dixera que o fillo de Deus nacera pobriño, nunha corte e que tivera como cama ou cuna a manxadeira das vacas. Parece que cando foi mais grande, materon-no, algunha xente que era como os que decian que ahora estaban en guerra. Non cambiera nadiña o mu ndo. E os rapaces pensaban que ó mellor ahora eran eles os pobres fillos de Deus, pous entre a corte das vacas e o xergón no que dormian solo habia unhas tablas.

O TÍ ADOLFO. (O Gaucho)

2011-12-20T10:15:00.000-08:00

¡La gran siete, carajo!. A piel, non pode quedar ahí.

Estaba o ti Adolfo, especado nas dúas pernas, como podía esta Jhon Waine, diante dun cuatrero dos peores de Rio Bravo. A diferencia estaba en que, neste caso, a ación desarrollábase na Allande ou Aillande, que inda non sei como é o nome,(pido axuda) no fondo do prado do ti Elias, cerca do rigueiro.

Caera nun barranco que fixera un corremento de terra por mor das chuvias. O barranco tería uns catro metros de fondo. A auga acabera de escabar xusto o deixar o astro o descuberto.

Era altura suficienta para que a pobre vaca quebrera dúas patas, cousa que facía que non se puidera levantar. Tampouco habia posibilidade de sacala dalí. Dixeron que o mellor era sacrificala, e tentar aproveitar parte da carne.

Era a finais do Nadal. O ti “Lias”, dixo que o mellor era que se quederan coa vaca os mozos para o reinado.

Daquela a festa dos Reis, en xaneiro, era unha das festas mais sonadas e apetecidas polos homes solteiros e recien casados de Val do Marcos.

Adoitábase matar un becerro, a festa duraba mentras habia carne que era o que compuña as comidas, naqueles días, xunto cós aguinaldos que daban os veciños despous de que se le canteran os reis.

Volvendo ó comenzo, vemos o ti Adolfo, alí como un vedadeiro gaucho da pampa arxentina.

Él como a maioria dos vellos e moitas vellas daquela, fora emigrante na Arxentina, e como todolos emigrantes da comarca honrados, marchera cunha mau diante e outra detrás e volveran cunha mau detrás e outra de diante. (Da xente que eu recordo, que vivía na Teixeira, En Castrelos e Sancibrao, non me lembro de nadie volvera rico) O ti Adolfo, polo menos trouxo pantalóns e chaleque vaqueiros, e tamén un coitelo (fierro) de uns cuarenta centímetros de largo, cunha funda de coiro.

Con aquel fermoso e grande coitelo, sacrificou a vaca (unha novela de un par de anos) e cuando outro participante xa tentaba separar un zanco do corpo do bóvido, o ti Adolfo con aquela mezcla de galego e arxentino, díxo: “la gran siete, quieto aí, hai que sacarle la piel”. Cousa que fixo cunha rapidez que denotaba que non era a primeira vez que o facia. Por certo, mais tarde, un cacharreiro daqueles que viñan vendendo útiles de cociña, e o mesmo tempo compraban lá e pieles de animais, tales como coellos, raposas, cabritos e outros, deu pola piel cento cincuenta pesetas, que chegueron para o viño do reinado e algo mais.

Aquel ano os reis dureron casi dúas semanas, pous coa carne da vitela, e os chourizos e entrecostos donados polos veciños, deron de sí dabondo.

Nauqel reinado, o ti Adolfo inda estaba solteiro, nunha noite pillou unha cantusana desas que fan época. Co serio que era, e coa súa imponente fachenda, parecia que o mundo estaba o revés. Máis o revés inda, cuando no medio da casa do reinado, arrancouse, cantando un tango e bailando-o de xeito acaramelado cunha vasoira que alí estaba.

Coido que a vasoira, tal como a fixera bailar o gaucho, inda debe andar hoxe buscando a maneira de converterse en muller.

Un recordo, ti Adolfo.

AS CAMPÁS DA IGREXA DE SANCIBRAO

2011-12-17T13:14:00.000-08:00

A finais do vrao pasado, tiveron que arranxar a campá da igresa de San Ciprian adicada o Bispo Cipriano. En realidade o que había que arreglar era a cadea, pous xa era demasiado vella e ameazaba con escalabrar a quen a toquera.

O caso é que tiveron que baixala da espadaña, pous tamén había que meterle man a estrutura de madeira que suxetaba a campá e onde estaba tamén amarrada a cadea. Para facela operación, tivo que vir unha grua, pous a escaleira interior que habia antes xa non está.

Cando sentín o ruido que facián tanto a grúa como o camión acerqueime a ver, como o facian.

Unha vez que se leveron a campá, coido que a Verín, eu funme sentar no alto da coroa do Castro. Estaba mirando o oco que deixera o abandono temporal da campá, e pensando que a espadaña da igrexa, estaba un pouco fanada sen a súa campá.

Caseque me quedo dormido, dandole voltas a imaxinación con relación as histórias que oira contar das bondades da campá. Estaba consagrada a Santa Barbara, e sé se tocaba cando se acercaba unha tormenta, facia que ésta se alonxera, e non fixera mal no pobo.

Na media modorra que tiña, albisquei cerca de min a figura de un home con un grande chapeu, e un capote pardo e remendado con remendos bastantes grandes e postos o chou polo vello pano adiante.

Recoñecin-no de inmediato. Xa ia tempo que non tiña noticias del. Saludeino cunha inclinación de cabeza, el fixo o mesmo, e acercouse a carón meu. Colleu unha pedra redonda que sacou do medio das xestas e sentou nela.

Esa campá ten moito que decir, se algún día fala. Leva cerca de douscentos cincuenta anos metida nesa furna. O pouco tempo de estar posta ahí, pasou unha cousa que trouxo de cabeza as autoridades eclesiásticas e ós veciños cheos de medo.Era tanto o medo que tiñan, que desde que se puña o sol nadie pasaba por diante da igrexa, e nadie se atrevia a entrar no Sagrado.

Todolos anos, desde o vintecinco de Outubro hasta o dez de Santos, todalas noites, xusto a media noite, soaba a campá tocando á misa coma se Domingo fose.

Os homes mais valentes fixeron guardia arredor da igrexa, e algúns, os mais atrevidos, subian á parede do Sagrado. Non vian entrar na igrexa a ninguén, mais o chegar a media noite a campá soaba. Todos os vixiantes desaparecian correndo cada un para onde o levaban as pernas. O cerebro tiñan-no semiparalizado.

Así ano tras ano. Dezaseis días consecutivos a campá soaba, as mulleres rezaban os rosarios xunto cos vellos e rapaces, e os valentes acababan esparexidos polos soutos e touzas dos arredores.

Un ano veu a Bispo de Ourense a abenzoar de novo a igrexa. Eso sí non o fixo nas datas nas que a campá soaba. A disculpa foi que como xa facia moito frio, podía caer unha nevada e quedaría atrapado pola neve. Son cousas das eminencias.

No sétimo ano, eu xa era un mozo, xa servira o rei. Estando xa perto das datas do vintecinco de Outubro, nun concello da autarquía, estaba tamén o crego. O final do concello, no que se tratou de arreglar algúns camiños e limpar as canadas, subiuse o crego as raices do castiñeiro e chamou a atención dos parroquianos. Temos que tentar averiguar por qué tocan a campá de noite.- dixo- Se o asunto é como outros anos, xa empezará a soar mañá. Se houbese alguén que fose capaz de vixiar, o mellor poderiamos acabar con esto.

Ofrecinme eu. Mais púxenles unha condición. Se se acababa coas badaladas, tíñan que darme unha parella de vacas, e unha burra nova. O cura e o alcalde comprometeronse diante de todo o concello a facelo. Supoño que pensaban mais no meu fracaso que noutra cousa. Tamén pedín que non queria a naide conmigo. Tamén pedí que me deran a chave da igrexa, pous queria velo desde dentro.

Na noite do día vintecinco, media hora antes da media noite, entrei na igrexa, e pecheime por dentro.Levaba un tapabocas por mor do friu, e debaixo unha “lafusier” de dous tiros. Solo era precaución.

Unha vez dentro da igrexa, senteime no banco que habia na entrada da sancristía, evitando que a luz da lúa que se filtraba pola pequena fiestra, me dese. Era mellor estar a oscuras.

Faltando un minuto para as doce, diante de min e nas taboas que hai diante do Altar mor, abriuse e saiu un crego, que nin se fixou en min. Marchou igrexa abaixo, saiu pola porta grande e escomenzou a soar a campá. Eu pensei se estaría a soñar, pois aquelo non o esperaba. Sempre pensera que podía ser unha broma.

Deixou de tocar, volveu a entrar, e dirixiuse a sancristía. O pasar dinte de min, díxome que xa que estaba alí tiña que axudalo decila misa. Non esperou resposta entrou na sancristía e empezou a vestise coas roupas própias do acto. Cando puxo a Alba, ordeoume que le pasera o Cingulo, cousa que fixen acercandome con certo reparo. Entoces díxome, que durante a misa, oira o que oira, non debía volver a cabeza para atrás. Saímos o altar, acendeu as velas, e empezou co Introibo ab altare Dei, e así continuou a misa. Eu esforzabame por non virar a cabeza, tal como me pedira. Chegou o momento da Consagración, e o crego pasouna por alto. Entonces eu malicieime. Cuando o celebrante ia a decir o Ite, misa est, volvinvin a cabeza, e entonces vin a igrexa chea de xente. Eran casi todolos mortos enterrados no sagrado. O mesmo tempo todos desapareceron, menos o crego, que con voz débil díxome: “manda decir sete misas por todos nos. Ten que ser en San Andrés de Teixido”. O acabar de falar tamén desapareceu.Non soeron mais as campás

Costoume bastante traballo cobrarle o crego e alcalde, a parexa de vacas e burra, solo o fixeron cando ameazei con decirles a verdade do que pasera.

Unha parella de recien casados, que eran pobres, quederon moi contentes cos tres animais.

Cuando, quixe preguntar algo que se me ocorrera, o meu interlocutor, sen saber como, xa desaparecera.

NOVA ERA, NOVO SISTEMA.

2011-12-16T08:17:00.000-08:00

Aquel mozo estaba sentado o lado da fonte. A fonte estaba arredada bastante da aldea. Rodeada de castañeiros, sabugueiros, nogueiras e demais arbores frondosos da zona de Val dos Marcos.

Cuando a tia Andrea chegou a fonte, decatouse de que aquel mozo tiña fame. Notábase en que casi non era capaz de sosterse sobre aqueles espeques que querian facer de pernas.

O querer averiguar o porqué daquela situación, foi cuando o consello dos veciños, chegou a conclusión de que había que axudalo.

Despous de averiguar qué fora ó que levera alí o mozo, decidiuse xuntar o concello, pra tomar unha decisión de “audiencia celta”, e decidir a maneira de proceder.

Tocouse a audiencia, coa campá centenária e dedicada a Santa Bárbara que alonxa ás tromentas. Xuntouse o concello debaixo do castañeiro, enriba da fonte, onde, desde tempos inmemoriais se facia. Os vellos Zoelas,invocando ó deus Bantúa, xa se xuntaban nas raices dun carballo beliño, sustituido co paso do tempo por aquel fermoso castiñeiro.

Dixo o mozo, que él desde pequeno fora educado nun sistema diferente o que imperaba daquela.Era fillo do que se chamaba un financieiro. Ensineronle que o diñeiro servia pra producir mais diñeiro.É decir que o diñeiro,para eles, era un instrumento para conseguir mais diñeiro. Prestaban diñeiro con intereses, nalgúns casos, abusivos, a rendabilidade que obtiñan, tiña que dar para, por un lado recuperar o invertido e por outro ter os xuros suficientes dós que tiñan que sair os gastos, o que habia que pagar en cocepto de comisions voluntárias os que tiñan o poder para que fixeran a vista gorda, e para pagar o minimo de impostos, para non chamar a atención. Tamén tiñan que sacar para os seus salarios que les facian levar un tren de vida determinado, e incrementar o patrimonio para poder seguir pondo diñeiro a traballar.

En definitiva dixo que, salvo eso, él non sabia facer outra cousa. Traballar con maus ou coñecementos adquiridos, no era o seu. So sabia especular co diñeiro, abusar da necesidade que outros tiñan do mesmo, mais que co cambio de sistema de vida, ahora viase abligado a pedir polas portas.

Levaba un montón de diñeiro enriba, mais non habia quen le dera nin un vaso de auga a cambio daqueles billetes e moedas, nas que as habia de prata e ouro. Naide queria aquelo.

Cheguérase ó momento, xa coñecido desde a anqigüedade, do “trueque”. Ël non tiña nada mais que trocar que diñeiro, e eso xa se decatera de que non servía.

Nas deliberacións do concello, houbo opinións de todolos ustos. Había quen decia que o mellor era deixalo morrer, igual que él e os seus antepasados deixeron a moitos sen cuartos. Outros decian que mandalo fóra da aldea e que se apañera como puidese, Outros que o acolleran os seus pais, que eran ricos en "moneda".

A asamblea de ancians, que era a que rexía a rex aldeana, decidiron que habia que darle a oportunidade que os seu antepasados, e o mellor él mesmo non darian a ninguén.

Deixalo morrer non era acorde coa Lei Natural. Mándalo fora da aldea era tanto como deixalo morrer, fóra non había vida. A acollida polos pais era imposible, xa non se sabia se os tivera algunha vez.

Acolléronse ó que decia aquel home palestino, que vivira nos albores da época que co seu nacemento empecera a contarse, e despous de varias idas e voltas configurou o calendário, bimilenário e pico actual."Dar de comer ó famento"

Tiña un tempo para aprender a adaptarse, era prestado. Na outra banda quedábale o coñecido, do que xa lisquera.¡Facian falta escaldeirodores!

DE CUANDO HABIA LAVANDEIRAS NO RIU PEQUENO

2011-12-12T13:00:00.000-08:00

A cintura da estufa estaba o roxo vivo.Os parroquianos do Caxera, rodeaban aquel ferro ardendo e cheo de cachos de carballo e torgo.Aquela noite de inverno, mentras no camiño caia a neve, estaban todos atentos as lendas e acaecidos que os mais vellos contaban. Todalas historias daban voltas sobre o mesmo: A MORTE.

Nunha esquina xunto o mostrador, sentado diante dunha mesa, habia un home xa vello, mais inda cunha grande vitálidade na faciana, cun grande chapeu negro de grande ala que apenas deixaba verle os ollos. Dixo cunha voz forte e potente, que él naquela noite vira unha LAVANDEIRA. Dixo que, con toda a seguridade era unha washer-woman at the ford, que alí, en Irlanda, son coñecidas como mulleres sobrenaturais que anuncian mortes tamén son coñecidas dos antiguos Celtas.

Volveuse toda a parroquia do café Caxera hacia aquel home que ninguén coñecía nin naide vira entrar. Entonces o ti Eduardo o “molinero”, erguendose, dirixiuse a él e díxole, despous de invitalo a un grolo de aguardente, que les referira o caso e onde le sucedera.

Entonces o descoñecido, póndose en pé no medio do corro, despous de gorentar un bon grolo de aguardente, e escorrexendo a gorxa daquela voz profunda e un pouco lúgubre, dispúxose a contarle o caso ós veciños da miña aldea, remelando os ollos.

Todolos que estábamos alí, quedemos abraiados o velo de pé. Daba coa copa do chapeu nas vigas do local.Tña que aacharse.

Viña eu do outro lado da raia, dun pobo chamado Cova de Lua. Xa saira un pouco tarde. No alto da Escusaña fíxoseme a noite.

A neve inda non era moita, apenas me daba no contraforte dos zamancos, mais seguia a nevar con ganas. Xa vedes como neva agora. O chegar a ese regacho que hai antes de chegar a Hermisende, cando pasaba por un pequeno pontón de madeira, sentin cantar no fondo dun prado. Parei a escoitar e sentín un canto acompasado co bater de roupa contra unha pedra, tal como fan as mulleres que lavan no riu, mazando as sabas contra unha pedra que teñen diante dos xeonllos, que chaman lavadeiro .

Acerqueime a ela, que se ergueu cunha saba mollada na man e pedindome que a axudera a torcela para enxugala.

Axudeile collendo pola punta contrária á dela aquel farrapo, que me mandou torcer hacia direita como facía ela. Eu que coñecía da existencia daquelas mulleres, retorcin o trapo no senso contrario o que ela me dixo.

Entonces ela dando un gran berro, pasou por tres estados distintos. Estaba como unha vella de pelo branco, cara engurrada a converteuse nunha fermosa e frescachona muller de media idade, e sen solución de continuidade ó estado de unha fermosa moza de vinte anos.

Todo eso sen deixar de berrar, e foise esvaecenda hasta desaprecer no aire a medida que se ia elevando. Non volví vela. O farrapo esvaceuse tamén, e no seu lugar quedou un charco de sangue.

Eu podovos decir que esta noite, antes das tres, vai morrer na contorna unha persoa. Non sei quen é nin onde vive. Xa me crucei mais veces con esas mulleres LAVANDEIRAS.

Preparouse un pequeno rebumbio na cantina, todos levantados discutian. Uns decian que era un conto do vello, outros que era verdade, e outros que, o tomeron de xeito humorístico, falaban de confesarse todos aquela noite, que había que ir a despertar o cura, e a cousa derivou nunha baraunda na que cada quen decía o que le petaba.

Cando quixeron preguntarle ó vello mais cousas este xa desaparecera, sen que ninguén se houbera decatado.

A mañá seguinte, escutéronse as campás de Hermisende tocar a sinos. Pola noite morrera na casa do cura un home que o parecer se fora a confesar as tres da madrugada.

Era un veciño deste pobo que estaba en casa do Caxera, cando o mistérioso vello.
Tiña unha saba de bufanda, bastante grasenta.

¡IMPORTA A COR DOS OLLOS?

2011-12-10T08:44:00.000-08:00

Sempre lo dixeran. “Non fagas caso dos ditos e refrans, solo son certos nalgunhas ocasións”

Acababa de descubrir, que tanto nunha cousa como na outra, solo habia verdades a medias.

O dito decia,(xa o decian os da Biblia tamén)” non te deites dabaixo dunha figueira, a sombra non é boa e teñense ruins soños”.

Naide le dixera nada de deitarse debaixo dun castiñeiro. Cando descubriu as maldades da sombra destes soberanos e milenários árbores, xa era tarde.

Ia pensando nestas cousas, dentro da furgoneta que ia saltando pola estrada camiño do hospital, onde pensaba chegar sen que ningún óso mais se le botera fora docorpo. Xa tiña bastante co do ollo.

No dia de antes, malfadado día, despous de andar escaldeirando nos prados do Bedulo, bastante derrengado polo esforzo de mover terrois, cuando volvía para casa parou a descansar debaixo daquel castiñeiro de dous canos altísimos que está a parte de arriba da poula das Vichas do Viñal. Castiñeiro altísimo no que criaban os pitos verdeais, sempre nos mismos buracos. Nunca, que se sepa, ninguén chegou a espitrocar no niu deles.

Deitouse no cano de outro castiñeiro caido, coas maus debaixo da caluga cos dedos cruzados e mirando o vico da arbore e pensando nas musarañas empezou a quedarse medio dormido. Despertou de sútaque cunha forte dor no ollo esquerdo. O levarse a mau él sacóu parte de un ourizo cargado de tres grandes castañas. A metade do ourizo ficou no ollo e a outra clavado na man.

Traballo le costou o médico de Hermisende desplumalo dos picos do ourizo na mau, os do ollo díxole que tiña que ir o hospital, él non tiña medios nin era ciruxan.

A furgoneta dou un salto nun daqueles badens da carretera. Sería unha boa cousa que algunha vez a arreglera. Saiu do ensimisma-

mento.

Volvía do hospital. Volvía triste e pensativo. Si cuando ia, pensaba no que le pasera, ahora solo pensaba no futuro.

Perdera o ollo esquerdo. Cando as cousas se torcen, fan-no hasta límites insospeitados.Puxéronle un ollo de cristal. Ninguén se parou a mirar de que color tiña os orixinais. Puxéronle un ollo de cristal da cor verde. Os ollos del eran da cor castaño.

Nunca imáxinara que aquela desgracia o fixera tan feliz. A partir daquel momento, co ollo fixo de cor verde e o outro de cor castaño era o obxeto desexado por todalas mozas da contorna.

Elexiu a que quixo e que era considerada a mais lanzal e guapa, igual que coa sona de mais recatada e decente de toda a comarca.Tiña os ollos negros coma o acibeche.

Caseron, foron felices. Tiveron varios fillos. Nunca naide se preguntou o por qué todolos fillos tiñan os ollos azuis.

"¡CHUNGO!"

2011-12-08T10:16:00.000-08:00

Recordo que cando era rapaz, cada vez que facia unha trasnada, e esa trasnada era das que mais repugnaban á miña nai, ela sempre decía que le gustaría subir o alto dun lombeiro, e alí onde naide a ouvira, porse a dar berros.

Nunca entendí moi ben aquela arela de dar voces as urces. Podía chegarle coas labazadas que me soltaba. Eu pensaba que o que tiña que dar as voces era eu mesmo-

Estaba claro que, baixo o seu punto de vista, eu merecia de cando en vez, unhas boas ostias (sin hache), soltábamas, mais o de dar berros ela non o entendin ata vai pouco.Supoño que o merecia.

Ultimamente a min estame a pasar o mesmo. Teño ganas de dar berros de rabia. A diferencia coa miña nai, non teño ou non podo darle cun fungueiro a eses que fan que me cabree tanto. Quedaría agustiño, moi agustiño, atizandole cun estadullo a ese feixe de ineptos, semidictadores, e crápulas que se chaman a sí mesmos politicos.

Neste caso a miña diatriba vai mais contra os europolíticos, ainda que sin olvidarme dos nacionalsindicalistas españois.

Non me gusta nada todo o que está a pasar, políticamente, na Europa desta época. Aparte de que todolos dirixentes actuais, sexan do color que sexan, coido que ningún ten a talla necesária para sacarnos do marasmo no que estamos metidos.

Estou convencido de que esta sociedade chegou o fin dun ciclo. Tamén estou convencido de que eses dirixentes non saben como iniciar un novo. Solo son capaces de decirnos o que pasou (moitas veces agachando as súas própias neglixencias e desmans) e meternos medo co fin do famoso estado do “bienestar”, que ó mellor, solo o foi para algúns.

Nalgunha ocasión escribí por aiquí sobre “un ente extrano chamado os mercados”. Agora teño que rectificar. De extraño nada, acaba de enseñar a patiña. Ahí tendes a dous presidentes de dúas nacións Grecia e Italia, que foron nomeados polos famosos mercados e os seus valedores franco-xermanos. Paseronse polo arco do triunfo a decisión dos respectivos pobos electores. Así e todo os políticos que se deixan suplantar, con ou sen consentimento propio, seguen a vender que a soberanía reside no pobo. Por eso eles fan leises, que logo non cumplen, meten a mau no de todos e non é xuzgado naide, e naide responde da desaparición de diñeiro e ma xestión en Caixas de aforro, nin le esixen responsabiliddes ós bancos cando piden diñeiro público. ¿Cuánto diñeiro terán atamangado xa?.

Antes de acabar, queria contar algo que me trai lixeiramente preocupado: A fundación de EUROGENDFORD, forza especial de interveción antidisturbios e manifestacions en cualquer país da unión europea. ¡Hai que aplastar todo intento de rebelión!.Fan-no as agachadas.

Espero que agora entendais a miña entrada con ganas de berrar nos lombeiros, e a nacesidade de ter a mau un bon rebolo restre.

Saúde para todos. ¡A enfermidade haberá que empezar a pagala! .

"POBRE SORDO"

2011-12-06T11:54:00.000-08:00

Estaba allí. Lo conocía desde la infancia. Hacia mucho, muchísimo tiempo que no se veían.

Le había costado trabajo reconocerle. Aquellas gafas le desdibujaban la cara. Eran gafas de ciego.

Cuando se habituó a la semipenumbra del local se dio cuenta que le faltaban los dos brazos. Seguramente aquellos trabajos de especialista en explosivos, alguna vez, dentro de la mina le habían jugado una mala pasada.

Todos los que conocían la manera de arrancar el mineral de carbón de las entrañas de la tierra sabían que las mechas incrustadas en los detonantes que hacían reventar la dinamita, a veces fallaban. Unas veces aceleraba el proceso y otras lo retardaba. Cuando sucedía, cualquier tragedia era posible. Quedarse sin los dos brazos, podía ser mejor que morir. O tal vez no.

Seguramente un fallo en alguna mecha fue lo que hizo que perdiese la vista y los dos brazos.

No se atrevió a hablar con su amigo de la infancia. No sabría que decirle, después de observar su situación.

Permaneció como una estatua delante de su amigo, sin saber que hacer y con una grande congoja aprisionándole el estomago, como si quisiera escapársele del cuerpo

Entró dentro del recinto en el que su amigo y él estaban, el encargado del centro en el que cuidaban, con la caridad propia de los explotadores, a aquellos que por una u otra causa habían sido victimas de alguna tragedia similar.

Hablando con él se enteró de que la explosión, como había imaginado, le había dejado, aparte de ciego y sin brazos, también sordo.

Hacia medio año que había salido del hospital. Su salud era muy precaria. Según los médicos, seguramente no viviría mas de un par de meses.

Tres meses mas tarde, cuando salía del cementerio en el que habían enterrado a su amigo, no pudo retener una sonrisa cariñosa, hacia el mismo. Había recordado una viñeta que una vez viera en la Codorniz, en la que el dibujante puso dentro de una carro con cuatro ruedas, el tronco sin extremidades de un hombre con gafas que denotaban que era ciego y con un gran cartel colgado del cuello que decía: “Pobre sordo”.

El de la viñeta pedia en una esquina.

NOVO TEITO

2011-12-05T10:46:00.000-08:00

Esta fin de semana estiven por Val dos Marcos. Andei bastante entretido contando urces, xestas e chaguazos. Nunha próxima visita o Val do Tuela acercareime a beira do riu que baixa da Gamoneda, a contar carqueixas.

O tempo estivo regulin tirando a bon. A medida que pasaban os días ia facendo mais calor. Non xeou.

Plantei, no tempo que me deixaba libre a conta das matugueiras, unha moreira, un zreixal e dúas arandeiras. Para cando os políticos e os mercados consigan que as pensións dos que xa temos dereito(e que non las debemos a eles) e elas perdan todo o seu poder adquisitivo, xa no terei problemas. Terei froitos da terra que comer, e a eses politicos e mercados vendereile os meus excedentes a precio de ouro a eses mesmos capullos.

Esta mañá, cando me erguí da cama, achei unha casa grande, pra todos os veciños dos Val do Tuela.

Era, en reaidade, solo o teito. A Natureza aproveitou as ladeiras do monte Muga e do Ladeairo pra amarrar a cuberta superior ou louxado, ainda que neste caso no era de louxa.

Unha néboa gris e uniforme tapaba os alto dos lombeiros, e como consecuencia o mirar pra arriba non se via o azul da atmósfera. Eso sí ás veces, a néboa rachábase, e colábae pola rachadela unha fermosa raiola de Sol. Era como estar dentro dunha palloza cunha bufarda no medio do colmado.

Pola noutiña, entre lusco e fusco, os mouchos tiñan as súas conversas pola banda do Castro e as Mioquiñas. De cando en vez berrábales unha raposa, que seguro estaba enfurruñada por non poder durmir.

Houbo unha boa noticia: O Ladito volveu do hospital, estivera maliño, e parece que volveu xa curado.

Xa casi non habia cogumelos, e as cacavinas inda non sairon.

Haberá que comer berzas.

A NEBOA ¿DEIXA VER?

2011-11-27T12:40:00.000-08:00

Hai néboa. Non se vei un burro a tres pasos. Nas gallas dos carballos, penduran uns acios brancos. Os carballos xa non teñen follas.

Estou mollado da cintura pra baixo. Como decía o ti Dario, teño mollado hasta o Don Quixote. Diferencia entre o ti Dario e eu, a él apañouno unha tormenta de sete estalos, e a min solo me molleron as urces empapadas do algodón da néboa.

Busco un lugar no que poda enxugarme a roupa algo. Vexo-o difícil. A néboa segue enganchada, a humidade é grande e non vexo onde agarimarme.

No outro lado do rigueiro, vexo unha espécie de mina. Un furado na terra. Pode ser un bon sitio para secarme a roupa, e quentarme. Inda me quedan unas poucas cerillas con que facer lume.

Cruzar o rigueiro vai ser complicado. Ven de monte a monte, ó derreter a neve nos altos, tódolos regueiros da bisbarra fanse a competencia por ver cual deles leva mais auga. Parece que aquel queria ser o campeón..

Mirei pra arriba, mirei pra abaixo, mais no vi a maneira de cruzar aquel caudal de auga. Daquela as trutas ian remontar hasta as fontes do nascente.

Pensei que na preseira que había mais arriba, ó mellor, podía cruzar. O subir hachei un amieiro que seguramente o aire o arrinquera, e cruzaba aquel caudal de auga. Aquelo era unha verdadeira ponte. Podia pasar por ela.

Cheguei a porta da mina. Cheiraba a fume. O cheiro viña do fondo do lombeiro. Cheiraba a romeiro, e tamén a xixa asada. Non sabía que recendo era o mais forte.

Vexo no fondo do minoco unha entrada a man esquerda, algo mais pequena e estreita.

Parece que foi feita pra xente delgada e pequena. Decidome a entrar pola mesma porta estreita, mais o acercarme vexo que está atorada por unha figura vestida con algo que se semella a unha saba de liño. Nin branca nin amarela, senon un intermedio. Blanco-ama-

relante.Aquelo daba a entender que o dono da vestimenta, ia demasiado tepo que se acobillaba debaixa da mesma.

Eu coñezo esta cara, penso, e de pronto decátome de que era así. Era un home que xa levaba uns trinta anos enterrado.

Non pode ser, estou alucinando, non pode ser. Vin eu mesmo como o enterraban. Ia nunha caixa de táboas de chopo, como todos os que eran enterrados na bisbarra. Os cadaleitos estaban feitos de tal xeito que pola banda onde descansaba o corpo, era de táboas separadas por tres ou catro centímetros. O parecer era para que o corpo se consumira antes. O cemitério era moi pequeno, e cabía a posibilidade de que houbera que enterrar a outro demsiado pronto.

Era o espiritu do val e do regueiro. Estivera encarnado. Non pudo cumplir o cometido polo que a natureza o deixera encarnar. Tentera facer que o xénero humano se convencera de que algún dia tiña que morrer. Non le fixeron caso ningún.

Miroume fixamente. Xa esvaecendose escoitele decir: ¡Pensa! ¡Pensa cando vaias os colexios electorais! ¿Para que te sirve?.¡ Mentras haxa quen te diga o que tés que facer e non penses por ti mesmo, e os teus conxéneres igual, nunca acadareis a verdadeira leberdade nin una vida plena e igual e equitativa!

Esvaeceu de todo. Eu estou na touza, na beira do regueiro. É o único real que permanece.

A néboa tamén teima na permanencia.Espero que o sair dos prados da beira, e subir ó lombeiro, vexa o sol e sequen as calzas.

ESTA CARTA ,DE VERDAD, ESTABA EN MI CORREO (ME LA MANDÓ MI MUJER)

2011-11-24T13:14:00.000-08:00

CARTA DE UNA MADRE GALLEGA....

Querido filliño :

Te pongo estas líneas para que sepas que te escribo . Así que si recibes esta carta es porque te llegó, si no, avísame y te la mando de nuevo .
El otro día tu padre leyó que según las encuestas, la mayoría de los accidentes ocurren a un kilómetro de casa, así que nos hemos mudado más lejos . La casa es preciosa; tiene hasta una lavadora que no estoy segura si funciona o no . Ayer metí ropa, tiré de la cadena y no he vuelto a ver la ropa desde entonces, pero bueno.. .

El tiempo aquí no es tan malo; la semana pasada sólo llovió 2 veces .

La primera vez durante 3 días y la segunda durante 4 .
Con respecto a la chaqueta que querías, tu tío Pepe dijo que si la mandábamos con los botones puestos pesaría demasiado y el envío sería muy caro, así que le quitamos los botones y los pusimos en el bolsillo .

El médico vino a la casa para ver si estábamos bien y me puso un tubito de vidrio en la boca . Me dijo que no la abriera por 10 minutos y tu padre se ofreció a comprarle el tubito .

Hablando de tu padre, qué orgullo, te cuento que tiene nuevo trabajo con cerca de 500 personas a sus pies . Lo han cogido de jardinero en el cementerio del pueblo .
Tu hermana Pilar, la que se casó con su marido, va a tener un hijo. Si el bebé es una niña, tu hermana va a nombrarla como yo.. Se nos va a hacer muy raro llamar a su hija 'Mamá' .
Tu padre le preguntó a tu hermana que si estaba segura de que era de ella, y dijo que sí.

Por cierto, que tu primo Paco también se casó, y resulta que le reza todas las noches a la esposa, porque es virgen .
A quien nunca hemos visto más por aquí es al tío Venancio, el que murió el año pasado .

Y tu hermano Juancho..... Cerró el coche y dejó las llaves adentro . Tuvo que ir hasta la casa por el duplicado para poder sacarnos a todos de dentro del auto .
Todos te extrañamos mucho, pero mucho mas desde que te fuiste . Tienes que escribirnos contándonos que tal te va con tu nueva novia extranjera, no sabes como nos pusimos de contentos cuando nos dijiste que estabas en la cama con Hepatitis. ¿Es acaso griega?,pues no nos lo aclaraste aún .

Bueno mi hijo, no te pongo mi dirección en la carta, porque no la sé . Resulta que la última familia gallega que vivió por aquí se llevó los números para no tener que cambiar de domicilio .
Tu madre que te quiere .

Tomasa Loureiro de Mougueriño.

P.D. Te iba a mandar 100 euros, pero ya he cerrado el sobre .

O TI ALEXANDRE

2011-11-23T10:59:00.000-08:00

En Val dos Marcos, sempre houbo personaxes fantásticos, deses que un dice que non deberian morrer nunca, merecentes de que un Plutarco novo que os biografiera, ou polo menos nos deixera un bon panexírico deles.

Un deses personaxes, polo que eu sinto unha verdadeira admiración, tanto pola súa persona como polas suas ocurrencias, que non eran cousas nimias. Creo que tiña unha grande intelixencia, sabia-a usar e era tremendamente ocurrente. Neste último sentido creo que o seu neto Xetoño, non le vai a zaga. Estou a falar do ti Alexandre.

Xa por aiquí contei o seu encontro coa bruxa da Veiga, contada por él mesmo e polo seu fillo Agustín.

Cuando se atopou con ela, unha vez que se cruceron, él volveuse a mirala por detrás, e foi daquela cuando se decatou de que tiña patas de cabra. Maís, unha das cousas que mais le maravillou, foi que a susodicha, levaba postos uns zapatos con un tacón moi alto, que le facian un chusco andar pola lama e carrizos da Veiga.

Según o ti Alexandre, por levar aqueles “zancos”, facía que a fermosa bruxa por diante, fixera unhas verdadeiras extremonías por detrás. O parecer o movimento das cachas da individua era parecido a roda dun muiño que non fora redonda de todo.

Nunha ocasión, estando na seitura, ou na acarrexa, xa non o recordo moi ben, sentados no cimo das leiras da Cruz de Pedra, na beira do camiño de Rechouso estabanse a comentar cousas das cidades.

Eramos sete ou oito, e él estaba alí tamen. Falouse de cousas que pasaban nas cidades e que nin polo asomo se coñecian pola nosa bisbarra. Incluso dauqela difíciles de imaxinar.

Alguén sacou a colación os zapatos de tacón alto que estaban de moda. A conversa subiu e baixou de tonos, cada quen fixo o seu comentário o respecto, falando do dificil que deberia ser camiñar empioladas no alto daquelas agullas sen caerse etc., etc. .

Colleu a palabra o ti Alexandre, e todos guardamos un silencio respetuoso, pois esperabamos unha boa sentencia del.

Co seu deixe e voz caracteristica, dixo; A min gustariame ver a unha desas señoritas, con tacón alto e medias de plexiglas, apañando mollos polas leiras, e esquivando as bostaregas das vacas.

O rastrollo seguro que pasaba de dez centímetros de cañotos. Polo menos a nos que escoitabamos deunos un bon ataque de risa. A imaxe mental que a min me quedou, foi a de unha moza lizgaira coas canelas cheas de picaduras dos cañotos da palla, coas medias de plexiglas esgazadas e con sucos de sangue entrandole dentro dos zapatos., con un tacón medio esnaquizado, e os dedos asomando por un lado.

Seria bastante peligroso, sobre todo na Cruz de Pedra, lugar onde abundan os viviróns, coñecidos polos cientifícos como vivora bastarda. Ainda que ó mellor a hora de morder, o zapato salvaba a sua portadora.

REFLEXION Y ELECCIONES A LA VISTA.

2011-11-18T09:54:00.000-08:00

¡Que la Patricia romana nos ayude a los Zoelas!

Mañana es día de reflexión. El mañana de mañana es día de elegir al equipo, (no al señor), que rija los destinos de este país, que para unos tiene, más o menos 500 años y para otros tiene más o menos años en función de cómo miren la historia de Las Hespérides.

En el mañana de mañana, a las once de la noche habrá unos individuos que se asomarán a sus balcones, debajo de los cuales habrá unos individuos, machos y hembras, que los vitorearan o lloraran con ellos, dependiendo de cómo les hubiese ido.

Se alegran o lloran por lo que ellos han ganado o perdido, pero a ninguno se le ocurre pensar en aquellas familias que no tienen techo porque se lo han quitado. No tienen que comer porque no tienen con que comprarlo.

Si a esos alegres, o llorones se les dice esto dirán que la culpa es del otro, ahora mas, tienen a los mercados a los que darle una parte de esa culpa. Pero el que tiene hambre, el que no tiene donde vivir (ahora es invierno), seguirá teniendo hambre y sin tener techo. Este último a lo peor tiene que seguir pagando una hipoteca que ya no le da derecho a su piso.

Los que lloran y ríen, al cuestionarles esto, dirán que no es justo, pero que es legal y la ley es la ley .

Nadie se para a pensar en quien hace las leyes. Parece que esas leyes son inmutables en estos casos, pero en otros, se apresuran a cambiarlas, los jefes de los que lloran y se alegran ahora, si eso es lo que conviene.

¿Quereis ejemplos recientes?.- La modificación de la constitución española sin referéndum. La aniquilación de gobiernos elegidos democráticamente (Grecia e Italia), por imperativos de los mercados financieros (pobriños ellos) . ¿Cuánto tiempo le queda a las Hespérides (España y Portugal) para que nos hagan lo mismo?.

Parece que ahora empieza el baile llamando a bailar a Francia y otros países de la zona llamada euro.

Ya lo he dicho por aquí alguna otra vez. Prefería a aquellos generales romanos que invadían países, pero ellos al frente de las mesnadas. Ahora los generales se quedan en países intocables, y los de siempre a morir o pasar hambre por ellos.

Algún día os contaré la historia de un cacique de mi comarca, que cuando se vió a las puertas del más allá, quería donarle todo lo que tenía a una mujer mas pobre, a cambio de que muriese por él.

Creo que fue Sir Wiston Churchil, el que dijo en una ocasión ,que cada pueblo tenía el gobierno que se merecía.

Creo que tenia razón. Nos dejamos estrujar siempre y reincidimos ahora que podemos evitarlo. ¡TENEMOS LO QUE QUEREMOS!

Pero…, pero, cuando vengan mal dadas, y me digan: cada día estoy peor, a esa persona yo le diré: conmigo no cuentes; ¡YO NO LES HE VOTADO!

EL DESENLADRILLADOR QUE LO DESENLADRILLE.........

2011-11-15T10:04:00.000-08:00

Estoy ya muy lejos de aquellos años en los que me lo creía casi todo. Estaba dispuesto a aprender todo aquello que me decían que era lo verdadero. Estaba dispuesto a defender una cosa que se llamaba patria, que a veces me la pintaban amenazada por fuerzas malignas del mal mas maligno y maloso del mundo.

De aquella yo era una esponja. Aprendía de buena fé todo aquello que creía que me contaban de buena fé. Me lo creí, lo somaticé y casi lo hago mío. Pero… .

Pero llegó el momento en que se me ocurrió pensar, pensar en algo que también me habian enseñado; lo importante son las personas, hay que ser solidario y ayudar al que menos tiene.

Pasó el tiempo, y comencé a analizar lo que hace nuestra sociedad, mejor dicho, aquellos que saben lo que debe hacer la sociedad.

Aquí, como decía Don Quixote, con la iglesia hemos topado, o también mejor dicho, una cosa es predicar y otra dar trigo.

Los que creen, o dicen que tienen la “varita mágica”, se postulan en comicios, vendiéndonos sus recetas (ahora ya ni eso), luego hacen lo que les da la gana, o lo que pueden, meten el barco contra las piedras y luego dicen que lo saquemos nosotros. Ellos no habian mandado a sus naves contra los elementos. (Por lo menos Felipe II, tenia la excusa de una tormenta real, de esas que nos manda la Naturaleza).

Hoy he leído en la prensa unas cuantas cosas que me han hecho reflexionar de nuevo sobre algo que ya lo había hecho, aunque tenia la esperanza de que no fuese así.

Un sub-titular: Los partidos temen que Monti sea un político audaz que les robe el futuro.

Dios, que jeta, no se cortan un pelo. Piensan que si este señor arregla lo de Italia, ellos sobran. Pondrán todos los obstáculos que puedan para que eso no suceda.¡Se vive muy bien en la poltrona!.

De eso salto a otra consideración: Los tecnócratas. Parece que eso es lo que hará este señor. Un gobierno de expertos.Pero Expertos en qué?.

Para mi gobernar un país no solo es ser experto en algo, sinó ser lo suficientemente humilde y sabio para saber que deberá contar con otras personas de diferentes sabidurías en otras disciplinas.

Y otra cosa: El gobierno de Berlusconi, bueno, malo, regular, o pongamos los adjetivos que queramos, pero era un gobierno democrático y elegido por sus conciudadanos. ¿Si este señor (como es previsible) fracasa a quien le echará la culpa?.

¡Al pueblo no!.

Otro titular, ahora de España: Sanidad pide a La Rioja que atienda a los vecinos vascos.

Aquí no quiero hacer comentario ninguno, la frase se comenta por sí misma.

¡Que Dios nos coja confesados, los próximos cinco u ocho años próximos, que será lo que tardemos todos en darnos cuenta que la vaca sagrada del estado, solo da leche si la mantenemos entre todos.

¡TODO SE ACABA!

2011-11-14T07:46:00.000-08:00

Desde quince anos atrás, viñamos compartindo actividades cinexéticas. Unhas veces con mais e outras con menos alegrias, ainda que solo polo mero feito de percorrer os lombeiros, cheos de urces, carqueixas, chaguazos e xestas,sen olvidarnos dos croios de graníto, xeixo e louxa, nos que adoitábamos tropezar de cando en vez.

Aquelas andainas detrás das perdices, iniciéramolas ambos, acompañados doutra colega, que para a nosa desgracia, xa nos deixera tres ou catro anos atrás cando deixou de troular.

Entendíamonos a perfección. Eu sabia cando debia prepararme, ela sempre me avisaba con tempo.

No hora de comer a merenda, era cuando os dous, estírabamos os músculos, e ás veces, se o sol agarimaba, dabamos unha cabezadiña.

Neste fin de semana, coma sempre, saímos a dar a nosa andaina de rigor. Xa vai tempo que eso é o que facemos. Entre que a caza escasea, e as “patas” xa non son o que eran, casi todos os dias que saimos, volvemos con menos peso co que iniciamos a xornada. Acabase a merenda, súdase algo, polo que se nos pesamos pola mañá e pola tarde veríamola diferencia.

Estivemos pateando pola mañá pola banda do castro de Hermisende, e aparte do vento bastante forte, non houbo nada mellor que contar.

Determinei acabar a xornada dando unha volta pola terra de miña avoa Pilara, en Castrelos. Aiquí as perdices burléronse de nos. Primeiro non dábamos nelas, mais setíamolas cantar.Un debe empezar a ter certos sentidos atrofiados, neste caso o do ouvido. Nada, que non habia maneira de averiguar onde estaban. Por último sentimolas cantar, localizando ben a zona.Cando cheguemos alí xa lisqueran, mais foi onde me dei conta de que a miña compañeira Canaria tiña problemas. Serios problemas.

Marcou as perdices cunha mostra daquelas de antes, enfilando unha matugueira de urces e sen moverse nadiña. Salvo o tremor docorpo, parecia unha estátua. Como dixen as “patirrojas” como gustaba de chamalas Delibes, xa non estaban alí. Entonces a Perla iniciou unha busca “rastreando” no chao areizo da zona.

De repente deime conta de que a cadela inclinaba a cabeza, intentando seguir o rastro coa ventana esquerda do seu nariz. ¡Carajo!, pensei, parece que ten un problema. Non ten olfato na parte direita.

Chameina o meu lado, acaricieina, tentando darle ánimos, e de súpeto invadiume unha terrible sospeita; A Canaria estaba cega do ollo direito, tamén.

Dei por acabada a xornada e volvin para a casa. Cando cheguei a aldea a cadela era renuente a sair do “maletero” do coche, saqueina en brazos, non parou nada, liscou todo seguido para a casa de meus primos.

Decidín ir a darle o “disgusto” a miña prima Noemí, que en definitiva é a que fai que a Canaria teña unha boa vida na nosa bisbarra.

Xa non se levou ningún susto, sabia que a Canaria tiña problemas, xa viñera o veterinário a vela. Dixerale que era unha cousa dos anos e que tiña reuma.

Eu con todos os meus respetos para o veterinário, non estou de acordo. A Canaria seguro que tivo un accidente cerebro vascular. Unha trombosis ou como raio se chame, pous na parte direita da cabeza ten algún pequeno problema nas patas, tamén dese lado.

Creo que chegou a fin da sua vida, polo menos cinexética. Nunca pensei que os animais copieran as mesmas enfermidades dos humanos.

Espero que o veterinario non decida inxectarele unha dosis letal.

"¡CHUNGO!"

2011-11-11T06:50:00.000-08:00

¿Terá remedio esta humanidade, que creou esta sociedade na que vivimos, e da que non pode decir que le é allea?.

Ven a conto esto porque hoxe, nas miñas andainas a pé por Vigo, atopeime con un amigo negro, que coñezo desde fai un feixe de anos.

Traballaba nun sitio no que le pagaban, mais ou menos, a fin de mes. É un home comprometido coa xente da súa terra, e amigo de traballar todo o que sexa necesário e sobor de todo, se é para axudar ós demais.

Hoxe, cando me atopei con él, díxome que o asunto estaba “chungo”. Traballa un día e espera a que o volvan a chamar. Sempre coa incerteza de sí ou non. Esto tenho asumido e non pide mais.

Está preocupado porque agora ten medo. Ten medo a que o boten fora do pais, que o repatrien para o seu país: Somalia.

É un home con unha boa formación, nunca le preguntei, mais polo que se desprende estou convencido de que ésta és superior.

Pregunteile por qué estaba tan desanimado, e díxome que, se non hai traballo para os españois, ¿Qué nos queda a nós?.

A miña pregunta de si tiña a documentación e regla díxome que sí.Dixenle que entonces non debia ter medo, nadie o pode botar fora. ¡Está legal!.

Si, dixome él, mais agora tendeis elecións, e parece que van ganar os que non nos queren por aiquí.

Tratei de darle ánimos, decindole que, gane quen gane, eso non o poden facer. Él non está tan seguro.

Somos emigrantes e por añadidura negros. Explícole que eso non debe pasar nun país eminentemente emigrante,(e presuntamente demacrático) que sabe do que vai o asunto, e é comprensiva a súa xente (seran-no tamén os polítcos).

Dígole que tres dos meus avós, foron emigrantes, que a maioría dos vellos das aldeas de meu pai, miña nai e avós, estiveron emigrados.

Foron dos que marcheron cunha mau por diante e outra por tras e volteron cunha mau por tras e outra por diante.

Coido que non o convencín. Deume a razón, mais con cara de non creelo.

A min no seu lugar pasaríame o mesmo.

DESDE SANABRIA,¡ SI INTERESA!

2011-11-09T06:58:00.000-08:00

He estado leyendo el informe del Ayuntamiento de Trefacio, y por lo que he leído, no tiene desperdicio.

Parece ser que la deuda viene arrastrada de tiempo atrás por la nefasta gestión de un alcalde que llevaba en el cargo más de veinte años.

Claro que llevar mas de veinte años en el cargo, no quiere decir nada, ni a favor ni en contra de nadie. Así a primer bote, yo diría que si le han votado fue porque lo hacia bien, en este caso parece que no, simplemente no daba cuentas, y nadie sabia o decía nada.

Ahora se descubre el pastel, y seguramente aquellos que le votaron de buena fé, estarán arrepentidos. ¡Vale!

Lo que no me vale es por qué la Diputación y la Junta de CyL, han dejado llegar el asunto a este extremo.

Yo, que soy un gran defensor de que las Diputaciones desaparezcan, me pregunto ahora con más razón, para que sirven si no es para inflar los gastos.

Señor presidente de la Diputación de Zamora, ¿acaso lo de este ayuntamiento no se solucionaría, controlando al alcalde, y con el sueldo de usted y sus asesores no se arreglarían situaciones como esta?.

En el debate, triste debate, de los dos aspirantes a la presidencia del gobierno (¿por qué no todos los que se presentan?), le escuché a su jefe, el señor Rajoy Brey, decir ante la propuesta de la desaparición de la Diputaciones, que estaban para ayudar a los pequeños ayuntamientos. Aquí pongo los interrogantes que hagan falta ¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿??

¿?????., creo que no hacen falta más.

Señores que se dedican a la política: DEDICARSE A ESO RQUIERE TIEMPO, GANAS, ALTRUISMO RELATIVO, PUÉS COBRAN Y NO POCO (Puede mirar cuanto percibo yo de pensión) Y SI PIENSAN EN DEDICARSE A LA POLITICA PARA BENEFICIARSE DE LA MISMA, ¡COÑO!, ¡¡VAYANSE A SU CASA Y DEJEN DE JODERNOS!

GRANDES FEITOS CINEXETICOS

2011-11-05T10:37:00.000-07:00

No dia de todolos santos, aparte de percorrer os lugares nos que adoita andar a Estantigua, como xa referin no anterior post, tamén aproveitei para dar unhas zancadas polos eidos de San Ciprián e polos da miña avoa Pilara.

Como comprendereis, non escribiría esto se non fora un día de caza, deses de rompe e rasga. Foi un dia de caza, que a própia Diana, non a filla de meu primo, senón a do Olimpo grego que tamén adoitaba cazar, inda que creo que de outro xeito. Ela tiña que ter moito tento, pois habida conta de que o seu xefe, Zeus, era amigo de meterse na pelexa de moitos animais, sobre todo cando andaba berraco. Mirade o caso de Leda que foi seducida por Zeus vestido de pato, ou alguén levaba unha berza de mil pares de narices, e a Leda esa non se le ocorreu outra cousa para disimular a súas quenturas.

Deixemos as cousas dos deuses, e volvamos o alto da Ladeira que foi onde a Canaria ventou un rastro, xusto hasta que chegou por alí o magote do Xeantoño, e deixou de buscar. Parece que non se leva ben coa cadela mastín deste e decidiu meterse debaixo das miñas nádegas. ¡Xa vai vella, a pobre Canaria!.

Despou de subir polo vello camiño de Rebordelo, solo me quedou baixar Ladeira abaixo, e tocar a retirada aquela tarde de sábado.

Pola tarde houbo un magosto en Hermisende, non fún, pois adoito non acercarme a lugares onde haxa mais de cinco personas. Sonche tímido e non bailo con descoñecidos.

Mandei corresponsais o evento que me conteron cousas. Parece ser que, a pesar de ser a festa da castaña, non houbo bullós nin mamotas. Eso sí outro tipo de viandas. Tamén me conteron que por alí andaban as forza vivas da comarca e Tras os Montes. Acompañados todos polas súa respectivas parellas, menos a miña prima Noemí, que polo visto é do meu mesmo parecer con esto das xuntanzas.

Outra das cousas que me conteron foi algo que me aledou moito. Non habia mesa presidencial e as autoridades estaba mezcladas co pobo liso e chairo; ¡Como debe ser!

No domigo sain de caza de novo pola mañá, foron conmigo as dúas cadelas, desde a Cabeza das Fontes pasando polo Coballón o Sestil da Carbuizas, a fraga Balastreira a canteira infame dos Garridos, coller de novo o carro e ir probar sorte s leiras de Castromil. Estas alturas da o mesmo vaias onde vaias xa non queda nada que cazar, mellor dito non queda nada que ver, podo decir que non fun quen de ver nada. A Lua portouse, correu detrás de catro coellos, supoño, non os guipei.

Pola tarde fun a dar unha volta pola banda de Castrelos, terra da miña avoa Pilara, e pasou o mesmo. Como decia meu pai que decia un señor de San Ciprián :”comerás berzas!.Nesas estamos.

Inda comí tomates collidos da Porteliña, plantei allos e cebolas das de cedo. A esperar que todo vaia ben.

Sinto moito non ter nada mellor que contarvos.

Apertas a todos, todas.

COUSAS DO ALÉN

2011-11-02T13:17:00.000-07:00

Andaba eu polos andurriais de Val dos Marcos, polos dias de todolos santos e mais das ánimas, polos andurriais da Porteliñae cos archiperres de traballos hortelanos, cuando, de repente, doume en pensar na data na que estaba: Santos. Mes dos mortos.

Pasou o que tiña de pasar. Mentras eu facía sucos para sementar uns allos, apareceron a carón meu unha morea de ánimas, de xente que levaba xa un feixe de anos no Alén.

O erguer a cabeza, que tiña baixada por aquelo de seguir a raia dos sucos, vin a aquelas almiñas, sentadas todas como se estivesen dentro dun anfiteatro moderno, e todos mirando os meus esforzos por endreitar os devantitos sucos. Xa se sabe que os sucos tortos son moi feos, e logo os veciños de horta cachondeanse de un.

Despous de facerles unha lixeira reverencia coa cabeza, deille as boas tardes, pensando que ó falar desaparecerian do xestarego, mais ¡ Saltou a sorpresa!. Responderon a coro e dixeronme que solo estaban alí, porque nos cemiterios non podian descansar co balbordo da xente que ia a porles frores de plástico nas lápidas, e competir entre eles a ver cual levaba mais trebellos raros.

Houbo unha das ánimas que dixo, que en vida, ninguén le fixera caso, pasera fame e de velliña estivera chea de piollos sen que naide se interesera nin fixera nada por axudala. Agora, decia, as froles de “plesiglas”, podian-nas meter nalgún outro “lloc”.

Pregunteronme pola famosa “crisis” actual, e tentei de describila desde as miñas pequenas entendedeiras no eido.

Resumin que, uns poucos humanos, eles mesmos ou a traverso de sociedades deles, monteran un “pifostio”, no que durante mais de duas décadas convenceron a todo cristo de que o crecemento económico era constante, e infinito o remanente das materias primas na que se sostiña a economia.

Cando nos demos conta de que aquelo era insotible, non foi pola nosa reflexión, senon porque os “mangantes, que hasta aquela prestábanse diñeiro e dábanse creto uns os outros, empeceron a facer trampas, e chegou un momento no que naide se fiaba de naide, e destapouse todo. Logo parte da xente escomenzou a pensar, imdagar, revisar, e entre todos deronse conta do montaxe que deixaba ós pobres cada vez mais pobres e eles cada vez mais ricos. No camiño deixaban caliberas de mortos económicos.

Preguntoume un, a ver que facian as forzas vivas. Solo le puiden contestar que a ciencia certa non o sabia mais que me parecia que aparte de un baixo nivel cultural xeral neles, vivian, a maioria, bastante ben, pois fixeran da política unha profesión rendible para eles.

Outro preguntoume se entre a clase politica e os donos do diñeiro habia suicidios como na crisis de 1929, a maioria dos que se les descubriu o chanchullo, ou quederon arruinados, suicidabanse.

Contesteile que de momento ningún, que eu soubera. Mais sí sabçia que o número de coches de mais de noventa mil euros estaba a cabeza das ventas de tales queimadores de recurso “FI-NI-TOS.”.

Puxeronse todos de pé, e decindo a coro que a estupidez humana, non solo non se acabera, senón que polo que parecia aumentera.

Coa caluga baixa, marcheron hacia o alto do Ladeairo. O dercirle eu que o sagrado estaba para o outro lado, dixeron que durante un par de dias, descansarian no monte, polo menos alí inda habia alguna queiruga con flor.

¿HAY CENSURA EN FACEBOOK?

2011-11-02T07:05:00.000-07:00

He intentado publicar en mi muro de facebook, este artículo, que no tiene desperdicio, pero el sistema no me deja.
Jodidos estamos si por aquí tambien hay censura.
Si lo confirmo, me daré de baja. Me quedaré solo con el blog, hasta que por allí suceda lo mismo.

¡Hay que joderse con lo mal que lo llevan los CHUPADORES del planeta.

“Olvídense de Grecia y miren lo que se está cociendo en Irlanda, Portugal, Italia, España…”

Moisés Romero - Miércoles, 02 de Noviembre

"Grecia está enterrada, bien muerta ¿Referéndum, para qué? Ni con Referéndum ni sin Referéndum. Ni quitas del 50% ni quitas del 100%. Nunca podrá pagar lo que debe y, lo que es peor, conforme pasa el tiempo la crispación entre sus socios comunitarios es mayor. Grecia ha pagado nóminas a muertos y a personas que nunca existieron. Los bancos griegos llevan muchos meses con telas de araña en sus cajas fuerte. No pidas una factura con IVA en Grecia, porque te asesinan con la mirada. Lo escribía ayer Carlos Montero en lacartadelabolsa: Grecia, más Porsches que contribuyentes que ganan más de 50.000 euros anuales. Si a un campesino irlandés, portugués, español o alemán le cuentan cosas como éstas y que el Fondo de Rescate Europeo, es decir, sus euros que ha ahorrado con sangre, sudor y lágrimas son los que pagan tanto desmanes ¿qué considera usted que le contestaría? Puede ser un campesino o un trabajador autónomo ¡qué más da! Los políticos, como siempre, han vuelto a meter la pata, porque siempre piensan en su poltrona ¿Alguien cree que se acabará el Mundo Global porque Grecia (u otros) sean expulsados de la zona euro? El error es creer que el Mundo Global se acabará", me dice el analista jefe de un banco de inversión.
“El Error, entre otros muy graves, dejar que un País haga trampas y las sostenga para entrar en la zona euro y, como derivada, mantener con respiración asistida, que nadie puede pagar ya, el Estado de Bienestar en Grecia, Irlanda, Portugal, España, Italia, Francia, Holanda, Bielorrusia…También, en Alemania, que no se va a ir de rositas. Grecia tiene que ser expulsada ya de la zona euro…”

“El Error está en dar crédito a la Mentira Política, al Sentimiento Solidario, que consiste en que los vagos y maleantes sean tratados como arquetipos y ejemplo a seguir. El Error está en permitir que el trabajador honrado sufrague los gastos del que no trabaja ni se esfuerza. El Error, en fin, está en intentar cambiar las reglas de juego en pleno partido: unos son altos, otros bajos, unos ricos, otros pobres, unos son trabajadores, otros vagos; unos estudian, otros, no; unos roban, otros no. Nadie somos iguales y, por tanto, no podemos ni pueden considerarnos como iguales. Nadie puede cambiar las reglas Seculares del Mundo…”

“Olvídense los mercados de Grecia y miren lo que se está cociendo en Irlanda, Portugal, Italia y España. He viajado en los últimos cinco meses por estos países enviado por mi banco. En Irlanda, como en Portugal, Italia y España, el nivel de pobreza es cada vez más alto: las colas para mendigar un plato de comida en lo que antes se llamaban Casas de Socorro son largas, muy largas…

“En Irlanda, como en Portugal, Italia y España he visto a fumadores empedernidos coger colillas de tabaco fumados por otros en la calle. Eso ya lo experimenté yo hace 50 años en España. En Irlanda, como en Portugal, Italia y España, ya hay autovías sin luz, porque no la pagan; farmacias quebradas por las deudas de Comunidades y Ayuntamientos; familias que no pueden pagar los libros de texto a sus hijos; aceras con baches, calles con grietas; carreteras sin asfaltar y con obras eternas…”

“Olvídense, en fin, de Grecia, que nunca pagará lo que debe, porque otros TAMPOCO NUNCA PODRÁN (PODREMOS) PAGAR LO QUE DEBEN (DEBEMOS)... Y mientras, LOS POLÍTICOS PROMETIENDO EL ORO Y EL MORO, CUALQUIER COSA PARA PONER SUS POSADERAS O NALGAS A BUEN RECAUDO…”

EL RAPACICO- (Cuento para Héctor)

2011-10-26T10:41:00.000-07:00

Antes con antes, había un rapacico bastante pícaro pero agarimoso con los seus parientes.

A él le habian contado que, denantes, de antes con antes, toda la tierra que veía, estaba cubierta de frondosos y belidos árboles.

Eran árboles grandes, de gruesos troncos y altas copas. Nunca fueran cortadas ramas en los mismos.

Siempre le decian que no se alejase de la cancilla de la era, pués fuera de allí se podía escarriar, y vérselas negras para volver a casa.

Al rapacico le amolaba aquella prohibición. Sentía una sana curiosidad por conocer aquel mundo prohibido, más allá de la cancilla de la era que rodeaba la casa.

Él, de vez en cuando, veía pasar hombres y mujeres por las canadichas adyacentes a la era. Nunca vió que a ninguna de aquellas personas les pasara algo malo.

Decidió un día, rebasar los límites marcados por la era y adentrarse por aquellas canadichas a explorar.

Husmiou en los alrededores, y viendo que había campo libre, esborrexeuse por la barranca, hasta la canadicha y caminó hacia lo desconocido.

Internose en un bosque de negrillos altísimos en los que los zorzales y pintasirgos desgranaban al aire las notas de sus trinos. Encontró tan engaiolante aquella música, que se sentó sobre las raíces de un milenario castaño a escuchar.

Se apoderó de él el sueño, y con el arrullo del agua del regato que por allí pasaba, y los trinos de los pájaros quedó sumido en un profundo sueño.

Cando se despertó, era de noche cerrada, apenas se veía, pués aunque había luna llena, las copas de los árboles apenas dejaban pasar los débiles rayos de la misma.

Se asustó e intentó volver a casa, pero después de dar vueltas y vueltas alrededor de unos árboles y viendo que no encontraba el camino de regreso, se sentó en el suelo y se puso a llorar.

Sintió el ruido de unos pasos que le asustaron más todavía. Con el miedo dejó de llorar. Apareció de pronto delante de él en hombre muy alto y delgado con un grande sombrero, y con tapabocas de rayas verde y rojas.

- ¿Qué, estas perdido?, por que no hiciste caso de tus padres?

- Solo quería ver lo que había en el bosque. El canto de los pájaros me hizo olvidarme de que tenía que volver a casa. ¡Llévame con ellos, por favor!-Suplicó el rapacico-.

El hombre del tapabocas, se agachó sobre el rapaz y acogiéndolo en brazos después de arrebujarlo con el tapabocas, le dijo:

- Ahora te llevaré a mi chabola, y cuando amanezca te dejaré en tu casa. Ahora vamos a la mía, comemos alguna cosa, descansamos y luego al salir el sol te llevo. ¿Vale?.

- ¡Vale!- dijo el muchacho- No me dejes, pués tengo mucho miedo.

- No te preocupes. ¡Vamos, sujeta el mantón!, te llevaré en mis brazos.

Empezó a caminar, y en dos zancadas estaban a la puerta de una casita, de una sola planta, con una puerta con rayas verdes y rojas y con el techo de paja y xestas.Por la chimenea que tenía salía humo.

El señor del gran sombrero, sacó una llave muy grande de su faltriquera, e introduciéndola en una abertura que al sacar de nuevo la llave desapareció. Al pasar el umbral, el niño vió una sala que parecía más grande que la casa vista desde fuera. Había en el centro una mesa de piedra con bandejas llenas de comida. Quesos, leche y frutas y otras cosas desconocidas para el rapaz.

Le dijo el señor del gran sombrero, que por cierto no se lo había quitado, que comiese algo de lo que más le gustase de la mesa, cosa que el niño hizo comiendo un poco de queso, una manzana y un gran vaso de leche. Al acabar de comer, le entró un grande sueño y el viejo le llevó a una cama en un rincón de la casa. Antes de quedarse dormido el niño se abrazó al cuello de aquel hombre, que casi no se atrevió a devolverle el abrazo.Luego lo acochó al niño.

Si el niño hubiese visto la cara de su acompañante, hubiese visto una lágrima deslizándose por su mejilla.

Por la mañana, al salir el sol, el hombre del sombrero despertó al niño, le dio un vaso de leche y le dijo que se iban para la casa de sus padres.

Le regaló un aro del tamaño de un anillo, que le puso al cuello,colgado de un amalló, diciéndole que si volvía a perderse solo tenía que agarrarlo con la mano izquierda fuertemente y que le mandaría ayuda, si pensaba en él. ¡Solo lo debía usar en casos de mucha necesidad!

Lo cogió en sus brazos y de dos zancadas estaban en la era de su casa. Le dijo que fuera a la casa, y que no dijera nada a nadie de lo que había visto.

¡Era mejor que nadie supiera que en el bosque estaba él y su casita. Debía ser un secreto entre los dos!

No te preocupes, pués tus padres no te van a preguntar nada, solo has estado fuera de su vista dos horas, por lo tanto no te han echado de menos.

Le dio un abrazo y de dos pasos desapareció de nuevo en el bosque.

……continuará.

UNHA ONÍRICA CAZA

2011-10-23T08:50:00.000-07:00

Queridos amigos: Cuando un coma min, aprende a cazar, en época de escaseza no que un musliño de coello, a peituga dunha perdiz, un arroz con pombo gorentábase de tal xeito que, aquel extase atribuido a Teresa de Ävila quedabase pequeniño.

Xa non era aquelo de que a comida quitara a fame, senon que por exemplo, as patatñas guisadas con coello, tiñan tal atracion e sabor que parecia que a terra deixaba de rolar sobre sí mesma, e unha ledicia percorre o esfamiado corpo.

Hoxe escomenzou a caza, e como teño por costume cando algo sei que vai ser motivo de polémica mundial, quero contalo eu para que mais tarde non haxa mas interpretacións.

Téndeis a información de primeira mau.

Facendo honor o título desta lucubración, empezarei polo principio sen omitir nada, sobre todo do interesante da cacería mais estupenda endexamais relatada.

Xa a vispera, estiven velando armas caseque toda a noite, cargando cartuchos. Un bon cazador sempre carga os seus cartuchos. Cartuchos feitos no Pais Vasco, pistons de E.Rio Tinto, polvora Diamantina de Portugal e chumbo fundido por un mesmo e pasado polo cribo correspondente. Unha cartuchejra das de badana e feita a mau, con capacidade para doce cartuchos dos que dous son para a caza de vichos grandes.

Pola mañá despous de almorzar, darle algo o famoso Sagardúa, meter un carolo de centeo cunha chouriza no morral e a pequena bota de viño, agarrar a espingarda de perros vistos, sair en dirección a Rechouso pasando por Rebordelo.

O chegar os Corzos, atopeime co ti Pedro, e a súa Linda. Xa tiña pendurado un coello, polo que le dixe:

- Carai, ti Pedro, despous dice que non vei. Ese guipouno ben.

- Non ho- respostou - ¡Tírole o lugar do ruido!.

Marchei co sorriso nos beizos. Aquel home era incorrexible. ¡Era da Teixeira!.

O chegar a purtela de Rebordelo parei un momento con una panda de cazadores; o Manolo, Alipio, Luis, Céfiro e Teófilo. Estaban escarallandose de risa. O parecer cuando subian polo Carballal, o Alipio tiroule a un couello e fallou, detrás tiroule o Luis e matouno. Cachondeo co “bigote” posto. Mais adiante O Luis disparoule a outro coello que tamén marrou. Acercouse o lugar onde disparera e berrou: “Aiquí hai pelos”. Entonces o Manolo coa sua sorna díxo: Si, son os do bigote do Alipio. Cando collí folgos des pous da risotada, subín camiño o Alto da Cachena, camiño da Pedra das Ferraduras, pois tiña idea de ir comer a merenda enriba dela co cazador da idade do ferro que alí deixou a súa imaxe.

No alto, xusto no alto, na pedra branca de xeixo que alí está, estaba sentado descansando Don Miguel. Xa levaba unha boa percha de perdices, e estaba a falar co seu fillo o Senderines que estaba xogando coa famosa Milana.

Desexeile unha boa tarde e cheguei a comer con cazador das Ferraduras. Agradeceume a compaña, incrustouse de novo na pedra. Eu baixei ás Pombeiras cando empardecia. A todo esto sen disparar un solo tiro.

Cuando cheguei a Fraga da Carantoña, atopeime co Silverio que ó verme sen caza ningunha, díxome: Aa..ana co..comigo. ¡Xa, xa verás!

Baixemos a caldeira da Aillande e cerca xa da Gurgoza, púxose a cabar nun toco. Sacou del dúas perdices duas lebres e dous pombos,que alí estaban entocados,e como bon amigo partiu a metade conmigo.

Chegueí a casa mais contento que un allo.

Xuro por Tutatis que eso foi o que pasou hoxe dia vintetrés de Outubro de dousmil once.

ENEMIGO QUE FUXE, PONTE DE PRATA

2011-10-22T07:36:00.000-07:00

Onte, queridos amigos, ETA fixo público un comunicado decindo que suspende de maneira indefinida , mellor, textualmente dicen”declara un alto el fuego permanente y verificable.. etc. .. etc..

Seguramente, a min, gustariame escoitar o comunicado redactado doutro xeito, mais á falta de algo mellor benvido sexa este, e prego a Deus que dure hasta a aparición dunha dfinitiva, e de non volta atrás a verba ¡ACABOUSE!.

Vai un feixe de anos, xa case cerca do medio século, estando a facer o servicio militar en Jaca provincia de Huesca, na compañía na que eu estaba, tamén facian a “mili” rapaces de Cataluña, Galicia, Andalucia, Pais Vasco etc.

Como en toda xuntaza de xente que se precie, sempre se crean grupos mais ou menos afins e con certa empatía entre eles. No grupo mais afin a miña maneira de ser estaban dous catalans, dous galegos un andaluz e cinco vascos. Sobre todo con un destes cheguemos a facer unha boa amizade. Él tiña como apelido o de Aguirre e era de Tolosa (Guipuzcoa), lugar no que despous de licenciados volvímonos a ver e él levoume a un sitio onde facian eles a comida. Son lugares, o parecer moi famosos e coñecidos no Pais Vasco, que le chaman algo así como “chocos” ou parecido.Lembro que cando encargou o chuletón para min, dixo que eu era de terra adentro a o mellor non o comía enteiro. O que me puxeron tiña casi dúas cuartas de longo por uns catro centímetros de gordo, e ó velo pensei que estaba crú de todo. Zampeino todo ante a mirada atenta do cociñeiro e o meu amigo.

O resto dos membros do grupo vasco eran tamén da provincia de Guipuzcoa.

Todo esto ven a conto porque alí había un rapaz que xa estaba naquela primeira organización. Había certa simpatía de todos hacia aquel movimento contra a dictadura. Desgraciadamente, co tempo aquelo convertiuse nunha espécie de lugar onde moitos de boa fé acababan sin ter a posibilidade de liscar dalí, e o peor nunha maneira de vida.

O resto xa o sabedes, asesinatos indiscriminados, atentados nos que morrian nenos, e xente totalmente allea o mundo politico.

O asunto desde oseu nacemento, hasta oxe colleu tales dimensión e derivacións que se converteu nunha espécie de monstro de moitas cabezas, e que coido que, ós seus propios fundadores, foisele das mans.

Por eso dixe o principio que me gustaria escoitar outro comentário .Mais benvido sexa o que pode ser, se non o escarallamos, o principio do fin do terror, e o comenzo dunha verdadeira irmandade entre todos. Polo menos eso é o que mais desexo, neste eido.

Para todos aqueles que sexan excépticos, solo quero recordarlles un dito moi antergo que dí:

¡A ENEMIGO QUE FUXE, PONTE DE PRATA!

SANABRIA Y CERVANTES

2011-10-20T08:40:00.000-07:00

….era natural de un lugar de las montañas de León, el cual me contó un caso que a su padre con sus hermanos le había sucedido que, a no contármelo un hombre tan verdadero como él, lo tuviera por conseja de aquellas que las viejas cuentan el invierno al fuego. Porque me dijo que su padre había dividido su hacienda entre tres hijos que tenía , y les había dado ciertos consejos mejores que los de Catón. ……

….. Pero fuele la fortuna contraria, pués donde la pudiera esperar y tener buena, allí la perdió, con perder la libertad en la felicísima jornada donde tantos la cobraron , que fue en la batalla de Lepanto. Yo la perdí en la Goleta, y después, por diferentes sucesos, nos hallamos camaradas en Constantinopla.

Estas y otras razones hay en El Ingenioso Hidalgo don Quixote de la Mancha.
Este verano pasado, he estado en un lugar de las montañas de León (advierto que en aquel tiempo Sanabria pertenecía a la provincia de Valladolid, y efectivamente la Segundera, pertenece a la montañas de León). Llamado Cervantes de Sanabria.

Casa del vecindario

He estado dentro de la finca atribuida a Cervantes, he visto los restos de su casa, por cierto conocida en la zona como la casa del “escritor”.

Os dejo una fotos del lugar. Tiempo habrá de más comentarios.

La entrada está en el idioma de nuestro personaje, aunque no sé porque tengo la impresión, de que si estuviese en el de Sarmiento o de Camoens, también don Miguel seria quien de comprenderlo a la perfección.

Un abrazo a todos.

YES WE CAN (SI QUEREMOS, PODEMOS).

2011-10-15T07:30:00.000-07:00

Amigos y amigas, (Non me funciona en Word, a arroba), hoy, debido al tema que quiero tratar, hago esta entrada en castellano. Mi gallego no es el mejor del mundo, y no quiero malas interpretaciones, aunque, seguro, que en el idioma de Cervantes, seguro, que también habrá lugar a ellas.

Hace tiempo que tengo una idea en la cabeza, creo que es factible, mejorable, pero en definitiva sería NECESARIA PARA NUESTRA TIERRA: San Ciprián.

Vereis:

Creo que sería importante, hacer algo con relación a lo que fue, es y será en un futuro, la tierra de nuestros ancestros, nuestra y de nuestros descendientes.

Creo que, si nosotros no hacemos nada por ella y ¡nosotros mismos!, nadie lo va a hacer.

Creo que podemos hacer algo que sirva para el futuro, y dejar el terreno llano a los descendientes.

Creo, en definitiva, que si todos queremos, podemos llegar a construir las bases de una zona, pequeñita pero nuestra, sobre las que nuestros descendientes, en caso de nacesidad PUEDAN TENER UNA VIDA DIGNA, SI LAS COSAS SE LE TUERCEN EN LA VORAGINE ACTUAL Y PROBABLEMENTE FUTURA.

Como veis todo esto son generalidades, esa es la idea.

El meollo de la cuestión es:

Buscar la forma y la fecha para celebrar, sin prisa pero sin pausa, la menera de reunir al mayor número de descendientes del lugar, hacer una especie de ASAMBLEA, en la que se decida el como y la manera de llevar acabo una acción al respecto.

Los puntos a definir y tratar, saldrian de dicha asamblea, todos de acuerdo o no habria solución, y luego ponerle “patitas” a lo acordado, con forma de escrituras, normas, deberes, obligaciones y derechos. Ni mas ni menos.

PROPONGO.

UNA ASAMBLEA CON TODO EL MUNDO A SER POSIBLE, O CON EL MAYOR NUMERO DE PERSONAS CON PODERES DE OTRAS. UN DIA EN SAN CIPRIÁN A DETERMINAR, PARA INICIAR EL PROCESO.

EL VERANO PROXIMO PUEDE SER UNA BUENA FECHA.

ESTO ES EN SERIO, MUY EN SERIO, POR ESO A TODOS LOS QUE LE INTERESE, APARTE DE DAR A CONOCER LA IDEA, LES DEJO MI CORREO ELECTRÓNICO.

INTENTEMOS PONERNOS DE ACUERDO, Y YA VEREMOS.

EN EL BLOG NO ADMITIRÉ COMENTÁRIOS AL RESPECTO. TODOS SERÁN BORRADOS.

Mi correo es:

xabresdateixeira (a)gmail.com

Unha forte aperta a todos-as.

Gabriel Fernandez Alvarez

VIÑOS EN VAL DOS MARCOS

2011-10-07T14:19:00.000-07:00

Estaba un adegueiro no seu leito de morte, e vendo que ia deixar este mundo, chamou o seu fillo e único herdeiro, para despedirse e contarle o segredo do negocio do viño.

- Mira, fillo, parece que eu xa estou apurando o último trago. Quéroche contar como se fai o viño.

- Xa o sei, papá, non te canses.

- Escoita- respondeu o pai- vouche pasar os segredos da familia, que foron pasando de pais a fillos desde moi antergo, e que tanto diñeiro nos fixo gañar. Hai varias maneiras de facer o viño. Empezarei pola primeira e mais primitiva. O viño faise de uvas nos lagares…

- Carai papá,- contestou o herdeiro- ¿Tamén se fai de uvas?.

Este é un chiste moi vello, que corre entre a xente que se dedica o mundo do viño, e ainda que pareza mentira, inda hai quen pensa que, o mellor o viño tamén se fai de uvas.

Oxe quérovos falar aiquí, da importancia de disfrutar de un bon viño, de cómo se fan e dos estupendos viños que se facian en Val dos Marcos, cando eu era rapaz.O disfrute sempre con moderación

Eu estou de acordo con aqueles adegueiros que din que o bon viño faise na viña. Teño un amigo enólogo que sempre dí: con boas uvas os enólogos, se non escarallamos o proceso, podese facer bon viño, regular, escarallando o proceso mau. Pero se a viña non foi ben traballada, solo se pode facer un mal viño.

Cuando eu era rapaz, como xa dixe, en Val dos Marcos facíanse uns viños bastante xeitosos.

Para conseguir aqueles viños, sobre todo para os mais novos, direivos que habia bastente veñedo e tamén parreiras, ainda que estas últimas non era as que facian os bos caldos.

Habia viñas e Vilares, eran as mellores, tamén nas Mioquiñas , Trasil, e Outeiro.

Das castas de uva que houbera dependia que os viños fosen mellores ou peores, tamén da inxerta dependia que as enfermedades ataqueran mais ou menos a colleita.

Falareivos daquelas viñas e uvas que eu mais coñecín. Estas eran as da familia dos Marcelinos, que como suporeis eran os meus antepasados.

Un dos que mellor viño facia era o ti Marcelino, casado cunha irmá de meu avó e probablemente o que mellor viño facia daquela.

Entre él e meu pai contaronme, varias veces o que eles facian, na viña e na adega.Tamén participei nos traballos con meu pai.

Desde tempos anteriores ós deles, xa tiñan unha selección de castas de uva nas viñas, e poucas parreiras, salvo para comer. Era o que oxe se fai na adega despous de vinificar a parte as distintas castes de uva, e que os expertos chaman “coupage”. Daquela estaba feito na viña.

As castas que usaban eran: Mencia, tinta fina, tinta madrid, merenzao, malvasía pouca, e malaga puca tamén. Estas como tintas e brancas, verdello, albillo, e xerez tamen pouco.

Procuraban que es vides estiveran inxertadas sobre sarmento do chamado fruto directo ou americano. Este, desde a aparición da filoxera a principios do século pasado. Salvo en moi raras excepcións de anos moi complicados nese senso, nunca trataban a viñas, incluso decian que era mellor non ter viño que envenenar a uva.

Esperaban a que a maduración fora a mellor para vendimar, procurando que aquelas uvas mais tardias, polo menos estiveran casi apunto.

Cuando se vendimaba habia que facelo no menor tempo posible, sen que se estrulleran as uvas e non inicieran unha fermentación non desexada. Procuraban que o proceso fose o mais limpo e aseptico posible.

Antes de chegar a este punto, xa tiñan lavado, desinfectado e tratado todas as cubas e as tinas nas que fermentaría o viño. Sempre decian que a limpeza era fundamental. Agora eso está solventado cos recipientes de inox.

Continuará…………………………………

COMO VENCER A LEI DA GRAVIDADE

2011-10-06T13:50:00.000-07:00

Seguramente, na Teixeira e mais en Sancibrao, non haberá ningún castiñeiro, bedulo, carballo, negrillo, etc. etc., que este servidor voso non me houbera empiolado nel.

Ben por mor dos estorninos, miorlos, pitos verdeais, pombos e demais páxaros de tamaño medio-grande, susceptibles de, despous de pelalos e fritilos, gorentar. Seguramente daquela, non habia moitas mais porbabilidades de levarse a andorga proteínas que non foran de porco.

Se algún lector se sinte ferido por esta confesión de “paxarófago”, que tente a imaxinar que para poder comer xixa fresca, habia que ir a cidade, a algún lugar daqueles nos que solo podian entrar os de falanxe.

Coido que tamén o facía por gusto. Eso de ver o mundo desde algún sitio mais alto é unha gozada, a parte de saber que non habia demasiada xente que o puidera facer.

Tamén creo que nos dous lugares nomeados, non quedaria parede á que non subira hasta as louxas das abeiras.

Nunha ocasión decidin subirme ó campanário de Sancibrao, non recordo se foi por unha porfía ou se foi por mor dalgún vencello.

Daquela, para subirse as campas, podíase facer por dentro da iglesia.Habia escaleiras desde a tribuna saindo polo louxado e xa encaramándose o lado das campas.

Como aquel dia a iglesia estaba pechada, decidin subir pola parte da esquina que inicia a espadaña. Deixovos unha fotografía, para que vexais a escaleira que os toleirons dos constructores tiveron a ocorrencia de deixar, para que calquer (¿calquer?) rapaz puidera tentar embazacarse.

Subí hasta arriba, e o chegar o alado, conseguí debruzarme sobre as louxas que sobresaian. O debruzarme, apoiando a cintura nas louxas, desprendin os pés da media escaleira. Tiña a metade do corpo arriba e a outra colgando, e aiquí xurdiu o problema.

A posición era tal, e tan estúpida, que non era quén de acabar de subir, e tampouco de baixar, pois os pés non me chegaban os chanzos, minichanzos, da escaleira, mais figurada que real.

A sapada enriba de alguna lápida das que había abaixo, non ma libraba nin o ceo bendito. Así e todo pedinlle a un dos meus irmans, que estaba alí, non sei se era César ou Xería, que fora a chamar a meu pai para que trouxera unha escada para axudarme a baixar.

Estando nestas, sentín en Trasil a miña sufrida mai, xa dandome berros e chamandome un feixe de nomeadas. Ningunha reproductible aiqui.

Era tanta a carraxe que notaba na sua voz, que de súpeto, sen saber como nin como non atopeime empiolado no louxado, prácticamente sen ningún traballo nin esforzo.

Aquel día descubrín a forza que pode ter unha mai, na súa voz, que fai que un rapaz de nove ou dez anos sexa capaz de vencer a lei da gravidade.

Dolores, se daquela non che pedín perdón, fágo-o agora.

¡JO, QUE ASCO!

2011-10-03T09:28:00.000-07:00

La nostalgia, a veces,le invade a uno, y la única cosa que a uno se le ocurre, es la pataleta.

No estoy demasiado seguro, si es lo único que se le ocurre a uno, pero sí que seguramente es lo que le queda y a uno se le ocurre.

A cosas más grandes, en esta cochina sociedad en la que uno vive, no tiene acceso.

Uno lee la prensa, escucha la radio, ve la TV, etc., etc., y descubre, al filo de su ocaso ya casi terminal que nada de lo que ha vivido, nada de lo que le contaron, nada de lo que aprendió, ha servido para nada. Nada, puta y absolutamente, hemos aprendido del devenir de la historia. Es más, creo que cada vez somos mas aborregados, sumisos, dóciles, y con miedo a que nos retiren del pesebre en el que nos han metido, para mantenernos quietos, sumisos, y con mucho miedo a morirnos, si nos quitan parte de esas cosas que nos han vendido como necesarias y que forman parte de ese bienestar, que algunos tienen a cambio de nuestro esfuerzo por comprarles las “chuches” que nos ofrecen a cambio de nuestro esfuerzo, para su mayor BIENESTAR, y regodeo si viene al caso.

Uno se acuerda de su infancia y juventud, en la que se obtenían esas chuches, solo si se tenia la plata suficiente para pagarlas.

A aquella juventud, nadie le explicó, que comprar algo, si no se tenia con que pagarlo y se recurría a pagarlo con dinero prestado, era engordar al CABRÓN, fenicio que inventó la moneda, y que ahora sigue ahí instalado, comiendo el sudor de todo cuanto incauto cae por su acera.

Ahora, en plena CRISIS, nos están vendiendo la burra cervantina pintada de mula joven, diciéndonos que la crisis debemos vencerla entre todos , si queremos mantener ese famoso estado del bienestar, que NOS DEBEN, por habérnoslo cobrado de antemano, sin derecho a decir que no lo queríamos.

Tenemos que, entre todos, sacarle las castañas del fuego, a aquellos que nos la han metido doblada, porque si no las vamos a pasar canutas, aunque no nos dicen que quien peor lo pasaría serian ellos si nosotros rompiésemos la baraja, y no jugásemos a su juego.

En el mundo industrial que nos ha tocado vivir, hay un ente que se ha hecho imprescindible para todos: LA BANCA o los mercados, que viene a ser lo mismo.

Intentad daros de alta en cualquier sitio; teléfono, colegio, compañía de luz o gas, suscripción a revista, periódico o cualquier cosa que te suministren y que no quieras o no puedas dar un número de cuenta. Nadie te suministrará nada, si antes no le proporcinas el medio de cobro correspondoiente, que como ya habrás adivinado es un número de cuenta BANCARIA..

Si te mueres, y no tienes un número de cuenta no te entierran, no rezan por ti por lo que irás al infierno. La iglesia Constantinopolitana y romana también tiene que chupar su parte. ¡Jo!, que diria mi admirado Forges.

Se me ha ido la nostálgia, me he calmado un poco, pero sigo INDIGNADO, y ahora que se acercan elecciones, me gustaría soñar que unos ciudadanos responsables, solidários y dignos de llevar tal nombre, seriamos capaces de cambiar todo este sistema corrupto, indigno y humano, demasiado humano, (perdon Sr. Nietzsche), en el que unos pocos someten a unos muchos.

Hay una famosa ley llamada del 20- 80, que, en este caso, yo la llamaria del 2-98.

El dos por ciento de la población mundial somete al noventa y ocho restante.

Por lo menos antes tenían la dignidad de ponerse al frente de un ejercito, espada en mano y someter todo a aquello que se le ponía por delante. Alguno murió en el invento, hasta que, aprovechándose y creando las necesidad, hicieron que ellos ni aparezcan en escena, ni asuman riesgo físico. Para eso ya están los mercenarios, que algún día los sustituirán.

¡Jo, que asco!.

OS OVOS DO TI INÁCIO

2011-09-26T09:17:00.000-07:00

Hoxe, no blog dun amigo, puxo una trasnada que él fixera cando neno, o que me deu pé para pensar que, na miña vida de neno e non tan neno, habia falcatruadas bastantes para encher una artesa de aquelas grandes coas que se facian os mondongos.

Vou tentar darle unha orde cronolóxica. A ver que pasa,

De pequeno, vivin moito tempo na casa da miña avoa materna. Lugar que, por moitos anos que pasen, endexamais esquecerei. Alí a liberdade era case absoluta. A mamá Martina e a Susa, facian que á miña vida trancurrira sempre como se estivese no paraiso, entendendo o tal como un lugar no que o tempo solo era para xogos e divertimento.

Coido que eso solo o pensaba eu. Tanto a avoa como á miña tia, de cando en vez dáballe, motivos para desexar que me marchera para o Barrio.

O Barrio era como le chamaban os veciños de Hermisende (Santa Maria de) e os de Hermisende (San Cibrán), aclaración que, para os mais versados, supoño innecesária.

Pegada a casa da miña voa, pola parte de atrás, vivía o ti Inacio, é a súa muller. (Mais tarde entereime que era a súa criada, ¡nin que fora crego! Veise que ferreiros e cregos batian ben o cobre).

Debaixo das vivendas das persoas, daquela, a xente vivía no segundo andar, no primeiro eran as cortes das vacas, das ovellas, e dos porcos. Por alí habia tamén un sitio para as galiñas.

Para situarvos, direi que a casa da avoa era no barrio das Moreiriña no lugar da Teixeira. Por certo o único pobo que ben nos mapas mais antergos desta peninsula, e que pertenceu a provincia de Valladolid, hasta a nova división provincial actual.

Imos deixarnos de rodeos e caralladas, e ir o que de verdai interesa.

A corte das ovellas da miña avoa, comunicábase cunha corte do ti Inácio, o Ferreiro. Visto desde a miña perspectiva, era un home moi grande, moi forte, e cunhas mans enormes. Non en van movian aquele mazos e martelos que estreitaban, ablandaban, e facian dos cachos fe ferro informe, ferramentas e cousa uteis para o traballo dos veciños da Teixeira. Era a forxa do ti Inácio un lugar mistérioso para os rapaces, pous aparte de domeñar o ferro, tiña un fuelle enorme para avivar o lume, e ademais era a unica casa pola que pasaba un rego de auga, onde de candoen vez o mestre do ferro, metía os trebellos que facía, roxos e caseque facian ferver a auga.Era como o sol cando se apagaba na noite.

Hai que decir que era un home moi respetado, polos outros homes, e que moitas mulleres les decian os seus fillos, que sí se portaban mal, dirianlo o ferreiro e éste queimariaos na forxa.

Eu descubrin que por unha bufarda, na corte de miña voa, podia furar hasta o curral do ti Inácio. Tamén descubrin que no curral daquel home, as pitas puñan os ovos nun poleiro, que era un cesto de bimbio con herba e palla dentro que facía un niño, no que o parecer as pitas gustaban de por os seus ovos.

Un día metín o fuciño dentro do nieiro, e descubrin que había un montón de ovos. Era unha lambetada, os ovos en ponche co sucre o que miña avoa me tiña avizado. Habia tanto ovo, que pensei que, como eles eran dous solos, non os darian comidos, e a min dosificabanmos, cousa non demasiado xusta, según o meu punto de vista.

De dúas veces, trasladei sete ou oito ovos, desde o curral hasta a corte das ovellas, e desde alí a cesta dos ovos da avoa.

Deus na súa infinda omnipresencia, deuse conta da miña fechoría, e decidiu correxila, usando a miña voa como instrumento.

Naquel mesmo día, a avoa chamoume e dandome unha cestiña con oito ovos. Díxome qe los tiña que entregar o ti Inácio en persoa, pous necesitábaos. Eu todo ledo collín a cesta e leveila. Deume as “gratias”, o ferreiro e díxome que gracias a miña avoa el e a sua compañeira xa non pasarián fame naqueles días, pois un lerchán raposo, roubérales os ovos das pitas, que tiñan de comida para todo o mes.

Ante aquelo decidín non volver a collerle os ovos nunca mais.

¡Menos mal que non se entereran que fora eu quen le collera a nieirada!.

¿Seria certo que o ti Inácio tiña ollos no cachazo?

¿PORQUÉ NON SE PODE FACER O MESMO NO PAIS PRÓPIO?

2011-09-24T06:03:00.000-07:00

Seu pai chegara a este país, fuxindo da fame do seu. Tiña poucos anos, pouca esperencia e estaba namorado da súa muller. Caseran, mais o pan e cebola non abondaba. Nacera un pequeno, espílido como él solo, mais, segundo o pai e a nai, aquel raparigo, debía ter un mellor modo de vida.

Decidiron, nai e pai, emigrar.Escolleron España porque se decía que estaba a crecer, había democrácia, e oportunidades para todos.Eso era o que traslucia. A realidade era outra, mais tamén estas verbas van noutro senso.

O chegar a España, a cousa non foi como eles pensaban. Non se ataban os cans con chourizas. Co tempo o panorama ennegreceu, habia que sair adiante. O emigrante, antes de verse obligado a retornar á súa orixe, acordou que antes era un bo acordeonista.

Obliguerono a deixar a paleta, punteiro e cincel, e desempolvou aquel acordeón que sendo novo merquera en Itália. ¡Eran tempos mellores!

Eu vinos unha vez. na rúa Sanjurjo Badía de Vigo, un sábado, estaba a tocar diante dun despacho de pan.

Senteime nun banco de rua a escoitalo. Tocaba ben, tiña axilidade nos dedos, só un pequeno defecto, a música que tocaba era da chamada clásica. Catro ou cinco adaxios, acabados sempre cun vals de Strauss.

Todolos sábados , eu, adoitaba sentarme no mesmo banco a contemplar e escoitar. Era boa música e non me custaba mais de un euro ou menos se non tiña cambiado.

Un sábado cheguei tarde. Xa escomenzaban a pechar os comercios, polo que a xente cada vez era menos.

Acercouse unha muller nova, que levaba da man un neno de non mais de seis anos. Habia moito cariño nos tres. O saquiño do músico tiña uns poucos euros. Seguro que na fin de semana, terian comida quente.

O pai deixou de tocar, o rapaz, mentres os dous proxenitores falaban, dedicabase a bulir no teclado do acordeón. Pediulle o pai que o axudera.

O pai, escomenzou a abrir e cerrar, aparentemente, o fuelle daquel instrumento, e o neno, cos seus pequenos dedos, escomenzou a premer nas teclas blancas e negras.

Aquelo escomenzou a soar de tal xeito que a xente que pasaba quedaba abraiada, polo ben que aquelo soaba.

Pai e nai, mirabanse orgullosos. Aquel que tocaba era o seu neno. Eles fixeran todo o posible para darle unha vida como a dos demais nenos.

¡Xusto hasta que chegou unha patrulla da policia, e fixeronos liscar dalí.

O neno choraba, non sabia porqué se tiñan que ir. Empezaba a estar agusto, deleitando a aquela xente coas notas que seu pai le ensinera e agora le axudaba a emitir.

Tarderon varios meses en volver ao seu lugar de concertos. Estaba o pai e a nai, o rapaz non aparecia por alí.

A volta de un tempo preguntei por él. Foi a nai a que me contestou: Estaba nun colexio, subvencionado por unha fundación estranxeira. Pagábanle os estudios, e o mesmo tempo tamén o ir ó Conservatório de Música. Alguén dixera que era un xenio.

¡QUE DIMITAN ELLOS!

2011-09-23T06:37:00.000-07:00

Sei que hai bós e moi bós periodistas neste destarlado pais ( o de destartalado non é culpa dos seus habitantes, senon de todos os que chegan a cobrar por meter o barco nas pedras en beneficio propio, e logo liscar sen deixarse decir que ten as mans suxas ).

O dos “cencerros” do consello de administración da TV, que están nel por ser sinalados cun dedo e sen xogarse nin un puto duro do seu peto, queren que nos digan o que eles queren.

Pous non señores( por chamarles algo), nos temo dereito a a unha información veraz e integra. Xa non somo nenos, nin esbirros daquel homiño ferrolan con franquicia no nome..

Parece ser que xa o intenteron antes, con directores distintos. O único lamentable é que os que dimitiron por culpa desto non o dixeran, aforraríse esto.

Que eu sepa, a estas horas inda no dimitiu nadie mais que o sindicalista,l supoño que le retorceron o brazo.

Tanto os que voteron que sí como os que se abstuveron, ¡TEÑEN QUE DIMITIR!.

Xa sei que é dificili renunciar a cento e pico mil euros, mais ainda que nada mais fora por eso, deberian habelo pensado antes de votar.

SIGO COA MIÑA TEIMA: “””C E N C E R R O S”””!

TABEIRONS CON NOME DE LUMBRIGANTES

2011-09-21T09:43:00.000-07:00

Hoxe,lendo nun estupendo libro sobre Prisciliano,(Chao Rego) e os principios da Iglesia Católica na Gallaecia romana, un chisco mais grande que a Galicia actual, atopei un dito mariñeiro que xa le oira nunha ocasión a un amigo mariñeiro de toda a vida. Nin mais nin menos arredor de cincuenta anos no mar, e vivindo do esforzo no mesmo. Algún día falarei aiquí de Pepe Pena, coñecido en Moaña como o “Caringa”.

A lenda é a seguinte:

Hay un peixe no mar, o congrio, que parece que é algo perguiceiro. Ë amigo de meterse nos ócos dos rochedos submarinos, e sair pouco deles.

Hay otra criatura marina tamén, o lumbrigante, que aparentemente é moi amigo do congrio, pous cando éste está metido no oco, vai aquel e forneceo de comida abondosa, que fai que o congrio non saia do burato, e como consecuencia de comer, non sair a nadar e da boa vida que le dá o bogavante traendole comida, chega un momento no que o panaguado e subvencionado congrio engorda.

Aiqui ven o problema, o congrio engorda tanto, que chega un momento no que non pode moverse nin sair do tobo. Chegado este momento, o espabilado do bogavante decide que é hora de cobrar os servicios prestados, pous aquelo de levarle comida, non era no seu fuero interno, facelo gratis.

Entonces aporveitandose da inmovilidade forzada do congrio, o lumbrigante aproveita para irse comendo puco a pouco a súa vitima.

Veise que o lubrigante é bastante “cabrón”, pous come nel sen matalo e de xeito que le aguante un certo tempo.

E decir que o artrópodo, recupera o capital invertido, os intereses, e tamén quedase co esquelete do seu pretendido amigo.

Nestas alturas, nas que a economia mundial anda manga por hombro, aparte da finiquitación dunha época con cambio de sistema productivo obligado sí ou sí, eu teño a sensación de que nos, os curritos, somos unha espécie de congrios que hasta fai pouco fumos engañados nos nosos tobos por astutos bogavantes, e que agora, estanse a cobrar, a comida que non nos deron, mais tamén queren a tixola, o lume e os tizóns do mesmo. O esquelete coido que o queren para estercar novas xeracións, que se non espabilan, e nos non le axudamos a espabilar, nun tempo non demasiado lonxano, tamén chegarán a ser alimentados e logo comidos por grandes lubrigantes noxentos

Hai que tamén les chama "tabeirons"..

¿MORRERÁN ALGUNHA VEZ OS LIBROS?

2011-09-18T10:11:00.000-07:00

" UN LIBRO"

Desde que a Internet se enseñorou de parte do noso tempo libre, a min, cada vez con mais forza, éntrame unha espécie de trambelique o pensar na desaparición do libro. Ese libro que podemos levar a cama, o monte, ler no tren etc.. Ese bendito trebello feito de pasta de madeira (por desgracia), con pastas duras ou brandas, grande ou pequeno, de luxo ou barato. Esa cousiña marabillosa, que cuando te engancha, non eres capaz de soltar, léelo a toda presa, e despous se non te defraudou acabalo releendo varias veces, e se é unha cousa que te interese e estea ben escrita, acabas por casi aprendendolo de memoria, sempre sacándole cousas novas e descoñecidas que están perdidas entre a escrita, as comas e os puntos.

A miña relación cos libros ven dunha época na que por desgracia non abundaban. Coido que ún dos grandes erros da miña primeira escolarización, foi empezar a ler o Quixote con moi poucos anos, seis ou sete.

Cando enpezei a ir a escola xa sabia ler. Alá meu pai se encargara de aprenderme, e unha curiosidade grande por miña parte (que por certo moitos problemas me trouxo, o querer descubrirle as tripas a todo cuanto trebello cai nas miñas mans), fixo que cando cheguei a escola xa me puñan a ler cos “grandes” nuns Quixotes que habia na escola, seguramente das normas da ensinanza da república.

As miñas primeiras lecturas, agás as da escola, eran as das follas do almanaque, que tiñan por diante o dia do mes e o da semana, un minuto de filosofía, o santoral e as horas da saida do sol da lua e as súas fases.

Outro libro, que por certo inda conservo, era un libro en latín. Deumo o cura Don Manuel para que aprendera a axudar a misa. Xa digo, estaba todo en latín, na primeira metade, e na segunda o mesmo traducido o castelán. Alí estaban , aparte de misa, todalas oracións que daquela se rezaban: Credo, Salve, Pai noso, etc., etc..

Inda hoxe, se algunha vez o meu espiritu necesita paz e rezar, digo o “Pater Noster”, en latín que é como mellor o coñezo igual que outras oracións.

Tamén a Severina, a irmá de Don Manuel, prestoume un que despous soupe que o leian os seminaristas : Bertoldo, Bertoldino y Cacaseno. Libro co casí perneo coa risa.

O primeiro libro, que me fixo estar casi vintecatro horas lendo sen apenas respiro, prestoumo o noso veciño Modesto “Vicho”. Era un de Xules Verne: Unha Viaxe o Centro da Terra.

Descubrir a quel mundo foi abraiante, e o mesmo tempo abriume un monton de camiños e conocimentos que hasta aquela eu non tiña. Coido que daquela tiña uns dez anos, e o lugar mais lonxano ó que viaxara fora desde a Teixeira a San Ciprián, pasando por Hermisende.

Eu sabía que mais alá do Monte Muga, había Castela, mais non sabia como era. Hacia o sur estaba Portugal, mais o primeiro contacto co pais veciño foi na Moimenta. Leveime unha sorpresa o pasar a raia, e non ver por alí nigún guardinha. Galicia tamén me quedaba moi lexos a pesar da súa cercanía. Os lombeiros é o que teñen, aillan.

Tamén recordo o primeiro que merquei : O Decamerón, porque o ví na estación do tren e tiña para mercalo. Unas poucas pesetas. Se alguén leéo este libro pode imaxinar a cantidade de veces que le fixen visitas o señor Onane.

Agora os libros teño que guardalos. Nestas altura témolos apilados,pous nas pequenas estanterias, tanto de Vigo como de Val dos Marcos xa non collen. Haberá que alargalas.Xa case se converteron nun fetiche.

Non sei se as novas xeracións perderán o costume de lelos, agora cos dixitais, mais para min eso de telo entre as mans, sobalo, e cando leo na cama me caia enriba da cara, é unha ledicia.

Seuro que un dixital deixariame algunha marca na testa.

¡TENTADE A QUERERLE A UN LIBRO, NUNCA VOS DEFRAUDARÁ!

CASTRO DA CIGADONHA- MOIMENTA DA RAIA.

2011-09-17T13:12:00.000-07:00

Hai veces que o tempo non da pra nada, e noutras sácasele bastante partido. Supoño que o tempo non ten nada que ver, senon que é un mesmo, pondole mais empeño ás cousas nalgunhas ocasións.

Ven a conto este “ntroito”, pous neste vrao pasado, ou a piques, deume tempo a percorrer zonas castrexas da alta Xeabra e das Frieiras tales como dous castros en Lubián, dous en Hermisende, un en Barxacoba, dous en Sancibrao, un en Castromil, un na Moimenta (Portugal), un en Santigoso, un en Chaguazoso, un na Mezquita e o último na Vilavella.

Quedan para outra pasada, A Gudiña, e a súa comarca a igual que polo menos un da Teixeira e outro de Castrelos.Igual que algo pola zona baixa de Sanabria.

Todo se andará, se Deus quixer.

Hoxe vou falar, por un motivo de cortesía, da Cidade da Cigadonha, na Moimenta, Castro que xa teño mencionado aiqui nalgunha ocasión.

Está situado, este castro, na marxen direita do rio Tuela, o lado dunha ponte da idade media, que parece que está sobre os lizaces doutra ponte de orixe romano, que seguro que o mesmo tempo estaría sobre un pasadeiro castrexo.

Nesta zona o que é seguro é que foi romanizado pous inda hai vestixios dunha pequena calzada das características das romanas.

Na saida da ponte pola marxe esquerda, hai unha enorme fraga semidescuberta, de feito todo o leito do rio está sobre un rochedo granítico, fraga, decía, que ten unha serie de labraduras, coviñas é unha espécie de ferraduras e que sube directamente o castro.

Según nos dixo unha muller na aldea da Moimenta, pola baixada desde a aldea a zona que chaman as Vinhas, hai gravuras en moitas pedras, algunha con figuras como humanas. Cousa que non pudemos comprovar por falta de luz diurna.

Os habitantes prerromanos da zona, eran da tribu celta denominada os Zoelas, según os achádegos das escavacións feitas pola zona de Chaves, e dos restos recollidos polo abade de Baçal, que agora están no Museo Arqueolóxico que leva o seu nome e que está na cidade de Bragança.

Unha curiosidade que atopei na beira do castro da Cigadonha, é unha fonte “Calda”, é decir de augas quentes, que verte directamente no riu Tuela.

Cando nos marchábamos xa camiño da Ponte do Cunqueiro, e xa entre lusco e fusco, o volver a mirada atrás hacia a cidade, vimos unha fada, que baixaba a fonte de augas caldas, cunha cousa na man, cousa coa que unha vez metida no Tuelacoa auga por baixo dos peitos descubertos, púxose a pentear o fermoso pelo loiro que le chegaba as nádegas.

¡SOLO CONJETURAS, MIAS!

2011-09-14T08:36:00.000-07:00

Miércoles catorce de Septiembre de 2011, después de estar trabajando en la limpieza de la bodega, tinajas, pipas, estrujadores y demás aperos necesarios para la transformación de los racimos de Tinta Madrid, Mencia, Merenzao, Tempranillo, Verdejo, Malvasía, y algo de Tinta Roiriz, me fui a comer.

No hablo de los frutos de la tierra que he comido, porque no quiero que nadie sufra un exceso de jugos gástricos al leer los nombres de esos frutos cosechados en el Vergel de A Porteliña. Por menos a veces los infartos se ceban con el personal.

Después de todo eso, me acerco a la antigua escuela, donde por gentileza del Ayuntamiento, mejor dicho, de su corporación, puede uno acceder a Internet.

Estaba yo en esas, mirando la prensa, blogs de amigos, facebook y demás servicios de comunicación, y pensando en como la cosa ha evolucionado. En esta misma escuela que un servidor de ustedes ayudó a construir, haciendo de pinche para los albañiles que la levantaban, allá por los años sesenta del siglo pasado. ¿Quién nos iba a decir a todos nosotros que un día se podía ver aquí la TV.o navegar por eso que se llama la Red.

Siempre he dicho que mi generación ha pasado sin solución de continuidad de la época del arado romano a la de los viajes a la luna y más.

Siento un ruido, fuera de la escuela, me asomo y veo un coche de la G. Civil. Se baja un guardia, y se acerca a mí preguntándome si sé algo de los incendios que por aquí han sido. Le pregunto que si está ardiendo por algún sitio. Me dice que no, los de días pasados, dice.

Le contesto que no sé nada, paro al miso tiempo pienso: “ A buenas horas mangas verdes”.

De todas formas mas vale tarde que nunca, si la investigación es buena y descubren los incendiarios o incendiario, buena sea.

Le digo que aquí ya no queda nadie con piernas, que ponga fuego. También digo mis sospechas sobre los mismos.

Como le he dicho a él, en los incendios que yo tuve la oportunidad de sufrir, siempre, siempre, la aparición de los helicópteros y las avionetas contra incendios fueron de una rapidez rayana con lo increíble. Como si estuviesen con los motores en marcha, y dispuestos.

Otra casualidad que descubrí fue la de observar una avioneta o helicóptero de reconocimiento ya antes de media hora descubrir humo. ¡Siempre detrás del humo suele haber fuego!.

¿Será la crisis que nos quiere achicharrar, antes de devorarnos?

CERVANTES Y LAS CARRTERAS DE SANABRIA

2011-09-06T05:28:00.000-07:00

Amigos, el verano casi se fue y los minúsculos humanos volvemos a nuestras rutinas.Este que escribe y su pareja, estos días estamos a pasar unos días en la capital del reino. Por cierto aquí hace más calor del deseado por mí.

Como observareis, en esta entrada uso el Castellano. No es por que me haya redimido del xabrés da alta Xeabra, no. Es por queque creo que lo que voy a decir, así lo exige.

Veréis

La semana pasada nos hemos acercado al balcón de Sanabria, concretamente al lugar de Cervantes, pueblo perteneciente al municipio de San Juan. Buscábamos algo que no conocíamos: La Casa del Escritor.

La hemos visto, fotografiado (supongo que, de ser, ya habría sido renovada en varias ocasiones, pués tres siglos para una casa son muchos). Tiene una finca cercada por una pared considerablemente alta, parece bastante grande, la finca, y todavía existe un palomar. ¿Será el que menciona don Miguel en el Quixote?.

Hablamos con un vecino lindante con “la casa”, que fue muy amable y entre otras cosas que nos contó, se quejó de la despoblación de la zona y de la falta de acuerdo de los pocos vecinos para una concentración parcelaria que hiciese un poco más rentable el esfuerzo de sacarle algo al “terruño”.

De “la casa” hablaré desde Vigo, y de la precariedad de la zona, y de lo que he visto del Parque del Lago y zona.

Lo que ahora quiero denunciar es el estado lamentable de las carreteras de aquella zona y concretamente de la que va a San Justo.

Me equivoqué al ir a Cervantes, al buscarlo en el ayuntamiento de San Justo y no en el de San Juan como debería.

La carretera de San Justo es infame. Creo que no le tiene nada que envidiar a la de Porto.

Estas carreteras son el exponente de lo que no debe ser, aunque el resto de las que dependen de la Diputación también se nota mucho que son tercermundistas.

Ahora con la famosa crisis, supongo que ni en las vísperas de elecciones se hablará de las mismas.

No sé si me leerá algún responsable político (creo que algunos saben juntar sílabas), pero estaría bien que se diese la vara al respecto.

¡Pueden hacerlo sin necesidad de referéndum!. Me refiero a las carreteras.

¡SALUDOS POSTVACACIONALES, ATODOS….TODOS!

¡CON ELA FOISE UNHA ÉPOCA!

2011-08-19T14:16:00.000-07:00

¡Cuantas noites, cuantas, naqueles meses de inverno iamos á casa dos compadres da avoa Martina, o fiadeiro!.

Na casa da tia Xabel e do ti Pedro, sempre habia unha lareira con un bo lume, e o colmo non deixaba pasar o friu da neve, polo que, na cociña estabase moi ben, sen aqueles calores por diante e friu nas costas.

Alí xuntábanse veciños e algún mozo na procura dalgunha moza que por alí andaba. Estaba, tamén, a cadela do ti Pedro, gran cazador onde os houbera, e gran ecoloxista daquela, sen él sabelo. A cadela foi a que me deu a idea de que os cans tamén soñan; Naquelas longas noites de inverno, os humans contaban cousas, leian algunha novela, sempre alguén leia en voz alta para os ointes, con voz algo temerosa de non pronunciar demasiado ben o castelán. Lástima que daquela ninguén escribira no idioma da Alta Xeabra, ainda que meu tiu Miguel leia moi ben en portugués. A cadela, decia,deitada detrás do trafugueiro, de cando en vez latia como se fose detrás dalgún coello ou lebre. Se alguén a espertaba, semellaba que estaba desorientada. Supoño que inda esperta, seguia detrás da caza.

Por alí estaba a tia Josefa a mai do Paulos, que contaba contos. Algunha vez enfadouse conmigo porque le dixen que a bruxa do conto, sé se parecia a ela, debia ser moi fea. Estivo varios dias sen ir o fiadeiro, porque os contertulios rironse da ocurrencia.

Estaba a tia Xabel, sempre rabexando dun lado para outro, por exemplo buscando unhas alpargatas que levaba postas. O ti Pedro, que non deixaba que o lume esmorecera, miña avoa Martina, e xente nova, daquela. Miña tia Jesusa, e a miña amiga, da miña tia tamén e non sei se afillada da avoa: A Joaquina.

A amiga Joaquina, fai uns días deixounos. Polo que sei, levaba algún tempo xa con problemas de saúde. Chegoule a súa hora definitivamente. Espero que a Terra le sea leve,e que definitivamente se cumplan todolos desexos que algunha vez tivera.

¡HASTA SEMPRE JOAQUINA!

Un forte abrazo para os fillos, e para o seu marido, tamén amigo Domingo.

CIBORNIA DAS CIGOTAS

2011-08-11T12:47:00.000-07:00

Carear as cigotas entruñindo pra atiscar a bicaria e a allaban dunha arova cantarillega.

A cibornia era famosa en toda a bisbarra. As cigotas moito mais, sobre todo para os rapaces que querian baltrir por primeira vegada.

A cibornia estaba no mesmo medio do medio do cuevo.

O delello arxina tiña gaira.

Estaba contento, co argallado. Dificil era desargallalo.

Naquel dia a fustancia fora liquidada.

O arxina, argallante, argallou delentió.

Tal cual mo dixo, eu transcribo-o.

Creer nelo ou non creer, é algo que cadaquén debe decidilo. Eu xa o fixen.

Esta e parte da “lingua” dos arxinas. O que teña chumo, saberao.

Zacaneade no Sancibrao.
No dezaseis do mes das mazás, zacanearei eu.

¡A EDIL FERNANDEZ, NON É PARENTE MIÑA!

2011-08-10T07:09:00.000-07:00

Un,que xa ten canas hasta por debaixo da embigueira, poderiamos decir coma o ti Dario: hasta don Quixote, tamén xa empeza a pensar que certas partes do corpo, doen por culpa de cert-a-o-s políticos, ou como quera que carallo se chamen. Esto no é pexorativo,so é culpa da estulticia imperante.

Hoxe, lendo no diario o Pais ven a noticia.

“ Una edil tilda de demasido gallegos los actos culturales de “A Coruña”. (Escribo a toponimia tal cual o Pais, ainda que a politica imperante no NO, gostaria de por o artículo “la”.

Cando era un estudante de bacharelato, nunha vila de Zamora, por onde Don Quixote tivo algunha aventura, por ventura del, eu, en todo o internado era coñecido como “El Gallego”. Habia un rapaz que se apelidaba Gallego, mais naide le chamaba así.

Polo tanto fago meu o idioma “galego” da Alta Xeabra, e se non hai mais remedio, tamén fago meu o daquel coengo de Santiago bisavó de miña mai..

Cuando a edil de cultura dun concello dunha cidade como A Coruña dí esto, a un pobre Xabrés revolvensele as tripas, e mais se a señora de marras leva por apelido o Fernández, que comparte conmigo. ¿Onde podo cambiar o apelido por outro?. ¿Tal vez Cazurro que é o dos meus antergos Llyoneses?.

¡Hai que foderse, e ser ben educado na fala! Polo tanto non hai que foderse, senon “joderse”, por se o anterior no é ben comprendido.

Gostaria ver despotricar a un catalán de un exceso de catalanismo, a un vasco, un aleman, francés etc., etc.

¡ SEÑORA CONCELLALA ¡ SER GALEGO OU FALALO É TAN IMPORTANTE COMO CHAMARSE FERNANDEZ, EU DIRIA QUE MAIS, E SE ABORRECE A SÚA IDENTIDADE, OU NON É DA ZONA, DEIXE A POLITICA. AS VECES O DIÑEIRO NON O É TODO.

Lamento falar no galego dos meus ancestros. O normativo, as veces rénxeme.

A VIDA É ASÍ.

2011-07-25T13:06:00.000-07:00

Era un val precioso cheo de frondosos Negrillos, castañeiros, afreixos, que rodeaban verdes prados, e asombraban a ribeira dun caudoloso riu de augas limpas e rideiras cando habia aumento progresivo de desxeo das nevadas, e os paxaros escomenzaban a facer os seus niños.

Naquel fermoso val foi onde me eu criei xunto cunha rapaza lanzal e lizgaira filla dun matrimonio do mais pobre que se poida imaxinar.

A miña amiga da infancia, tiña oito irmans, ela era a mais nova de todos.

Recordo cando, na época das zreixas, engataba conmigo hasta o vico mesmo das cerdeiras, igual que na época dos estorninos axudaba a captura das crias destes.

Era todo alegria, sempre rindo, ainda que moitas veces andaba descalza, e nos invernos pasaba frio pola falta de roupa axeitada para quitalo mesmo.

Na casa de meus pais, habia un pouco mais de holgura. Tiñamos roupa, e fame non pasabamos, meu pai era mestre, e ainda que non habia moito, chegaba para as necesidades mais perentórias.

Non así na casa dela, que aparte de ser moitos, o pai, unha velísima persoa, tiña un defeuto. Era canteiro, e cando cobraba, os sábados, nunca chegaba a casa co xorne completo, eso sí, a andorga levaba chea de viño.

Queriale a filla con loucura, e cando se daba conta da situación da familia e da situación del cando bebia, despos de acariñala, e quedarse dormido, cando espertaba, escondiase para que nadie o vira chorar.

A nai da miña amiga, por mor da escaseza, e polos traballos e frio, estaba mal de saúde.

Manderonme fora da aldea, decian que a formarme como home. Estiven fora seis anos, so con contadas estadías na aldea, polas datas do nadal e pouco mais.

Viamonos, marchabamos a beira do riu, e practicamente non falabamos nada. Eu atopaba-a cada vez mais tristenta, hasta que unha vez me dixo que a sua nai estaba maliña. Conteilo a miña nai, e esta deume algunhas cousas de comer e algo de roupa para que la entreguera. Cando fun a levala, díxome, que miña nai era moi boa, pous desde que a súa nai se puxera enferma, sempre le daba algo.

Volvin marchar a continuar coa miña formación. Pasado un pouco tempo entereime que a nai da miña amiga morrera

A miña amiga, segundo me conteron, tivo que facerse cargo da casa, co seu pai e os seus irmans, e cada vez estaba mais esmorecida e triste.

Escomenzou unha guerra, entre irmans, a min leveronme a forza, ferironme case o final e estiven casi un ano nun hospital.

Cando volvin a aldea fun vela. Estaba xa co pelo branco, tiña aqules fermosos ollos no fondo das cuncas, mais coma sempre rideiros igual que os seus beizos.

Camiñemos hasta o riu collidos da man sen decir ren. Voltemos para a aldea, pois facia friu, e ainda que le prestei a miña chaqueta, ela tiña frio. Tosia moito, e as veces parecia que o aire non le chegaba ben os pulmons.
A beira do rio non tiña cambios, so que as árbres, daquela xa non tiñan follas, íamos camiño do inverno.

Na mañánciña seguinte, veu un veciño, na miña casa xa non vivia nadie, e díxome que a miña amiga morrera na noite.

Non quixe ir vela, nin quedar na aldea. A dor era tanta que marcheime sen rumbo ningún.

Amañecin un día na Arxentina, lugar onde decian que todo se areglaba, e que a xente dalí era moi acolledora. Todo certo, acolleronme ben, traballei, fixen amigos. Todo se me deu menos o sorriso da miña amiga, que endexamais puiden olvidala.

Hoxe aquí estou a carón dunha lápida sinxela solo cunhas letras debaixo de unha cruz. Son as iniciais do seu nome.

O pai morrera, e os Irmans, marcheran todos fora da comarca, falábase que o mais vello estivera fuxido polos montes e que morrera pola Cabrera Baixa, nun enfrontamento coa guardia civil.

Eu so esperaba que vida non se ensañera moito conmigo. Xa ia sendo hora de deixar sitio os mais novos.

CRISIS SOLUCIONADA.

2011-07-22T12:34:00.000-07:00

Tengo la solución a la crisis actual.

No me refiero a la crisis de los PIGS, aunque también.

Me refiero a la crisis que tienen los que tienen pasta para especular, y que ganan dinero sin dar palo al agua, solo poniendo y quitando donde creen que la cosa dará más.

Ahora mismo les aviso, con algo que ya era conocido : Que nadie quiera recoger más de lo que puede o ha sembrado.

Para arreglar el asunto de Grecia, Irlanda, Portugal y España, acompañados ahora por Italia, EEUU, y sin tardar mucho Alemania y el resto.

Estos llamados mercados financieros, no producen nada de nada de nada. Son como los zánganos en las colmenas. Bueno hay una diferencia, los zánganos tienen una misión, que los lleva a la muerte segura. Estos cabrones nos llevan a una muerte segura a nosotros.

Si esos países deben dinero, es por que se lo han prestado, con intereses y a plazo incierto.

El dinero se lo habrá pedido alguien, por lo tanto que se ese alguien el que lo pague, pero no mis amigos los pastores y labradores, que no han visto ni un céntimo y han seguido pagando impuestos.

Si a hora los generales, capitostes, especuladores inmobiliarios y demás raleas de zánganos no pueden pagar, que los entrullen, que les busquen las cuentas multimillonarias en paraísos fiscales, que se los quiten y que los manden a plantar pinos.

Acabo de es cuchar que la CAM, a petición de sus directivos, pasará a que sea salvado por los cuartos. Se irán con buenas pensiones que también pagaremos los de “abajo”.

Con los políticos pasa lo mismo, meten el barco en las piedras y luego, que los saquen los de siempre. Ellos con responsabilidades políticas lo arreglan todo. ¿Para cuando responsabilidades civiles y penales?.

No sé, creo que si alguien tiene unos ahorrillos, lo que debería hacer es ponerlos debajo del colchón, no pagarle ni a…… D…..hacienda, y que cada perro se lama su p…… .

ALTA XEABRA E VIGO. AS MIÑAS TERRAS.

2011-07-21T10:21:00.000-07:00

Despouxa (apouxa, ti Alexandre dixit) da estancia na famosa e fermosa varonía de Val ds Marcos, alá pola baixa-alta-xeabra, chega un a esa cousa que chaman civilización, e, aparte de desexar voltar o mundo “incivilazado”, cousa que se fará rápido, agarranse uns cabreos de sete estalos o reincorporarse e ver o que esas xentes que nos van a salvar, fan, dicen, e o que é peor, non dicen nin fan. ¡Non tocan eleucións agora!.

Como dos avatares mundanos actuais, xa falaremos noutra, agora imos co verdadeiramente importante.

Hoxe, xoves 21 de xullo, fún, coma outro día calquera, fora de tempo de mandra, a á avda. Atlantida a cumplir o ritual cotián e aconteceume o seguinte:

Para tentar “baixar” uns gramos, decidin, como moitos días, ir andando. A cousa non é unha broma, son cerca de dez kilómetros de ida polo tanto vinte en xeral.

(Acabo de excoitar na tv. Que a xente mais honesta do mundo está no pp, según un voceiro deles)

Volvendo o inicio, na volta hacia a maseira, esperei polo Bus nunha desas chabolas plásticas nas que se esperan eses trebellos.

Esperábamos dúas personas, unha muller e mais eu.

Chegou outra muller, que se sentou no medio de nos. Preguntounos por unha plaza, que estaba a uns trescentos metros a senso contrário do Bus. Dixele que non debia coller o Bus, andando chegaba en tres minutos. Dixo que so se sentera a descansar, que estab en casa dun fillo, ela era de Madrid, e a nora dixérale que fora hasta a praza.

Falando, falando, falando, a pobre señora dixo que non volveria nunca a Vigo. Ela era de Madrid, viñera a Vigo a ver ó seu fillo. A nora mandera de paseo hasta a hora da comida. Aburriase ela sola.

Sen vir a conto a veciña de banco, esplicoule que polo menos podia entender a xente. Ela estivera en Alemania “para gañar cartos” e alí falaban algo que non entendia e sufrira moito.

Aquelo converterase nun diálogo de besugos, cada unha falaba do dela, sen escoitar á outra.

Veu un bus, e a emigrante marchou nel. Quedemos a madrileña e mais eu. Recomendeile que se fora a parte marítima de Bouzas, donde hai unha boa marisqueria. Con a recomendación de que pedira os mariscos que mais le apeteceran. Cuando acabera que chamera a súa nora ou o seu fillo, que vivian nun chalet por alí, e que les fixera pagar a minuta.

Díxome que o faria, xusto cando viña o bus nº 3, que era o meu.

No bus tamén escoitei cousas curiosas. Se teño gana, algún dia falaremos delas.

P:S: Estiven pola Xeabra, xa teño pementos, tomates, xudias, cenouras, cebolas e algunha cousa mais. Pena que as zreixas xa teñan demasiado arroz. Hai que volver a Xeabra a labourar no agro e recuperar o tempo perdido.

XENTE QUE FALA GALEGO NO MUNDO

2011-07-10T05:05:00.000-07:00

Estando en Caracas, Venezuela, organizouse unha escursión a selva nos límites de Venezuela con Brasil.

O destino era o Parque Natural de Canaima. Sé se quere aventura, non hai mellor cousa que apuntarse a cousas organizadas polos nativos dun país, con todalas consecuencias, olvidandose de anteman das reclamacións do mundo chamado civilizado.

A aventura xa escomenzou no avión que nos levaba a un aeroporto no medio da selva cunha estreita e curta pista de aterrizaxe sen asfaltar.

Cuando iamos a metade de camiño, o piloto decidiu enseñarnos as excelncias da selva desde o avión. Éste era un DC-9, avión con suficiente envergadura para que os malabarismos aereos puxeran de corbata aquelo que non se debe mencionar. Pois ben, para enseñar mellor a selva, o aparato inclinabase unha vez a babor e outra a estribor. Desde o noso asiento mesmo parecia que a punta do plano de sustentación do aparato, ia topar nas copas daquelas altísimas árbores. O piloto colleule afición o asunto, hasta que os pasaxeiros escomenceron a queixarse, acordandose dos seus antepasados.

A aterraxe foi das que fan amigos de voar. Para entrar na pista o aparato fixo un picado completo, e estabilizou a poucos metros da terra. Hai que recoñecer que o piloto tiña destreza, cousa que naide sabía antes de embarcar.

Nunha especie de autobuses descubertos polos laterais, leveron-nos a un fermoso campamento na beira do rio Carrao, xusto diante dunha cascada semicircular. O panorama era verdadeiramente paradisíaco. Tardemos un par de días en empaparnos daquela verdadeira maravilla.

Outra das cousas que nos gusteron, foi que, os encargados e traballadores do complexo hosteleiro eran nativos, (dixéron-nos o nome da tribu, mais non o recordo), xente atenta, mais nada amiga de mostrar desexos de familiarizar cos visitantes.

Un día, apuntémonos a unha de tantas escursión que se organizaban cada dia. Tratábase de subir en canoa por un afluente do rio Carrao, hasta un punto onde se vía desde un pequeno "tepuy", o Salto de Angel, unha cascada de un kilómetro de altura. O espectáculo é impresionante. Outra maneira de velo salto era desde un avón JUNKER, de sete ou oito plazas. Nos xa tíñamos dabondo co viaxe de ida e volta.

A tal escursión duraba todo o dia. Tomemos o xexún, e cunhas botellas de auga, iniciouse a andaina nas canoas riu arriba.

Subir por aquel riu, que era afluente, daba idea de cómo sería o resto. O ancho do mesmo non baixaba nos puntos mais estreitos de uns vinte metros, e cun caudal enorme. O Carrao, onde verquia aguas aquel era tamén afluente de outro mais coñecido, o Orinoco. Parece que o nome venle da cor das augas, que son dun amarelo brilante, que é por a cor que ás augas dan as raíces dunhas arbores altísimas que le chaman Loureiros. Non me pareceron como os loureiros daiqui.

Cheguémos o punto de destino, onde estaba previsto comer nun poboado indio, tamén a beira de outro rio. Pola selva que coñecín os rios eran as autopistas, polas que circulaban as canoas, propulsadas por forabordas potentes.

Cando chegou a hora de comer, a organización levounos a unha especie de salón palustre, con varia mesas corridas como aquelas que habia nas feiras galegas, onde se comia o polbo, todos xuntos e revoltos.

Como podeis imaxinar, alí á hora de falar, mesmo parecia Babel, escoitábanse case todolos idiomas coñecidos, e os non coñecidos, tal que o dos indios..

Sentémonos, Anxela e mais eu, na esquina dunha daquelas mesas, e dispuxémonos a comer unha especie de pitos asados.

Evidentemente, nós falábamos galego un co outro, mentras comentábamos as incidencias do dia.

Apareceu polo comedor un tipo bastante estrafalario. Alto, musculado, cabeleira trigueña igual que barba. Unha enorme catana o cinto, e botas de coiro case hasta os xeonllos. Mesmo parecia un personaxe sacado dunha novela sobre a Pampa de Castelao.

Estaba vixiando todo, e os que servian parecia que le tiñan moito respeto, ainda que a todas luces él era da raza branca..

Aquiel personaxe parecía que le collera apego a pasar polo noso lado, hasta que de sútaquedirixiuse a nos decindo: EU TAMÉN SON GALEGO.

Era o dono do lugar no que comíamos, invitounos a comer dentro da chabola adxacente, e contounos en pouco tempo a súa vida. Notábase que ia moito que no falaba en galego, pola maneir de querer contar todo en pouco tempo.

Tiña dúas mulleres indias, e os que servian nas mesas era fillos e fillas del, levaba mais de trinta anos na selva.

Era orixinário de Vigo, onde xa facia moito que non ia. Confesounos preguntando sobre Galicia cousas que nalgúns casos non soupemos responder. Presentounos a súa prole como a xente da súa tribu. Por certo so unha das mulleres falaba un idioma distinto o indígena e este era o GALEGO. O resto falaban no seu idioma nativo, nin castelán falaban.

No medio da selva de Canaima, falémos GALEGO, e bebimos unha espécie de aguardente, feita polos indios.

O galego conservase gracias a xentes como esta, e non o empeño dos politicos, tanto en impolo por parte de uns como de afastalo por parte de outros.

CORMANLAREIRO.- OUTRA ISTÓRIA

2011-07-09T05:57:00.000-07:00

Aquel día, o Cormanlareiro, decidira darse a si mesmo unha homenaxe. Él era o que mellor coñecía, despous do ti Marcelino e o Caleiro, o riu. Non habia recuncho que no espitroquera algunha vez, nin pala nin arraigada na que non metera as varas do seu tesón. Desde que aquel tipo de pesca, pasara a istória, acomoderase ós tempos e tentaba ás camelas ou bácoras co seu lareiro de sanguiño, que xa tiña unha cuantas dúcias de señoras sen pestañas agarradas.

Os tempos cambiaban, non sempre para mellor. Ultimamente non se deixaba caer polo riu, pois as trabas eran grandes á hora de tentar algunha trutiña daquelas que adoitan comer gusarapas, mosquitos, e outras clases de alimentos, as veces escasos no Tuela. Despous de que se fixeran os tuneis da Canda e do Padornelo, por mor, non se sabe moi ben de qué, a escaseza de troitas foi cada vez a mais grande.

Empezouse a falar, de que os peixes estaban contaminados, e chegouse a decir que polo riu tamén andaban restos de chumbo, que xa se notaba. Algunha empresa portuguesa fixera análisis das trutas do riu e publicouse que os indices de chumbo xa eran preocupantes.

O meu amigo Cormanleiro, nas mellores épocas, adoitaba venderle parte da súa pescata a un matrimonio. El era amigo da muller, que fora criada a carón da súa casa. Esta muler casárase cun home fachendoso da capital do reyno, antipático e presuntuoso. Falabase de que o “borrego” da capital non trataba ben a muller. Algo demacrada viase, mais aparentemente entre eles todo parecia normal.

O Cormanlareiro, nunha ocasión, preguntoule a ela, se os rumores eran certos, ó que ela respondeu de habia moita esaxeración. Confesando o fin, que a cousa podía ir mellor.

Foi o Cormanlareiro, para darse a homenaxe a si mesmo a tentar, con saltón, as camelas, o nascente dun afluente do riu principal. Xa non era época de pesca oficial, mais él sabia pola comprobación empirica dos seu propios ollos, que os xerifaltes collían trutas no vedado. Coñecía o truteiro infrinxidor e colaborador dos mandamaises provinciais.

Chegou ó nascente, alí onde o riu nace realmente, nunhas fontes caudalosas, que se dividen en dous ramais, que despous, como dous bós irmans xemelgos, volvense a xuntar para deitar as súas augas noutro riu, que según os ditos dos antergos, nunca mesturan as augas. As do Douro van suxas e as do Tuela chegan limpas e transparentes até o Atlántico.

A calzón quitado agarrau unha dúcia de trutas, mais unha. Esta unha era unha truta que levaba bastantes anos tras dela. Agarrouna, era fermosa, gorda e prometía un par de días de comer saborosa bácora.

Cando entraba na súa casa, por alí apareceron, a súa veciña e o seu marido o fanfarrón. Este díxole que se levaba trutas que las mercaba, o que él respostou de que non tiña diñeiro para pagar aquelas trutas do seu homenaxe.

Será por diñeiro, dixo o capitalino, pide o que queiras.

Picado, o Cormanlareiro, díxole que primeiro as vira, que despous xa le diría o que valian.

Deitou as bácoras enriba do mesado da súa cociña, e separou a truta grande, que a reservou para él.

O lechuguino, díxo que as queria todas, mais ante a contestación do Cormanlareiro, que le dixo que, ou as que le vendia ou nada, enfurruñado por non sairse coa súa, dixo que bueno. O precio foi esaxerado, mais o ricachón, hipotético, non dixo nin pío, pagou e levounas. Por certo; co diñeiro das trutas, o Cormanlareiro, fíxole un regalo a súa veciña e muller do zampabolos.

Pola tarde, sen querer, o meu amigo escoitou falar o, xa para él indeseable, decindo que él comia as mellores trutas do país. Solo era cuestión de diñeiro, e de que se deixeran comprar.

Sentoule moi mal aquelo.

Un día enterouse de que nunha charca do riu, as trutas morrian sen saber moi bén o por qué.

Analizadas as trutas, descubriuse que tiñan unha enfermidade, producida por un producto soltado no riu, é que era tan peligroso case como sé se comese “esternina.”.

Agarrou media dúcia de trutas e mandoulas o lechuguino. A muller estaba na aldea.

Pasados quince días, a muller voltou a aldea xa viuva. Non estaba demasiado triste. O marido morrera dunha rara enfermidade, descoñecida hasta entonces polos profesionais da menciña.

O CHIMPOSA COÑECENDO O CONDÓN

2011-07-05T04:48:00.000-07:00

- ¡Tiu!, ¿que é unha autarquia?. ¿É algo mau?.

- Non. Non é algo mau. ¿A quen le escuteste eso?.

- Foi o novo médico. Estaba a falar cun amigo del e díxole: A maneira de vida da xente d´aiquí é autarquica. Esto é unha autarquía no mellor senso do termo.

O amigo-tiu do Chimposa quedou coa cabeza gacha, cavilando no que o rapaz decia.

Endexamais se le ocorrera pensar naquelo.

Efectivamente, nas aldeas dos montes baixos de León,( este como reino antergo), a xente traballaba os cachos de terra que o monte le deixaba. Os pequenos terruños laborados daban escasamente para comer. As poucas reses que tiñan, aparte do leite, tamén para o consumo própio, producián beneficios en forma de diñeiro, cando os vendian, non sempre, a prezo xusto.

Chegou o amigo-tiu a conclusión de que aquelo era verdade. Autoabastecianse de case todo. O troque víñale polo cambio das reses por diñeiro, que o mesmo tempo trocaban por aquelo que a terra, alí no producia.

- Mira, Chimposa, o que quixo decir, é que, aiqui gañamos pouco, mais ese pouco danos para seguir comendo durante todo o ano. Somos quen de gañar para nos, sen que naide nos dé nada. O revés, inda hai que pagar unha leria que chaman impostos.Eso levan-no aqueles que de cando en vez, veñen pola bisbarra, pistola en mao, a esixir algo que non temos.

- ¡Veña, Chimposa, deixa o tiu coas túas preguntas, que imos a ver que trae de novo o quincalleiro. O mellor trae navallas.-Dixo o seu pai.-

- Se mercas unha navalla, que sexa argola para atala. ¡Xa sabes...!- dixo o tiu.

Marcheron ó lugar da xuntanza da aldea, onde estaban reunidos todolos rapaces, cos ollos remelados mirando aquelas navallas e algún que outro espello de libriño.

- ¡Devuelvame mi dinero, es usted un tramposo y un estafador!

O que decia tal cousa dirixindose o quincalleiro, era nin mais nin menos que o marido da nova maestra, que estaba todo alporizado, nervoso e cun enfado de mil pares de demos.

- ¡A ver ho, bon home! ¿Que pasou?.

- Ha pasado que lo que me ha vendido es una estafa.

- A ver ho, expliquese, que pasou.

- ¡Que ha pasado, que ha pasado. Pués ha pasado que la goma se salió, y quedó dentro, y ¿ahora que?.

- Pous nada señor, agora toca metelos dedos, sacar o que queda dentro, e toca facer as cousas mellor.

Devolveule o diñeiro do paquete que o home traia nas mans, o que se marchou todo enfurruñado, e o quincalleiro facia grands esforzos por manter a calma. Víase que a risa case o desleixaba o non poder soltala.

Cuando o home da mestra marchou, o quincalleiro contoule ós homes vellos o sucedido co cabreo do maestro consorte:

- Pola mañá, apareceu por aiqui, e mercoume un caixa de condois. O parecer non sabia como usalos. Deile instrucións de cómo usalos, mais veise que non o fixo ben. Saíusele e deixono dentro. ¡Parece parvo!.

A gargallada dos presentes, foi de tal xeito, que caseque non deixou escoitar o trono dunha tormenta que se estaba aveciñando.
Algún dos que riron, por non decir todos, nunca usaran tal trebello.Eso sí, sabian do que se falaba, por oidas, e naide quixo darse por non enterado do tema.

O CHIMPOSA APRENDIZ DE HORTICULTOR

2011-07-03T11:57:00.000-07:00

O lugar do Chimposa era un lugar como outros mutos. Tiña a característica, tamen como outros mutos lugares espetados a media ladeira de lombeiros. Tal vez a característica da aldea do Chimposa, era aquel dudar de estar na marxe direita do riu ou na esquerda. O val era tan sumamente estreito, que a separación dos dous lombeiros, parecia case unha navallada mal dada nos montes.

Vivia nunha casa como case todas as do lugar. Paredes de louxa mesturada con canterias e algún gogo de xeixo que outro. Louxadas con louxa do pais, piso de tablóns de castañeiro, portas e fiestras da mesma madeira. Duas plantas, unha baixa para os animais e a de arriba onde estaba a lareira os cuartos das camas, e o cuarto das maseiras. A escaleira, para subir as vivendas, estaba añadida pola parte de fóra, casi sempre ó final da escaleira estaba o balcon cunha balaustrada de madeira tamén, e que moitas veces era o paso a outros cuartos.

Adosada a casa principal estaba a adega, na que había as tinas de facer o viño, as cubas onde se conservaba. Tamén había sitio para amontoar as patas, a touciñeira onde se colgaban as partes do porco que se conservaban, e algú outro produto necesário para a subsistencia diaria.

Todalas casas tiñan o seu curral, que de algún xeito facía que non estiveran os veciños expostos directamente ó camiño, nos que andaban por él adiante as pitas, as veces os porcos, polo que entraban as cortes as vacas e as ovellas. Era, por tanto o curral, un sitio concurrido con frecuencia e cheo sempre de esterco, e un bon bulleiro cuando chovia.

Vivia o Chimposa, co seu pai. Non conocera á súa mai. Morrera antes de que él cumplira un ano, cousa pola que era incapaz de acordarse dela. Coñecía-a por un retrato que le fixeran éla e ó seu pai o día da boda.

Envidiaba moitísimo a todos os amigos e compañeiros que tiñan mai. Inda que seu pai facia todo o que podía para intentar sustituila, aqueles alomiños que as veces vislumbraba das mais dos seus amigos, él hachába-as muto de menos.

Tiña un amigo, co que falaba muto e o que escutaba muto tamén. Vivía na casa do lado, compartindo escaleira. Era un tiu do seu pai que vivía solo, e que polo que sabia era irmau do seu avó. Este último él tampouco o conocera, ia muto que morrera. Según os seus cálculos o seu amigo, seguro que xa tiña cen anos. Un dia tiña que preguntarllelo.

Polas mañanciñas, cuando se erguía da cama, despous pasar as maus molladas polos ollos, lavar lavabao o pai, acercábase a porta da casa do tiu-amigo, e esperaba pacientemente. O pouco tempo escutaba a voz do vello, que o chamaba decindole:

- Veña, entra que o leite da ovella xa está preparado.

Entón, o Chimposa, agarraba unha vara larga, solapaba a raposeira para poder abrir a porta e dandole os bos días o seu amigo, sentábanse os dous arredor da lareira, no escano que a circundaba, sempre sentados un a carón do outro.

- Hoxe vamos a plantar cousas na horta. ¡Xa verás que ben o pasamos!.

- ¿Deixasme plantar a min algo?.

- Sí. Terás o teu cacho de horta para que o cuides.

Despous do xexún, foron os tres para a horta. Delimiteron, nunha esquina, un cacho de horta, que le adxudiqueron o Chimposa. Este plantou alí unha tomateira, tres chícharos, e dúas patatas.

Cuando pasado un tempo, mais ou menos un mes, xa sairan as patatas e os chícharos, e a tomateira tiña algunhas flores e un tomate pequeniño.

O rapaz quedou abraiado de que, todo aquelo que él fixera, se convertera naqueles prometedores frutos. Non daba crédito ó que via, e empezou a atosigar o pai e o tiu-avo con todas as preguntas que le viñan o caletre a raíz de todo aquello.

- Co teu cariño, con sol e con auga, xa verás como todo crece. Teis que seguir cuidando do teu cacho de horta.

Creo que temos un novo traballador da Terra, díxole o vello ó pai do Chimposa. Solo é cousa de que le colla carño, é que comprenda o significado de cuidar da Terra, para a súa vida e a futura..

RELATO DE IRENE

2011-06-27T08:03:00.000-07:00

Dias atrás, Maria ensinoume un relato que a súa filla Irene fixo a petición dun profesor. A min gustoume. Pedinle que me deixera publicalo aiqui, e fixo-o. Gracias Irene.
Irene, por se alguén non o sabe, é filla de David e Maria, amigos meus, e compañeiros de fatiga algunha veces. Irene tén dezasete anos. A esta idade non é normal que alguén se preocupe das cousas as que ela se refire, por eso para min ten tanta importancia este relato.
Deixovo-lo aiquí para ver que vos parece.
Espero comentários.

Tres años.

-Es tu turno. Dinos cómo te llamas y expón tu problema, nosotras estamos aquí para ayudarte.

-Hola, -balbuceaba, mientras el silencio reinaba en la sala- mi nombre es Dolores, pero todo el mundo me llama Loli.

Treinta caras de mujeres observándome, algunas con cara de asco, otras pasando de todo, otras me miraban de arriba abajo como si fuese un escaparate y otras, al fondo, estaban marcadas. Sus caras tenían un color diferente, como morado… Morados sus ojos, sus mejillas de mujeres jóvenes… Golpeadas.

-Hola, Loli. Si quieres, puedes explicarnos lo que ocurrió, cómo empezó, todo. Tómate tu tiempo.

“Tómate tu tiempo”, “tómate tu tiempo”, sé que eran palabras afectivas, para que no me sintiera presionada, pero ya había perdido tanto tiempo… No podía más, necesitaba gritar al mundo lo que me ocurría, sin embargo, sólo balbuceaba…

-Bu…, bueno. Yo conocí a Jairo muy joven. Sólo tenía quince años, estábamos en cuarto de ESO, concretamente.

Yo era una alumna ejemplar, aprobaba todo pese al esfuerzo que suponía, me portaba bien en clase, participaba en proyectos, concursos… Era buena chica. Él había repetido primero y cuarto, por lo que tenía dos años más que yo. Ere el típico “popular”, el que gustaba a todas las chicas, el que contestaba a los profesores, el “guay” de la clase. Al principio, me repelía. Con el paso del tiempo, empecé a encontrar en él cosas que yo, ingenua, pensaba que sólo me daba a mí. Además, esos ojos… Sus ojos grises que me penetraban cada vez que abría la puerta… Esos ojos… En qué mal momento pensaría yo que esos ojos serían el reflejo de mi condena, de mi cárcel.

Medio año después llegó el primer beso y el comienzo de nuestro noviazgo. Pasó poco tiempo cuando todos hablaban de que ya habíamos mantenido relaciones, acompañando esta información con insultos y palabras despectivas hacia mí. Yo lo desmentía, no era verdad, pero él, él sólo se reía, no me defendía. Fue cuestión de semanas cuando, en una de nuestras interminables conversaciones telefónicas, me dijo:

-Sabes que eres muy buena novia, pero ser buena novia implica satisfacerme… Eres buena novia, ¿verdad? ¿O voy a tener que buscarme una mejor?

El corazón me dio vuelta. ¿Perderlo? ¿Yo? ¿Qué más daría todo el miedo que sentía, el agobio que me producía sólo pensar en ello, qué más daba? Lo quería, no podía consentir que se fuera todo por la borda por esa “tontería”.

Fue sólo el comienzo. Sentí dolor, impotencia, sufrimiento, vergüenza, desconocimiento… De todo menos placer.

Pasaron los años y dejamos el instituto. Yo comencé a hacer una carrera y él se puso a trabajar. En la universidad, recibía incansables mensajes tipo “ a ver con quién andas”, “no te acerques mucho a los chicos”, “ya sabes que soy muy celoso”… “pero porque te quiero”. Sonreía, me sentía tan bien… Estaba tan enamorada…

En verano, salíamos de noche, prácticamente todos los días. Por supuesto, nunca iba sola, tenía que ir con él. Lo que empezaba con felicidad y diversión acababa con peleas y violencia. Bebía y bebía hasta que su hígado no se lo permitía y se enfrentaba con todo aquel que me miraba. Él ya tenía veintiún años, podían denunciarlo, pero seguía, fin de semana tras fin de semana, una rutina constante.

Tres años después, alquilamos un pisito, nuestro “nidito de amor”, mi cárcel, mi jaula.

No logré sacar la carrera, el dinero no era suficiente para mantenernos; tuve que ponerme a trabajar.

Mi madre me decía “cuidado, cuidado, este chico nunca me gustó”. Estúpida mamá, ella qué sabría… No lo conocía, no sabía lo bueno que era conmigo, lo que se preocupaba por mí, lo atento que era… Bendita madre. Sin ella, hoy no estaría aquí, contando a decenas de desconocidas mi vida; estaría contándoselo a los gusanos que comerían mis carnes en descomposición, mi cuerpo sin vida que, en ese instante, prefería estar bajo tierra que viva y junto a él.

Jairo tenía veintisiete años cuando dejó de ser el hombre de mi vida. Tenía veintisiete años el primer día que me golpeó. Así, hasta los treinta. Tres años, diréis, no es tanto tiempo. Quizás muchas de vosotras estuvierais en esa situación diez, veinte años. Yo no, yo sólo tres. Tres años en los que cada día envejecía diez, en los que mi sonrisa se borraba, en los que me olvidé lo que era ser feliz, libre, igual que los demás, me olvidé, no lo era.

De los empujones pasó a los bofetones; de los bofetones, a los puñetazos; de los puñetazos, a las patadas, a forzarme a… violarme.

Los minutos sin él era lo único que me quedaba de mi lejana y añorada libertad pero, ¿qué iba a hacer? Sin él no era nada, no podría seguir. Y me quedaba en casa. Seguía planchando, lavando y recogiendo las botellas que dejaba a su paso, pruebas evidentes de su alcoholismo.

Pero aquel día, aquel día siete de febrero, fue el último. Llegó a casa enfurecido porque su equipo de fútbol había perdido. Sí, fútbol. El fútbol provocó que descargara su ira en mí. Dos horas, dos horas que provocaron la rotura de dos de mis costillas, la deformación total de mi cara a causa de los puñetazos y… el aborto. Era la sorpresa de ese siete de febrero, sería padre, tendría un motivo por el que dejar su mala vida atrás; esa criatura era un rayo de esperanza para mí. Pero se nubló, se borró, las nubes lo taparon, dando lugar a una espantosa tormenta.

En el hospital, acudió la policía, me tomaron testimonio y yo lo defendí, pero fue en vano.

Condenado a veinte años de prisión y yo sola. ¿Sola? No, libre, pero no del todo. Encontraré la libertad cuando mis miedos desaparezcan, cuando pueda salir a la calle sola, cuando un buen gesto de un hombre no lo interprete como un acoso. Cuando logre quitarme su olor del cuerpo, las cicatrices que llevo dentro de mí. Ahí, seré libre y, hoy, he dado un gran paso. Por fin, puedo contarlo públicamente; por fin, la vergüenza y la culpa se esfumaron.

Y un aplauso llenó la sala de comprensión y emociones, de orgullo personal y de alegría. Loli vio cómo las nubes se habían despejado para dejar paso a un enorme y reluciente sol: SU SONRISA.

Irene Troncoso Barral. I-VI-MMXI.

¿SERVIRÍA DE ALGO SAIRSE DA MONEDA ÚNICA?

2011-06-24T15:09:00.000-07:00

Eu son un convencido, hastas as cachas, de que un ciclo de un certo sistema de vida, xa findou, e que agora o único que queda, nestes estertores, é tentar de coller o mellor camiño posible de cara ó futuro.

Non sei se o sabedes, creo que moitos sí, que desde o inicio estou implicado neste fermoso, bendito e ben intencionado movemento chamado dos INDIGNADOS, por uns ou por outros MOVIMENTO DO 15-M, , e hoxe acabo de chegar á casa despous de participar nunha comisión das que propoñen cousas. Hoxe falemos de economia, mais ben acabou a cousa metidos en macroeconomia.

Teño que subliñar que todolos rapaces que están a pelexar, por unha vida vindeira mais xusta e con mais oportunidades de traballo para todos, son xente con moito “seny” que dirian os catalans, e cunha formación de tal nivel, polo menos en Vigo, moi alto . Licenciados, Diplomados, Enxeñeiros, etc. etc., que xa quixéramos algúns naqueles tempos dos anos sesenta nos que non se movia nin dios, ainda que agora haxa antifranquistas que deixeron morrer o dictador na cama.

O asunto das deudas dos paises, saiu a colación, e no debate tamén o porqué dos “salvamentos” de algúns paíse, deses denominados polo lenguaxe anglosaxón PIGS, que traducido o Román Paladino quere decir PORCOS.

O- P- é de Portugal

O- I- de Irlanda

O- G -de Grecia

O- S- de Spain (España).

Rssulta que os bancos de algúns paises, (Alemania, Francia), hasta fai pouco tempo presteron diñeiro a eses países, que non se sabe ben de onde sai ese diñeiro, a xuros considerables e para realizar bós negocios porque pensaban que detrás de todos os bancos ós que le prestaban diñeiro estaban os estados.

Ë decir que non foron de ONGs caritativas ¡Ivan a facer negocio!.

Por definición as S.A. son entidades dedicadas a obter beneficios sí ou sí.

Cuando unha sociedade, na súa función tén perdas, ten que arrostralas, salvo que teña grampas nalgún lugar.

Quero decir que, si deixeron diñeiro foi para levarse ese diñeiro cos seus xuros correspondentes.

Sé o deixeron era por que sabian que podian recuperalo porque os avalistas eran os estados.

Sé se arromeron na tela de araña, ¡heche o seu problema!.

Eso de querer seguir cobrando, ainda que den tempo de mora, é unha trampa. Cuanto mais tempo tarden, por exemplo os gregos, a pagar, mais deberan, os interese subirán mais, e esa deuda entra nunha espiral que cada vez é mais grande, teñen que pedir creditos para pagar parte da deuda, co que a deuda crece, e o fin eses bancos o mellor pretender quedarse co pais.(Casi preferia as guerras de antes, polo menos sabian con quén se pelexaban). Falo das famosa primas de deuda.

Penso, para no alargarme mais, que os países que eses descerebrados chaman PIGS, o que tiñan que facer é declararse en bancarrota, e a renglón seguido sairse da moeda única, mentras eso sexa unha comunidad económica.

Mentras non sexa unha confederación de estados con todas as da lei. IMOS FODIDOS.
.................... Daremos mais guerra

MAXIA NAS MURADELLAS

2011-06-23T07:21:00.000-07:00

Dixera o menciñeiro que o doente tiña que comer arandos.

Se comía arandos tres días seguidos, ó terceiro tería uns fortes dores cada vez que mexera, e eso sería a sinal do seu sanamento.

Era polo mes de Santa Mariña, él sabia onde estaban as mellores arandeiras. Inda que era difícil chegar a elas, traeríale un canastro delas.

Non dixo nada a ninguén. Dixo que ia a coller unhas trutas. Enganchou o lareiro o lombo, e pola ladeira, fixo tresposta en Penascada.

O chegar ó Mouromorto, agachou o lareiro, e seguio cara a Castrelos. Antes de chegar a aldea, despous de pasar na ponte de vigas de madeira sobre o riu Tuela, subiu pola beira do riu hacia os últimos prados, que xa lindaban co termo de Lubián.

Subiu hasta o o caboco de Fontencobo, e con mais dificultade da prevista chegou ó pozo da Moura, debaixo de as Muradellas.

No macuto que levaba, a mais da merenda, tamén levaba un tesón, sen varais. Era por se tiña a oportunidade de agarrar algunha “bácora”.

De todos é sabido a importancia curativa que estes salmónidos tein na saúde da xente cando pasa fames, do difícil que é collelas e o peor do asunto, levalas á casa. Hai demasiada xente que cobra dos impostos, disposta a quitarte-as en ben dunha hipotética salubridade medio ambiental, que o fin só é levalas para súa casa e comelas él.

Cuando chegou o lugar no que están as arandeiras, no cimo do pozo, con difícil acceso por fóra do riu, decidiu que iría nadando Moura arriba hasta chegar o nieiro dos arandos, levando o macuto nas costas.

Pensou que o mellor que podía facer, era montar o tesón nuns varais de amiero, por se o subir aqueles cincuenta metros tiña a oportunidade de agarrar algunha “camela”.

Subía, nadando, polo medio do pozo. Este pozo é daqueles que meten medo e non. Explícome: pola marxe esquerdan do riu, a auga tallou case a cincel a parede, nunha pedra de xisto enorme, o seu curso, despous de , supoño, millón e millóns de encheas. Na parte esquerda ten o cabo dun pequeno meandro, no que, na parte alta están os restos dun asentamento íbero, polo menos eso din os expertos, cuatro ou cinco mil anos antes de Cristo. Neste lado tamén está o cauce do riu tallado, con paredes verticais. No cimo de todo, nunha pequena solaina, están os famosos arandos colgados das arandeiras, coa súa cor morada e pel tesa. As arandeiras teñen, non mais de cincuenta centímetros de altura, e cando o fruto esta en sazón, é cousa de ver.

O chegar a unha angostura no cimo casi, xusto debaixo da furna da marxe esquerda, albiscou unha soberana bácora, de mais de metro é medio de longa e bastante lizgaira na súa maneira de desplazarse por enriba da auga. Foi dreitiña a base da furna onde despous de chapuzar desapareceu..

O buscador de arandos, bon nadador él, mergullou, para ver se localizaba a salmo fario, e só tivo tempo de vela esconderse no medio da fraga da marxe direita.

Quedou abraiado, pois alí, parecia imposible que houbera unha frisga pola que pasar.

Como a súa estancia alí tiña un obxetivo, que era coller arandos para o seu amigo, acercouse a solaina arandeira, e encheu o macuto daquelas baias moradas.

Tirouse de novo a auga, para sair pola parte baixa. Deixou os arandos na beira, e pensando na “moza sen pestañas”, subiu de novo nadando. Volveu a ver a gran truta esconderse no mesmo lugar de antes.

Chapuzou hasta o fondo, e atopou unha entrada na pedra que tiña un túnel do tamaño dun home agachado,polo que se podia pasar. Entrou un cacho, e de repente atopouse cunha estancia con aire da meteda hacia arriba, e na que se podia respira perfectamente.

No fondo estaba a gran truta, que neste caso xa estaba con medio corpo fóra da auga, e que tiña corpo de peixe da cintura hacia abaixo e de muller do medio para arriba.

Un pouco asustado, tentou escapar polo túnel polo que entrera, cuando a muller-peixe le falou:

- Ti viñeche aiquí, para facerle un favor a ún amigo. A Nai Natureza, fíxoche xa caso, o teu amigo está a salvo. So tes que levarle os arandos, e decirle que coma só un. Atoparás no saco un mais roxo que os demais que son morados. Ese é o que debe comer. Dile que unha vez que o coma, terá que mexar, doerale moito, dará berros, mais que recolla a orina nunha bacenilla e mire despois o que foi o que le causou a dor.

A muller- truta desapareceu e o mozo chegou a casa. Dixeronle que o seu amigo estaba mellor.

Foi a velo e doule o arando roxo. O seu amigo comeuno, e despous de unha hora estivo dando berros un par de minutos. Xusto o tempo que tardou en mexar unha pedra como a caruña dunha zreixa.

Desde aquela, todos os cólicos nefríticos, cúranse con arandos roxos, que flotan na poza da Moura.

¿SON IGUAIS TODALAS VARAS DE MEDIR?

2011-06-18T09:32:00.000-07:00

Un chega a un punto na súa vida no que pensa que xa o coñece case todo, no que se refire as mas costumes dos humans.

De repente, ese un, dase conta de que non é certo. Despous de vivr, case unha vida, e pensar que xa éramos mellores, atopase con voltas o pasado. Eso sí magnificadas.

Hoxe en día, ese un, atopase cun movemento esperanzador, non para un, senon para todos os que veñan despous, e no cual cree.

Dase conta de que en contra deste movemento están todolos poderes fácticos, partidos politicos, algúns pensando en adueñarse do movemento, outros denigrando-o, en fin todos os que teñen moito que perder, se esto segue, se a xente abre os ollos teran-no fodido nun futuro próximo.

Agora non quero falar eiqui do movemento do 15-M, e das posicións dos partidos políticos, que de algún xeito vislumbran o seu ocaso, quero mellor falar de algo mais cercano a nós e que pasa cun crego natural da veciña Gudiña, que o parecer podia ser un crego de daqueles que axudan a xente a creer, e que poñen o pobo por diante de todo e de todos.

Eu diría que benvido este tipo de “cristianos”, e ciudadano, mellor dito conciudadano.

Non solo deben decir como se reza ou que eso e bó, senon ensinar a xente a ollar por eles mesmos.

Se eu fose aquel Xesús do Novo Testamento, diría:”Bienaventurados aquellos que enseñen y abran los ojos de sus convecinos”

Este crego, que parece que se presentou nas listas socialistas ó concello de A Gudiña, o seu pobo, foi abligado polo bispo a deixar a acta, so pena de ser excluido da igrexa ou algo así.

Xa parece que esta en Piñor, medio castigado, pois parece que no obispado de Ourense fanle mais caso ó presidente da Diputación (¿cando desaparecerán?) que ós curas incómodos, pois no obispado hai mais de un cura que practican a Teoloxia da Liberación que promulguera aquel bispo brasileiro monseños Camara.

Os feligreses que estiveron con este cura, que por certo apellidase Blanco, igual que o único santo galego tamén natural do concello de A Gudiña, falan maravillas del. Estánle moi agradecidos, según dicen, de que os ensinara a pensar por sí mesmos, aparte de explicarles os Evamxeos.

Coido que cun cura como este, hasta eu estaría disposto a voltar o redil.

Detodolos xeitos, o obispado, non se alporizou cun cura cacique durante toda súa vida, e que militaba no PP, falo do cura de Tamaguellos pola zona de Verín.

Os bispos parece que gostan mais dos partidos de direitas que dos outros.(Non podo decir que o PSOE, sexa de esquerdas).

Tamén se falou dun cura que dirixe, ou dirixia unha fundación e que parece que recaudaba herencias, convencendo os vellos, alá por terras alaricanas.

¡O XESÚS DOS EVANXEOS, TIÑA QUE VOLTAR COAS CORDAS DE ALONXAR COMERCIANTES DA SÚA IGREXA!

DIFÚNDELO TODO LO QUE PUEDAS.

2011-06-13T12:23:00.000-07:00

He recibido esto por correo electrónico.Creo que merece la pena difundirlo.

España debe bajar su déficit en 9,4 puntos porcentuales en la próxima década, una de las reducciones más drásticas del mundo, según el Fondo Monetario Internacional que además pide un recorte en las prestaciones sanitarias de nuestro país para reducir la deuda.

Ha llegado el momento de coger el toro por los cuernos y recortar primero:

ELIMINAR EL SENADO, ES UNA CÁMARA INÚTIL, DICHO POR LOS MISMOS SENADORES, NORUEGA, SUECIA, DINAMARCA, NO TIENEN SENADO, ALEMANIA SÓLO 100 SENADORES, EE.UU. UN SENADOR POR CADA ESTADO LOS GRANDES TEÓRICOS DEL DERECHO INTERNACIONAL Y CONSTITUCIONAL (DUVERGER, JELLINEC, ETC.) OPINAN QUE ES UNA CÁMARA INNECESARIA, PRESCINDIBLE Y QUE ESTÁ EN EXTINCIÓN. ESPAÑOLES: ¿POR QUÉ TENEMOS QUE MANTENER A 260 GANSOS, INÚTILES, UNA CÁMARA ESTÉRIL, VACÍA DE CONTENIDO, YA PASADA DE MODA.
¡¡ FUERA EL SENADO, YA !! ELIMINÁNDOLO NOS AHORRAREMOS 3500 MILLONES ¤ CADA AÑO.

ELIMINAR LA PENSIÓN VITALICIA DE TODOS LOS DIPUTADOS, SENADORES Y DEMÁS "PADRES DE LA PATRIA".

REVISAR LOS SUELDOS DE LOS ALCALDES QUE SE PONEN LOS SUELDOS QUE LES DA LA GANA.

Eliminar TODOS los coches oficiales (cosa que se hizo hace 40 años en los Pactos de la Moncloa y funcionó, "no es posible que tengamos más coches oficiales que USA").

Anular TODAS las tarjetas VISA oficiales (que cada uno baile con su pañuelo) y poner en la calle a TODOS los "cargos de confianza" (tenemos funcionarios de sobra para encargarse de esas labores).

TODOS los diplomáticos excepto un embajador y un cónsul en cada país. ("No es posible que malgastemos en esto más que Alemania y El Reino Unido").

Con eso, y con rebajar un 30% las partidas 4, 6 y 7 de los PRESUPUESTOS GENERALES DEL ESTADO (adiós "transferencias a sindicatos, partidos políticos, OCEOE, fundaciones opacas y chupópteros varios") se ahorrarían mas de 45.000 millones de Euros, no haría falta tocar las pensiones.

Congelar las pensiones es injusto, es desconocer unos derechos adquiridos, condenar al hambre a muchos de aquellos que merecen nuestro respeto

¡¡¡CON LA MITAD DEL DINERO QUE SE RECAUDARÍA CON ESTAS MEDIDAS, SE ACABABA LA CRISIS DE CUAJO !!!!

¡¡¡¡¡¡¡ PASALOOOOOOOOOOOOOOOOO!!!!!!!!!

MELLOR EN MERCEDES QUE EN CICLOMOTOR

2011-06-10T08:00:00.000-07:00

“Cazado” un joven que circulaba en ciclomotor sin permiso de conducir ni casco en la carretera de Canido.

Titulo de noticia publicado el día 10 de Junio, viernes del 2011.

Uno, que últimamente está indignado con la clase política en general, con eses famosos “entes” que llaman los mercados, y con todo aquello que ·cheire· a gente que quiera recortar derechos a los ciudadanos, no puede por menos que pensar que o bien todos los que he nombrado, nos consideran tontos, o nos consideran borregos a los que dirigir para mejor conseguir sus especulaciones, intereses y demás canalladas.

Quiero referir aquí lo que he visto hace dos días. Y no era cosa de un joven.

Veréis, circulaba yo por una calle de Vigo, que conduce a una de sus playas mas grandes y populares, Samil.

Circulaba entre dos rotondas, de esas que se han puesto muy de moda, pero que parece que nadie quiere o sabe circular por ellas. Circulaba yo por la derecha pués en la primera salida tenia que desviarme y por que siempre lo hago así. Bien al embocar la calle, ya casi con la maniobra acabada, me cortó el paso un mercedes descapotable conducido por un individuo, mas o menos de mi edad, pero que allí mismo transgredió el código de circulación y al que no envestí por detrás porque al ver la maniobra, ya prevenido, evité la colisión.

Rompiendo con mi costumbre de abroncar a los malos conductores, continué detrás del susodicho individuo, bastante conocido en Vigo, hasta la siguiente rotonda, en la que volvió a adelantar a otro vehiculo exactamente igual que hizo conmigo, con la agravante de que a la salida de la rotonda hay un paso de cebra por el que pasaba una señora bastante mayor a la que no se llevó por delante por un milagro.

Ni tan siquiera paró, siguió su camino hablando por un teléfono, agarrado con la mano izquierda y con sus rubios cabellos (Pintados) al aire.

A los doscientos metros tuvo que detenerse ante un semáforo, entonces, al llegar al semáforo yo, con las luces le quise afear su conducta, cosa que al prepotente, presidente de una organización conocida aquí, le pareció fatal. Se bajó de su coche y dirigiéndose hacia mi con gestos que denotaban más estar bajo los efectos de algo, que de una persona normal, intentó abrirme la puerta, cosa que evité saliendo yo.

Me quité las gafas, por si quería pelea, y entonces él zampabollos me dice. No sabe usted con quién está ablando. A lo que le respondí que si lo sabia, estaba hablando con un descerebrado, y también le dije como se llamaba.

Me miró con bastante fiereza, pero se dio cuenta que hasta no hace mucho íbamos juntos al mismo gimnasio. Me reconoció, se fue de nuevo a su coche y al querer girar a la izquierda con raya continua casi se lo traga una furgoneta que venia en sentido contrário.

Me fui de allí, no sin antes darle una tarjeta al de la furgoneta por si necesitaba un testigo. Allí quedaron discutiendo.

Pasó una patrulla de la policía local, pero seguro que tenían mucha prisa, pues no se dignaron parar, aunque los coches estaban en medio de la calzada estorbando.

El chaval de la motocicleta, a partir de ahora le recomiendo que viaje siempre en mercedes, ante la opulencia, seguro que nadie le pide ni que lleve casco, ni que no hable por teléfono, y si atropella a alguien ya veremos de quien es la culpa.

Se que dentro de las fuerzas de seguridad hay gente normal, pero yo casi nunca la veo.

¡MENUDA SORPRESA!

2011-06-09T10:44:00.000-07:00

Era o dia da festa grande no lugar.

Todos tiñan os traxes recien feitos. No era festa se non habia algo de estrena.

O Chimposa, estrenera uns zapatiños, que malaxa sexa a cousa, xa antes de comer, tiñanle esfolado o calcaño. Veise que o contraforte era demasiado forte.

Despous de comer como outro día calquera e gorentar un estupendo roscón feito no forno da cociña ,era o único que diferenciaba aquel día de festa con outro calquera, volveu ó baile que era nas airas que inda tiñan muiña despous das mallas, nos currunchos.

Naquel ano a banda de música, era unha que nunca estivera a tocar pola bisbarra. Francamente era unha gran banda, según decian os mais vellos do lugar. Eran oito músicos sen contar os dous do bombo e o tambor. Na aldea consideraban músico a todo aquel que tocaba algún intrumento de aire. Os de percusión, decian, era solo cousa de ritmo.

Aparecera, pola tardiña, un home moi ben vestido que o parecer coñeciao toda a xente. Era un home que emigrera a Arxentina, xa ia un montón de anos.

Era a primeira vez que a banda de música, ou orquestra, como xa se empezaban a chamar, tiña altoparlantes. Como non habia inda electricidade, os músicos, para fecer funcionar os altoparlantes levaban unha bateria das que adoitaban levar os camións.

A eira na que se facía o baile estaba ateigada de xente de toda a bisbarra. Os “altavoces”eran unha novidade grandísima.

O Chimposa estaba diante dos músicos vendo e escoitando como tocaban. Estaba abraiado do ben que soaban as cantigas, algunhas da cuales coñecia.

Aquel home que viñera da Arxentina, subiuse o carro onde estana os músicos e agarrou o micrófono, que era como le chamaban o trebello polo que mandaban os músicos ós altofalantes o son, pedindo un unha atención, dixo que tiña que subir alí o Chimposa vello a tocar como él sabía.

Despous de moito nsistir, o Chimposa vello subiu o carro. O Chimposa novo, morto de vergoña, agachouse detrás das lastras do fondo da aira.

Pensou que seu pai estaba peneque, e non quería velo facendo o ridiculo. Que él soubera, non sabia tocar ningún instrumento, polo menos na casa non habia ningún .

O único que tiña un instrumento na aldea era o gaiteiro, que coa súa gaita amenizaba as tardes dos mozos nos domingos.

Cuando viu que o pai falaba cos músicos, primeiro pediu que le presteran a trompeta, sacoule unhas poucas notas, e dixo que xa non tiña “labio”. Devolveuna o seu dono e ia a baixarse, cando o arxentino díxole o músico do clarinete, que lo prestera, cousa que o Chimposa vello collendo-o dixo con admiración: “Carajo é de pau santo”.

Díxole os musicos, despous de facer sonar o instrumento, que si o acompañaban, tocando ·Petite Fleur”. Solo se apunteron dous, un saxo e o da tambor.

Arranqueron a tocar, e cando empezou a soar o clarinete tocado polo Chimposa, o silencio foi absoluto.

O Chimposa pequeño foi asomando os fuciños por enriba das louxas, e sen saber moi ben porqué, as bágoas escomenceron a correrle polas fazulas, e cando le chegaban a boca sorbía-as. Nunca nada do que sorbera le soubera tan ben.

Cuando acaberon de tocar os aplausos foron de tal calibre, que hasta os páxaros que andaban polos arredores levanteron o voo. Non se sabe moi ben se foi polo ruido dos aplausos ou porque querian demostrar a súa ledicia.

O Chimposa vello nunca mais o sentiron tocar, mais prometeule o fillo enseñarle a facelo e contarle porqué tocaba varios instrumentos.¡A vida está chea de sorpresas!

QUEN QUEIRA PEIXES, ¡QUE MOLLE O CÚ!

2011-06-07T13:49:00.000-07:00

Inda queda algo de auga do asunto glacial.

A Xeabra alta é unha terra que nutre xentes, que pra morrer de fame non necisatan a ninguén. Facemolo soliños, e se é preciso, non nos queixamos.

Outra cousa é que sexamos parvos, e traguemos con todo. Nunca o pucheiro, como din en Puebla, e o suficiente grande. Se a pucheirada a levan os de fora e amolan os xabreses, entón a cousa obriganos a unha defensa, ainda que sexa Viriatana, ainda que existan vendidos a Roma, que retrasen o noso devir. ¡Ollo, so o retrasarán!.

Nesta fin de semana, como casi todas, por estas datas, eu adoito ir a al Alta Xeabra a por en valor aquela pequeniña horta da Porteliña onde os ruxinois, porcopiscos, pintasirgos adoitan aledarnos cos seus trinos, e asi mesmo os corvos, urracas, pegas e demais córvidos tamén dan sinais de que existen, ainda que nos tempos que corren, algo adormilados, ou, tentando pasar desapercibidos, mais deixando sino de que ahí están.

Nesa horta de privilexio, herdada desde os meus ancestros, os que xa nin recordo, nesta fin de semana atopeime cunha cousa moi curiosa.(Recordo moi ben ós últimos)

Eu sementera, sementei, varios produtos hortícolas, nos que tiña fundamentada a miña vida futura.

Eu pensaba que con unhas poucas patatas, tiña dabondo para todo o ano, e un remanenete pra sementar o ano seguinte.

Eu pensaba que uns poucos chícharos, uns pra comer secos, outros pra comer coa vaina, cebolas, tomates, pementos e demais, non deixarian que un pobre xabrés, co aceso negado o mundo do traballo, poderia subsistir un pouco decentemente.

Pero, amigos, cuando cheguei a horta, atopeime cun panorama desolador.

Naceran uns bichiños, negros, que se querian apropiar de todas as plantas, e do meu esforzo.

Estaban dirixidos por outros “dipteros”, un chisco mais grandes e mellor organizados, que ó mesmo tempo zugaban o esforzo dos bichiños negros.

Mirando todo aquelo, e vendo o desastre que se me aproximaba, na Ágora, despous de tocar as campas a cocilium, comentei a cousa dos zugadores de esforzos alleos.

Atopeime co que endexamais imaxinara. Parece que ia pouco que os escravos das urces, xestas, e carqueixas, foran convocados a eleccións, onde elexiran representantes, que eles pensaban que eran para mellorar cousas, e por certo que era eso: ¡cousas dos que estaban tentando mellorar, ainda mais as deles, e que non estaban por alí!(¡Querian encher mais o saco!)

Parece que meteron os deuses, como última expresión no tema. Querian-no levar a última expresión, ainda que non entenderan moito do que ia a cousa..

Como os bichos negros seguian “fodendome” as miñas plantiñas, dirixidos polos os dipteros que chupaban mais que eles, cheguei a conclusión de que o obxetivo de eles non eran as plantas nin os futuros produtos, senon eu, pobre humano o que tentaban soxuzgar, cousa que me soluviantou en exceso e fixo que me dediquera a arrincar todas as plantas, despous de “sulfatar” todolos bichos.

¡O QUE QUEIRA PEIXES QUE MOLLE O CÚ!